Chodzi o grupy Neuca, Farmacol oraz Polską Grupę Farmaceutyczną. Jak wyjaśniono w poniedziałkowym komunikacie UOKiK, są to najwięksi hurtowi sprzedawcy produktów farmaceutycznych w Polsce. Ich łączny udział w rynku sprzedaży hurtowej leków w latach 2015-2022 przekraczał 70 proc. Z uwagi na tę skalę, konkurencja i relacje pomiędzy tymi spółkami w praktyce decydują o kształcie rynku aptecznego w Polsce.

Urzędnicy ustalili, że hurtownie farmaceutyczne przez ponad 10 lat dzieliły się informacjami o bieżących cenach leków i innych warunkach handlowych oferowanych aptekom, co pozwalało im ograniczać konkurencję na rynku.

Jak do tego dochodziło? Otóż, jak wyjaśnia UOKiK, ceny, po których hurtownie sprzedają produkty konkretnym aptekom, nie są publiczne. Przedsiębiorcy mieli zdobywać tę wiedzę dzięki narzędziom informatycznym stosowanym w swoich programach partnerskich dla aptek. W zamian za m.in. rabaty, szkolenia i wsparcie marketingowe hurtownie uzyskiwały dostęp do danych o zakupach aptek. 

„Dane z tysięcy aptek dawały uczestnikom porozumienia szeroki obraz rynku. Hurtownie nie musiały zgadywać, jaką ofertę złożył konkurent. Mogły zobaczyć, co konkretna apteka kupowała od konkurenta, po jakiej cenie i na jakich warunkach. Wiedziały, kiedy wystarczy niewielka obniżka ceny, a kiedy nie muszą obniżać jej wcale, aby apteka kupiła od nich produkt” – wskazano w komunikacie. 

UOKiK nie ma wątpliwości, że taka wiedza zmieniała zasady konkurencji. „Zamiast walczyć o aptekę lepszą ceną, rabatem lub marżą, przedsiębiorcy mogli dostosowywać swoje oferty do znanych im warunków konkurentów, unikając rywalizacji na rynku, w szczególności kosztem marż i osiąganych zysków” – czytamy w komunikacie. 

Czytaj więcej

Choć zakaz reklamy aptek miał być złagodzony, podwyższono kary za jego złamanie

Prezes UOKiK: hurtownie farmaceutyczne „synchronizowały” swoje cenniki

– Kiedy zachorujemy, musimy kupić leki. Powinniśmy mieć realny wybór, gdzie kupimy je taniej. Taki naturalny wybór daje uczciwa konkurencja, w ramach której przedsiębiorcy walczą o klientów lepszymi warunkami sprzedaży produktów. Przez ponad 10 lat największe hurtownie farmaceutyczne w Polsce, znając bieżącą ofertę konkurencji i aktualne ceny dla poszczególnych aptek, zamiast rywalizować o odbiorców, „synchronizowały” swoje cenniki. W ten sposób konkurencja na tym rynku została znacznie ograniczona. Na procederze korzystali uczestnicy zmowy, traciły zaś apteki, a ostatecznie pacjenci, którzy płacili więcej za leki – powiedział Prezes UOKiK Tomasz Chróstny cytowany w komunikacie. 

Za udział w niedozwolonym porozumieniu na jego uczestników nałożono łącznie ponad 904 mln zł kar. Najwyższą sankcję otrzymała spółka Neuca(ponad 499 mln zł). Na Farmacol-Logistyka nałożono ponad 400,5 mln zł kary, na Farmacol - blisko 3,5 mln zł, natomiast spółka Świat Zdrowia została ukarana kwotą 1,9 mln zł.

Sankcji finansowych uniknęła Polska Grupa Farmaceutyczna. Jak podano w komunikacie, spółka skorzystała z programu łagodzenia kar, przekazała UOKiK dowody i współpracowała w toku postępowania. 

W stanowisku Polskiej Grupy Farmaceutycznej przesłanym rp.pl, spółka wyraziła ubolewanie z powodu stosowania praktyki uznanej przez UOKiK za niezgodną z przepisami. „Nigdy nie kontaktowaliśmy się bezpośrednio z innymi hurtowniami w kwestii cen leków. Gdy w 2019 roku zorientowaliśmy się, że stosowana praktyka może naruszać prawo, natychmiast zaprzestaliśmy jej stosowania. Sami zgłosiliśmy sprawę do Urzędu. Przez całe postępowanie w pełni współpracowaliśmy z UOKiK, w związku z czym Prezes UOKiK nie nałożył na nas kary” - czytamy w stanowisku PFG. 

Decyzja dotycząca pozostałych hurtowni nie jest prawomocna; ukarani przedsiębiorcy mogą odwołać się do sądu.

Stanowisko Zarządów Farmacol S.A. oraz Farmacol - Logistyka Sp. z o.o. w związku z decyzją Prezesa UOKiK

Zarządy spółek Farmacol S.A. oraz Farmacol - Logistyka Sp. z o.o. oświadczają, że stanowczo nie zgadzają się z decyzją Prezesa UOKiK dotyczącą rzekomego udziału w praktykach ograniczających konkurencję na rynku hurtowej dystrybucji produktów farmaceutycznych. Farmacol S.A. i Farmacol - Logistyka Sp. z o.o. kategorycznie nie zgadzają się także z przedstawionymi zarzutami i próbą łączenia kwestii objętych postępowaniem z cenami leków płaconymi przez Pacjentów. 

Farmacol – firma ze 100 proc. polskim kapitałem - od ponad 30 lat jest strategicznym partnerem w krajowym systemie dystrybucji produktów leczniczych, niezmiennie zapewniając ich dostępność dla aptek, placówek ochrony zdrowia i Pacjentów na terenie całego kraju. 

Decyzja UOKiK nie wpływa na bieżącą działalność operacyjną spółek. Pozostajemy stabilnym partnerem dla kontrahentów, realizujemy wszystkie zawarte umowy oraz zapewniamy ciągłość dostaw produktów leczniczych. 

Spółki będą odwoływać się do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów i dochodzić swoich praw na drodze postępowania sądowego.