Po ogłoszeniu we wtorek przez ministra ds. UE Szymona Szynkowskiego vel Sęka przełomu w negocjacjach w sprawie KPO i uzgodnień z kolegium komisarzy, warunków odblokowania miliardów dla Polski, sprawa nabiera tempa. Już w czwartek ma dojść do pierwszego czytania projektu nowej ustawy sądowej, której założenia były omawiane w Brukseli. Politycy PiS zapowiedzieli też, że prace mają być kontynuowane w Sejmie w przyszłym tygodniu.
Pierwotnie trwające w tym tygodniu posiedzenie miało być ostatnim w tym roku. Nagły zwrot w negocjacjach z UE sprawił, że zostało przedłużone tak, by posłowie mogli szybko przyjąć ustawę.
PiS szuka poparcia
W środę tuż po głosowaniu nad wotum nieufności dla ministra Zbigniewa Ziobry projekt był omawiany podczas spotkania z udziałem przedstawicieli klubów i kół sejmowych z udziałem premiera Mateusza Morawieckiego oraz marszałek Elżbiety Witek.
Czytaj więcej
Jeszcze na czwartkowym posiedzeniu Sejm może zająć się uzgodnionym z Komisją Europejską projektem zmian w SN, który ma odblokować pieniądze z polsk...
PiS zakłada, że dla ustawy znajdzie się poparcie. Tu kluczowa może się okazać rola opozycji, która w tej sprawie koordynuje swoje prace. Po spotkaniu z Morawieckim i Witek odbyła się wspólna konferencja prasowa z udziałem przedstawicieli wszystkich sił (poza Konfederacją). Z naszych rozmów wynika, że w środę doszło też do kolejnych rozmów liderów sejmowej opozycji. – Będziemy w tej sprawie ściśle współpracować – mówi nam jeden z naszych informatorów.
Marszałek Senatu Tomasz Grodzki zapewnia, że Senat zajmie się ustawą o SN z należytą starannością. Nie wykluczył jej przyjęcia w tym roku.
Kolejna rewolucja
Projekt noweli ustawy o Sądzie Najwyższym zakłada rewolucję w systemie dyscyplinarnym. Przewiduje przeniesienie spraw dyscyplinarnych sędziów z Izby Odpowiedzialności Zawodowej SN (działającej zaledwie od kilku miesięcy) do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w sporze o sądy stał nieco na uboczu.
Czytaj więcej
Jeśli Krajowy Plan Odbudowy zostanie odblokowany i pieniądze szybko zaczną płynąć do Polski, może to pomóc gospodarce już w trudnym 2023 roku.
Co więcej, nowela wyraźniej w stosunku do obecnej „prezydenckiej” wersji ustawy o SN określa gwarancje dla sędziów, że treść wydanego orzeczenia nie może stanowić przewinienia dyscyplinarnego. Zgodnie z zaleceniami Brukseli rozszerzony zostanie też tzw. test niezawisłości sędziów. Wniosek o jego przeprowadzenie będą mogły składać nie tylko strony postępowania, ale też z urzędu sam sąd.
Ustawa ma wejść w życie po 14 dniach od ogłoszenia, a sprawy prowadzone teraz w IOZ będzie kontynuować NSA. Sama IOZ będzie się nadal zajmować dyscyplinarkami innych profesji, m.in. adwokatów i prokuratorów.
Wiesław Kozielewicz, prezes IOZ, nie ma wątpliwości, że sędziowie NSA poradzą sobie z nowymi zadaniami, gdyż prowadzą sprawy dyscyplinarne sędziów administracyjnych oraz funkcjonariuszy służb mundurowych, a mniejsze doświadczenie w stosowaniu procedury karnej szybko uzupełnią.
Z kolei Michał Laskowski, prezes Izby Karnej SN, mówi, że choć projekt zmierza do złagodzenia sporu z KE i uzyskania pieniędzy z KPO, nie rozwiązuje zastrzeżeń co do Krajowej Rady Sądownictwa i sporu o status nowych sędziów, którzy stanowią w NSA 30 proc. składów.
Uniknąć recesji
KPO to łącznie do 2026 r. 35,4 mld euro (czyli ok. 158 mld zł), z czego 23,9 mld euro to bezzwrotne granty, a 11,5 mld zł – pożyczki. Mają być przeznaczone na inwestycje publiczne i prywatne, w większości związane z transformacją energetyczną (w tym np. na budowę farm wiatrowych na morzu i sieci przesyłowych), elekromobilnością (np. zakupy autobusów zeroemisyjnych) i transformację cyfrową.
Czytaj więcej
Energetyka to niezwykle ważny obszar realizacji KPO. Jednak znaczna część kamieni milowych jest nadal w trakcie realizacji.
Dla porównania, pieniądze z Funduszu Odbudowy stanowią niemal połowę „zwykłego” unijnego budżetu na lata 2021–2027 dla Polski, więc stanowią dodatkowe wsparcie dla gospodarki.
Czytaj więcej
Wykonanie czterech na czternaście kamieni milowych dotyczących wydatków na cyfryzację kraju w Krajowym Planie Odbudowy przedłożonym Komisji Europe...
Odblokowanie KPO może oznaczać, że pierwsze pieniądze zaczną płynąć do Polski prawdopodobnie już w I kwartale 2023 r. A jeśli w całym 2023 r. będziemy wnioskować o kolejne transze i jednocześnie sukcesywnie realizować zaplanowane inwestycje, to unijne fundusze będę stanowić również istotną pomoc dla gospodarki już w przyszłym roku. To szczególnie ważne, bo wówczas spodziewane jest głębokie załamanie się koniunktury, również w Polsce. – KPO w 2023 r. może dodać do dynamiki PKB ok. 0,5 pkt proc. To dużo, biorąc pod uwagę, że bez niego prognozowany wzrost PKB w przyszłym rok jest raczej nikły, wynoszący jedynie 0,4 proc. – zaznacza Karol Pogorzelski, ekonomista Banku Pekao.
Czytaj więcej
Polski rząd będzie musiał wyhamować napływ na rynek starych samochodów. Za dwa lata pojawi się opłata rejestracyjna, za cztery lata – podatek od po...
Bezpośrednim efektem końca konfliktu w kwestii praworządności (w co wątpi wielu ekspertów) może być też pewna poprawa na rynkach finansowych. – Polska może po części odzyskać wiarygodność ekonomiczną i nadszarpnięte zaufanie ze strony inwestorów – przyznaje Sławomir Dudek, prezes Forum Obywatelskiego Rozwoju.
