Transformacja demograficzna będzie jednym z tematów omawianych podczas tegorocznej edycji Europejskiego Kongresu Gospodarczego w Katowicach. Zmiany w tym obszarze mają przełożenie na wiele dziedzin, od gospodarki i rynku pracy, poprzez popyt rynkowy, po relacje społeczne i kulturę. Rozwiązania należy opracowywać i wdrażać już dziś.

To zadanie dla państw, ale i dla zarządzających poszczególnymi firmami. Konieczne jest uwzględnienie w programach politycznych nowej rzeczywistości, by zabezpieczyć systemy przed wstrząsami. W biznesie z kolei trzeba zrewidować dotychczasowe polityki zarządzania zespołami, tworząc długofalowe strategie firm w tym zakresie. Należy promować różnorodność wiekową i kłaść nacisk na wymianę doświadczeń między pokoleniami.

Problem niskiej dzietności jest powszechny w krajach rozwiniętych, ma on charakter systemowy. Na to nakłada się postęp medycyny i coraz dłuższy czas życia ludzi. Jak podaje Komisja Europejska, do 2050 roku odsetek osób w Europie w wieku 65+ wzrośnie do około 30 procent z 20 procent obecnie. Co ciekawe, w ciągu ostatnich 50 lat, mimo wyraźnego wzrostu średniej długości życia, liczba przepracowanych godzin i wiek zakończenia aktywności zawodowej prawie się nie zmieniły. Innymi słowy dłuższe życie przełożyło się prawie wyłącznie na dłuższy czas spędzany na emeryturze, a nie na dłuższe życie zawodowe.

To pociąga za sobą szereg skutków, przy czym trendy te będą przybierały na sile. Zmieni się rynek pracy, kadra będzie się starzeć i kurczyć. W tej sytuacji rozwiązaniem może być wykorzystanie siły roboczej imigrantów oraz opieranie się w coraz większym stopniu na nowych technologiach, które zwiększają efektywność wytwórczą między innymi dzięki robotyce, automatyzacji i narzędziom związanym z zastosowaniem danych i sztuczną inteligencją. Konieczne będzie też promowanie dłuższej aktywności zawodowej osób starszych.

Na poziomie państw konieczne jest reformowanie systemów emerytalnych, inwestowanie w programy profilaktyki zdrowotnej oraz rozwijanie innowacyjnych modeli opieki długoterminowej. Tylko w ten sposób można będzie myśleć o budowie bardziej zrównoważonych i odpornych społeczeństw, zdolnych do sprostania przyszłym wyzwaniom. Konieczne jest też nakłanianie ludzi do oszczędzania i przemyślanego lokowania zgromadzonych środków.

W panelu „Demografia i rozwój”, który odbędzie się 22 kwietnia, udział wezmą: Bogdan Benczak, prezes PZU, Aleksandra Gajewska z Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Paweł Jaroszuk, członek zarządu ZUS, Mariusz Jaszczyk, wiceprezes PFR, Hanna Strzelecka, wiceprezes GUS, Bartosz Marczuk, członek zarządu Instytutu Sobieskiego i Paweł Strzelecki, wicedyrektor Instytutu Statystyki i Demografii, Szkoła Główna Handlowa.