De­cy­zja są­du naj­wyż­sze­go Unii Eu­ro­pej­skiej po­sta­wi­ła pod zna­kiem za­py­ta­nia ra­dy­kal­ne ogra­ni­cze­nia na­rzu­co­ne wie­lu ban­kom Sta­re­go Kon­ty­nen­tu w za­mian za gi­gan­tycz­ną po­moc pań­stwo­wą, któ­rą otrzy­ma­ły one pod­czas kry­zy­su fi­nan­so­we­go.

Orze­cze­nie wy­da­ne w ubie­głym ty­go­dniu przez Try­bu­nał Spra­wie­dli­wo­ści Unii Eu­ro­pej­skiej gło­si, że Bruk­se­la nad­uży­ła swo­ich upraw­nień w roz­mo­wach z Ho­lan­dią na te­mat tam­tej­szej gru­py ban­ko­wo­-ubez­pie­cze­nio­wej ING Gro­ep NV. Ko­mi­sja Eu­ro­pej­ska po­dyk­to­wa­ła wa­run­ki re­struk­tu­ry­za­cji ban­ku, ko­rzy­sta­jąc ze swo­ich wy­łącz­nych upraw­nień do okre­śla­nia re­guł, na ja­kich fir­my z sek­to­ra pry­wat­ne­go mo­gą otrzy­my­wać po­moc od rzą­dów na­ro­do­wych.

Praw­ni­cy za­an­ga­żo­wa­ni w pro­ces re­struk­tu­ry­za­cji twier­dzą, że orze­cze­nie po­ka­zu­je, iż eu­ro­pej­ska stra­te­gia ra­dy­kal­ne­go ogra­ni­cza­nia wiel­ko­ści ra­to­wa­nych ban­ków – już wcze­śniej kry­ty­ko­wa­na przez nie­któ­rych eko­no­mi­stów za wy­rzą­dza­nie po­waż­nych szkód go­spo­dar­ce – by­ła re­ali­zo­wa­na by­le jak. Jak twier­dzą praw­ni­cy, nie­któ­re usta­le­nia mo­gą więc zo­stać re­ne­go­cjo­wa­ne, a te ban­ki, któ­re wciąż roz­ma­wia­ją z UE, zy­ska­ją do­dat­ko­we ar­gu­men­ty.

Unij­ni urzęd­ni­cy twier­dzą, że re­duk­cja bi­lan­su jest po­trzeb­na, by za­gwa­ran­to­wać, że ban­ki otrzy­mu­ją­ce po­moc po­zbę­dą się ry­zy­kow­nych in­we­sty­cji, spła­cą dłu­gi i nie uzy­ska­ją prze­wa­gi kon­ku­ren­cyj­nej dzię­ki wspar­ciu rzą­du. Sza­cu­ją oni rów­nież, że ban­ki mu­sia­ły się po­zbyć za­le­d­wie 2,5 proc. swo­ich ak­ty­wów od cza­su wy­bu­chu kry­zy­su.

To orze­cze­nie mo­że mieć zna­czą­ce kon­se­kwen­cje dla sek­to­ra fi­nan­so­we­go. Wcze­śniej­sze po­ro­zu­mie­nia czę­sto wy­ma­ga­ły ra­dy­kal­ne­go ogra­ni­cze­nia bi­lan­sów in­sty­tu­cji fi­nan­so­wych. Bry­tyj­ski Roy­al Bank of Sco­tland mu­siał go ogra­ni­czyć o 40 proc. w po­rów­na­niu z po­zio­mem sprzed kry­zy­su, a ING i nie­miec­ki Com­merz­bank o 45 proc. Po­ro­zu­mie­nie za­ka­zy­wa­ło też akwi­zy­cji przez kil­ka lat.

Zda­niem praw­ni­ków de­cy­zja w spra­wie ING po­ka­zu­je błę­dy, ja­kie Ko­mi­sja Eu­ro­pej­ska po­peł­ni­ła w pro­ce­sie ne­go­cja­cyj­nym. Dla przy­kła­du 6 li­sto­pa­da 2009 ro­ku Ko­mi­sja prze­sła­ła ho­len­der­skie­mu rzą­do­wi i ING e­-ma­il z 23-stro­ni­co­wym za­łącz­ni­kiem o 4.12 ra­no. Od­po­wiedź mia­ła być go­to­wa na 10.

„Kil­ka go­dzin na usto­sun­ko­wa­nie się – uznał sąd – to za ma­ło, by wy­pro­du­ko­wać ta­ką in­for­ma­cję". Przed­sta­wi­cie­le UE twier­dzą, że Ko­mi­sja nie mia­ła obo­wiąz­ku kon­sul­to­wa­nia pro­jek­tu z ING.

– Je­że­li zbyt wie­le ban­ków za­cznie sprze­da­wać swo­je ak­ty­wa, gro­zi nam pa­ni­ka – po­wie­dział Thor­sten Beck, pre­zes Eu­ro­pej­skie­go Cen­trum Ban­ko­we­go przy Uni­wer­sy­te­cie w Til­bur­gu w Ho­lan­dii. We­dług Bec­ka UE po­win­na obrać in­ną tak­ty­kę. – Ogra­ni­cza­nie rosz­czeń ob­li­ga­ta­riu­szy – zde­cy­do­wa­nie tak. Ale pró­by re­du­ko­wa­nia bi­lan­sów w cza­sie kry­zy­su zde­cy­do­wa­nie nie są do­brym po­my­słem – stwierdził.