Tydzień świadomości raka szyjki macicy

Zaledwie co piąte dziecko zostało zaszczepione przeciwko HPV, wirusowi wywołującemu m.in. raka szyjki macicy.

Publikacja: 22.01.2024 21:00

Tydzień świadomości raka szyjki macicy

Foto: Adobe stock

Niespełna 20 proc. dziewcząt i chłopców w wieku 12–13 lat skorzystało w ubiegłym roku z bezpłatnych szczepień przeciwko HPV. To w sumie 155 tys. osób – podaje Ministerstwo Zdrowia. W tym tygodniu trwa Europejski Tydzień Świadomości Raka Szyjki Macicy, którego główną przyczyną jest zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego.

Każdego roku raka szyjki macicy wykrywa się u prawie 3 tys. kobiet w Polsce. Około 1700 rocznie umiera z powodu tego nowotworu.

Czytaj więcej

Niewielu chętnych na darmowe szczepienia przeciwko HPV

Wirus HPV jest jedną z najczęstszych infekcji przenoszonych głównie, choć nie tylko, drogą płciową. Prawdopodobnie większość aktywnych seksualnie osób zetknie się z nim przynajmniej raz w życiu. Szacuje się, że liczba kobiet i mężczyzn, którzy są nosicielami HPV, wynosi na całym świecie 660 mln.

Choć do zakażenia dochodzi najczęściej podczas stosunku seksualnego – pochwowego, analnego lub oralnego – to wirus może dostać się do organizmu także poprzez kontakt ze śliną lub krwią osoby zakażonej. A podczas porodu wirus przechodzi z matki na dziecko. Do zakażenia może dojść także u fryzjera, kosmetyczki, na basenie, w studiu tatuażu czy nawet w saunie.

Większość zakażeń różnymi typami HPV ma charakter bezobjawowy i przemijający. Przeważająca ustępuje samoistnie dzięki siłom immunologicznym organizmu. Jednak przetrwałe zakażenie wirusem HPV (powyżej 24 miesięcy) może w kolejnych latach prowadzić do powstania nowotworu. Okres dzielący pierwotne zakażenie od stwierdzenia inwazyjnej postaci raka może wahać się od 5 do 40 lat.

Czytaj więcej

Dr hab. Radosław Mądry: Jest mniej raków szyjki macicy, ale są bardziej zaawansowane

Badania wykazały, że DNA wirusa HPV jest obecne w 99,7 proc. próbek z rakiem szyjki macicy. Typy onkogenne są odpowiedzialne także za znaczący odsetek innych nowotworów, na przykład sromu, pochwy, prącia i odbytu oraz zlokalizowanych poza dolną strefą organizmu (głowy i szyi, w szczególności jamy ustnej i gardła).

Obecnie nie ma skutecznego lekarstwa przeciwko HPV. By uniknąć zakażenia, zaleca się higieniczny tryb życia, używanie prezerwatyw, unikanie przygodnych kontaktów seksualnych oraz regularne wykonywanie cytologii. Bezpłatne badania przysługują kobietom między 25. a 64. rokiem życia. Kobiety młodsze oraz starsze mogą wykonać bezpłatną cytologię, otrzymując skierowanie od lekarza, który ma kontrakt z Narodowym Funduszem Zdrowia.

Czytaj więcej

Szczepienia przeciw HPV chronią przed rakiem

Z kolei od czerwca przeciwko wirusowi HPV mogą bezpłatnie zostać zaszczepione dzieci 12- i 13-letnie, zarówno dziewczynki, jak i chłopcy. Szczepienie chłopców ma ograniczyć transmisje wirusa, ale też chronić ich przed nowotworami głowy i szyi.

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaleca, by szczepionkę podawać dzieciom między 9. a 13. rokiem życia, jeszcze przed rozpoczęciem przez nie aktywności seksualnej. W krajach, które wprowadziły powszechne programy szczepień, liczba zakażeń HPV spadła nawet o 90 proc.

Diagnostyka i terapie
Tabletka „dzień po” także od położnej. Izabela Leszczyna zapowiada zmiany
Materiał Promocyjny
Tajniki oszczędnościowych obligacji skarbowych. Możliwości na różne potrzeby
Diagnostyka i terapie
Zaświeć się na niebiesko – jest Światowy Dzień Świadomości Autyzmu
Diagnostyka i terapie
Naukowcy: Metformina odchudza, bo organizm myśli, że ćwiczy
Diagnostyka i terapie
Tabletka „dzień po”: co po wecie prezydenta może zrobić ministra Leszczyna?
Materiał Promocyjny
Naukowa Fundacja Polpharmy ogłasza start XXIII edycji Konkursu o Grant Fundacji
zdrowie
Rośnie liczba niezaszczepionych dzieci. Pokazujemy, gdzie odmawia się szczepień