Skoro sąd nie będzie już prowadził postępowania dowodowego, proces musi zostać przygotowany. Z tego powodu nowelizacja kodeksu postępowania karnego przewidziała wiele instrumentów, które pozwalają sądowi na uporządkowanie i przeprowadzenie rozprawy. Jednym z nich jest instytucja posiedzenia przygotowawczego.
W tych sprawach, w których planowane jest przynajmniej pięć terminów rozprawy, obowiązkowo, a w innych wypadkach fakultatywnie, przed rozpoczęciem rozprawy będzie przeprowadzane posiedzenie przygotowawcze. Po wpłynięciu aktu oskarżenia niezwłocznie ma być wyznaczony referent lub przewodniczący składu, który wzywa strony i pokrzywdzonego na posiedzenie przygotowawcze. Prosi też o przekazanie wniosków dowodowych, pożądanej kompozycji postępowania dowodowego, propozycje terminów rozprawy, co należy rozumieć jako wskazanie ograniczeń, takich jak nieobecność w kraju oskarżonego bądź inne wokandy obrońcy czy prokuratora.
Rozwiązanie to ma dwa cele – bliższy i dalszy. Bliższy wiąże się z potrzebą wstępnego zorientowania się w sprawie, w tym w zapatrywaniach stron na stan faktyczny, podstawowej argumentacji prawnej, a także w zakresie składanych wniosków dowodowych. Z tego powodu posiedzenie powinno się odbyć po złożeniu przez obronę odpowiedzi na akt oskarżenia. Z aktem oskarżenia przekazywane są też do sądu nierozpoznane przez prokuratora wnioski, np. o wydobycie źródła dowodowego dla strony czy o restytucyjne umorzenie postępowania w wyniku pojednania i naprawienia szkody. Ich rozpatrzenie też może nastąpić na posiedzeniu przygotowawczym.
Cel dalszy odnosi się do przebiegu rozprawy, czyli zaplanowania terminów, rozstrzygnięcia, jakie dowody w jakim terminie będą przeprowadzane. W tym też momencie sąd rozstrzyga w sprawie złożonych przed strony wniosków dowodowych, choć niekoniecznie wszystkich.
Interesującym udogodnieniem jest przyjęcie zasady, że wobec podmiotu obecnego na posiedzeniu przygotowawczym w zakresie terminów rozprawy i innych czynności, z którymi strona musi być skutecznie zapoznana, stosuje się domniemanie doręczenia.
