Samorząd za podwyższeniem progu ważności referendum w sprawie odwołania wójta czy rady gminy

Propozycja podwyższenia progu ważności referendum w sprawie odwołania wójta czy rady gminy uzyskała akceptację strony samorządowej. Spotkała się jednak ze zdecydowaną krytyką organizacji pozarządowych.

– Podniesienie progu ważności referendum odwoławczego spowoduje, że instytucja ta stanie się fasadową – mówił Marcin Skubiszewski z Ruchu Obywatelskiego na rzecz Jednomandatowych Okręgów Wyborczych. – Rozwiązanie, które powoduje faktyczną nieodwoływalność wójtów czy rad, jest sprzeczne z konstytucją. Dlatego postulujemy, aby z ustalania progów ważności referendów odwoławczych w ogóle zrezygnować – dodał.

Podobne stanowisko prezentował Jarosław Flis z Uniwersytetu Jagiellońskiego. Zwrócił też uwagę, że takie progi powodują, iż głos oddany w referendum może mieć tzw. siłę negatywną. – Oddając głos za pozostawieniem wójta na stanowisku,  wyborca przyczynić się może do jego odwołania – tłumaczył.

Milczenie większości to zgoda na decyzje aktywnej mniejszości

Stanowisko to podzielają też przedstawiciele samorządów.

– Od chwili odrodzenia gmin mamy postępujące umacnianie wójtów, burmistrzów i prezydentów miast. Prezydencki projekt powoduje, że włodarze gmin staną się w praktyce nieodwoływalni – mówił Lech Królikowski, przewodniczący rady warszawskiego Ursynowa.

Ale większość samorządowców podwyższenie progów ważności referendów odwoławczych popiera. – W Szwajcarii, uważanej za ojczyznę demokracji bezpośredniej, takie referenda nie występują – wskazał Rudolf Borusiewicz, dyrektor biura Związku Powiatów Polskich.

Zdecydowany opór strony samorządowej budzą jednak propozycje rezygnacji z progów ważności w referendach merytorycznych.

– Jesteśmy przeciwni bezprogowym referendum w sprawach merytorycznych – oświadczył Ferdynand Morski, sekretarz Śląskiego Związku Gmin i Powiatów.

Motywy tego stanowiska przedstawił Edward Trojanowski, sekretarz generalny Związku Gmin Wiejskich RP. – Rozwiązanie takie doprowadzi do sytuacji, w której mała garstka mieszkańców będzie dominować nad większością, narzucając swoje decyzje – wyjaśniał.

– Projekt powinien również precyzyjnie określać sprawy, które mogą być rozstrzygane w tym trybie – podkreślił Jacek Walczak, prezydent Sieradza. – To my, wójtowie, ponosimy odpowiedzialność za wszystkie decyzje – argumentował.