Polacy nie przestraszyli się zmiany rządu. Lepsze nastroje

W listopadzie już 13. raz z rzędu poprawiły się nastroje w gospodarstwach domowych. Są najlepsze od ponad dwóch lat. Przyczynił się do tego spadek inflacji przy szybkim wciąż wzroście płac. Prawdopodobna zmiana rządu nie zahamowała przypływu optymizmu.

Publikacja: 22.11.2023 13:15

Polacy nie przestraszyli się zmiany rządu. Lepsze nastroje

Foto: Adobe Stock

Jak podał w środę GUS, tzw. bieżący wskaźnik ufności konsumenckiej (BWUK), który odzwierciedla oceny i oczekiwania gospodarstw domowych dotyczące ich sytuacji finansowej oraz stanu gospodarki, a także ich skłonność do dokonywania ważnych zakupów, wzrósł w listopadzie do -15,1 pkt z -17,9 pkt w październiku. Wyżej był po raz ostatni we wrześniu 2021 r., gdy ustępowały obawy konsumentów związane z pandemią, a nie pojawiły się jeszcze nowe, związane z inflacją i wojną tuż za polską granicą, które w październiku ub.r. sprowadziły BWUK do -45,5 pkt. Był to najniższy wynik w ponad 22-letniej historii badań konsumentów.

Popandemiczny spadek nastrojów

Każdy odczyt BWUK poniżej zera oznacza, że więcej gospodarstw domowych raportuje pogorszenie swojej sytuacji finansowej i jej perspektyw, niż poprawę. Patrząc z tej perspektywy, nastroje konsumentów są wciąż słabe. W kilku latach poprzedzających pandemię Covid-19 wskaźnik ten był powyżej zera. Z drugiej strony, do 2017 r. nawet w okresach boomów konsumpcyjnych był ujemny. A w 2021 r., gdy BWUK był na dzisiejszym poziomie, wydatki konsumpcyjne gospodarstw domowych podskoczyły o ponad 6 proc., najbardziej od 2008 r.

Czytaj więcej

Zaczęło się zakupowe szaleństwo. Świetne dane GUS o sprzedaży

W listopadzie do zwyżki BWUK przyczyniło się wszystkich pięć jego składowych. Najbardziej poprawiła się skłonność gospodarstw domowych do dokonywania ważnych zakupów. Wyrażający ją wskaźnik podskoczył o 7 pkt., najbardziej od września 2021 r., i znalazł się na najwyższym od tamtego czasu poziomie -14,2 pkt.

Do poprawy nastrojów konsumentów przyczynia się przede wszystkim malejąca inflacja, która przestała erodować siłę nabywczą wynagrodzeń. W październiku wskaźnik cen konsumpcyjnych wzrósł o 6,6 proc. rok do roku, a przeciętne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw zwiększyło się o 12,8 proc. rok do roku. To oznacza, że w ujęciu realnym płace wzrosły o około 5,9 proc., najbardziej od lutego 2019 r. Kolejne miesiące, jak oczekują ekonomiści, będą pod tym względem podobne.

W listopadzie 13.  raz z rzędu wzrósł także wyprzedzający wskaźnik ufności konsumenckiej (WWUK), który mierzy oczekiwania gospodarstw domowych dotyczące stanu ich finansów, gospodarki ogółem oraz koniunktury na rynku pracy w perspektywie 12 miesięcy. Jego zwyżki były ostatnio szybsze niż bieżącego wskaźnika ufności. W rezultacie WWUK sięgnął najwyższego od marca 2020 r. poziomu -7,4 pkt po -8,1 pkt w październiku.

Odbicie popytu konsumpcyjnego

Od trzech lat WWUK stale przewyższa BWUK, co w przeszłości praktycznie się nie zdarzało. Zwykle to oceny bieżącej sytuacji finansowej gospodarstw domowych były lepsze od ich oczekiwań. Zmiana tej prawidłowości może świadczyć o tym, że gospodarstwa domowe bieżące trudności finansowe, związane z wysoką inflacją, uważają za przejściowe.

Do optymistycznego spojrzenia w przyszłość gospodarstwa domowe skłaniać może przede wszystkim dobra wciąż koniunktura na rynku pracy, chociaż akurat w listopadzie zauważalnie wzrosły obawy przed wzrostem bezrobocia. Składowa WWUK, która wyraża poczucie pewności zatrudnienia, znalazła się na najniższym od maja br. poziomie -11,1 pkt po -6,6 pkt w październiku.

Poprawa nastrojów konsumentów już przekłada się na odbicie popytu konsumpcyjnego. W ciągu pięciu miesięcy, począwszy od maja, sprzedaż detaliczna towarów (po oczyszczeniu z wpływu czynników sezonowych) wzrosła realnie o blisko 8 proc. W październiku zdołała nawet wzrosnąć w ujęciu rok do roku (o 2,8 proc.) pomimo wysokiej bazy odniesienia związanej z napływem uchodźców do Polski w 2022 r.

Konsekwentnie rośnie też popyt na usługi konsumpcyjne, o czym świadczy to, że szeroko rozumiana konsumpcja już w III kwartale wzrosła rok do roku, choć sprzedaż detaliczna towarów zmalała. Z początkiem 2024 r. wydatki gospodarstw domowych podbije dodatkowo wzrost świadczenia wychowawczego z 500 do 800 zł na dziecko, znacząca podwyżka płacy minimalnej oraz zapowiadane przez koalicję, która prawdopodobnie sformuje nowy rząd, podwyżki wynagrodzeń w sferze budżetowej.

Dane gospodarcze
EBC nadal gotowy do cięcia stóp w czerwcu. „Mamy teraz trend dezinflacyjny”
Materiał Promocyjny
Tajniki oszczędnościowych obligacji skarbowych. Możliwości na różne potrzeby
Dane gospodarcze
Inflacja w USA wyższa niż oczekiwano. Nie będzie cięć stóp w czerwcu?
Dane gospodarcze
Agencja Fitch obcięła perspektywę ratingu Chin do negatywnej
Dane gospodarcze
Inflacja na Ukrainie hamuje. Jest najniższa od czterech lat
Materiał Promocyjny
Naukowa Fundacja Polpharmy ogłasza start XXIII edycji Konkursu o Grant Fundacji
Dane gospodarcze
Inflacja poniżej oczekiwań, ale wciąż zbyt wysoka