fbTrack
REKLAMA
REKLAMA

Zadania

Jak ustalić opłaty za gospodarowanie odpadami

Fotorzepa, Robert Gardziński
Rada gminy nie tylko uchwala stawki opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wybiera też metodę ustalenia opłaty spośród wskazanych w przepisach.

Zgodnie z art. 6c ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (dalej u.c.p.) gminy mają obowiązek zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy. Rada gminy może także, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, postanowić o odbieraniu odpadów od właścicieli nieruchomości, na których nie mieszkają mieszkańcy, a powstają odpady komunalne. Jak podkreślono w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 lutego 2017 r. (sygn. II OSK 1418/15, LEX nr 2267847), takie regulacje u.c.p. powodują, że wszystkie nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy, choćby robili to nieregularnie, wchodzą w zakres pojęcia: nieruchomości zamieszkanych, w przeciwieństwie do tych nieruchomości, na których nie mieszkają mieszkańcy, a powstają odpady komunalne. Znaczenie ma tu faktyczne zamieszkiwanie na nieruchomości, czego skutkiem jest generowanie odpadów komunalnych.

Właściciele nieruchomości, o których mowa w art. 6c u.c.p., ponoszą na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W myśl art. 6i u.c.p. obowiązek ponoszenia tej opłaty powstaje:

- w przypadku zamieszkanych nieruchomości - za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości zamieszkuje mieszkaniec, a

- w przypadku niezamieszkanych nieruchomości, na których powstają odpady komunalne – za każdy miesiąc, w którym na danej nieruchomości powstały te odpady.

Jeżeli w danym miesiącu na danej nieruchomości mieszkaniec zamieszkuje tylko przez część miesiąca, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi w miesiącu, w którym nastąpiła zmiana, uiszcza się jeszcze w gminie, w której dotychczas zamieszkiwał, a w nowym miejscu zamieszkania – dopiero począwszy od miesiąca następnego, po którym nastąpiła zmiana.

Kilka metod do wyboru

W art. 6j ust. 1-2 u.c.p. ustawodawca wskazał kilka metod ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w odniesieniu do zamieszkanych nieruchomości. W przypadku takich nieruchomości opłata może stanowić iloczyn:

- liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość,

- ilości zużytej wody z danej nieruchomości lub

- powierzchni lokalu mieszkalnego

oraz stawki opłaty ustalonej przez radę gminy (w granicach określonych w art. 6k u.c.p.), a ponadto dopuszczalne jest uchwalenie przez radę gminy dla zamieszkanych nieruchomości jednej stawki opłaty od gospodarstwa domowego.

W art. 6j ust. 2a u.c.p. zaznaczono, że rada gminy może zróżnicować stawki opłaty w zależności od:

- powierzchni lokalu mieszkalnego,

- liczby mieszkańców zamieszkujących nieruchomość,

- odbierania odpadów z terenów wiejskich lub miejskich, a także

- rodzaju zabudowy.

Jak zwrócono uwagę np. w wyroku NSA z 22 stycznia 2016 r. (sygn. II FSK 3231/15, LEX nr 2033618) przepis ten ma zastosowanie do wszystkich metod wymienionych w art. 6 ust. 1 i 2 u.c.p. Za pomocą kryteriów: powierzchni lokalu mieszkalnego czy liczby mieszańców zamieszkujących nieruchomość można zatem różnicować także stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi przy przyjęciu metody od gospodarstwa domowego.

Rada gminy, w drodze uchwały:

- wybiera metodę ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi spośród wskazanych wyżej metod oraz

- ustala stawkę opłaty.

Należy przy tym pamiętać, że na obszarze gminy można stosować więcej niż jedną metodę ustalenia omawianych opłat.

Przykład:

W uchwale nr XXX/187/16 Rady Miejskiej w Radkowie z 30 listopada 2016 r. (Dz.Urz. woj. dolno. z 2016 r. poz. 5714) przyjęto m.in, że dla nieruchomości, na której zamieszkują mieszkańcy, opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn ilości zużytej wody z danej nieruchomości oraz stawki opłaty. Ilość wody dla nieruchomości ustala się zasadniczo na podstawie odczytu zużycia wody z licznika głównego zainstalowanego na nieruchomości, za rok poprzedni, z wyłączeniem odczytu zużycia wody z podlicznika określającego ilość wody bezzwrotnie zużytej na cele inne niż bytowe. W razie braku licznika do odczytu zużycia wody na nieruchomości lub gdy na nieruchomości używana jest woda z własnego ujęcia, podstawą ustalenia opłaty jest przeciętna norma zużycia wody wynosząca: 3 m3 miesięcznie na osobę przebywającą na nieruchomości – w przypadku nieruchomości przyłączonej do zbiorczej sieci kanalizacji sanitarnej i 2,4 m3 miesięcznie na osobę – w przypadku nieruchomości, której nie przyłączono do zbiorczej sieci kanalizacyjnej.

Niezamieszkane nieruchomości i domki letniskowe

W myśl art. 6j ust. 3 u.c.p. w przypadku niezamieszkanych nieruchomości, na których powstają odpady komunalne, opłata za gospodarowanie tymi odpadami stanowi iloczyn:

- zadeklarowanej liczby pojemników z odpadami komunalnymi powstającymi na danej nieruchomości i

- stawki opłaty za pojemnik o określonej pojemności ustalonej przez radę gminy.

Jeżeli na takiej nieruchomości są świadczone usługi hotelarskie, dopuszcza się, aby opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowiła iloczyn ilości zużytej wody z danej nieruchomości i stawki opłaty uchwalonej przez radę gminy (art. 6k ust. 1 pkt 1 u.c.p.).

W przypadku nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowe, bądź innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, wykorzystywanych tylko przez część roku, rada gminy uchwala ryczałtową stawkę opłaty za rok od domku letniskowego lub od innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe. Taka ryczałtowa stawka opłaty stanowi iloczyn:

- średniej ilości odpadów powstających na wskazanych wyżej nieruchomościach na obszarze gminy, wyrażonej w liczbie pojemników oraz

- stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za pojemnik o określonej pojemności (art. 6k ust. 1 pkt 2 u.c.p.).

Przykład:

W uchwale nr XXXII/246/2016 Rady Miejskiej w Kłodzku z 24 listopada 2016 r. (Dz.Urz. woj. dolno. z 2016 r. poz. 5541) ustalono ryczałtową stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla nieruchomości, na których znajdują się domki letniskowe, bądź innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno-wypoczynkowe, wykorzystywanych tylko przez część roku:

- w razie zbierania i odbierania odpadów w sposób selektywny – 174 zł za rok od domku letniskowego (jeżeli odpady nie są zbierane i odbierane selektywnie jest to 317 zł),

- w razie zbierania i odbierania odpadów w sposób selektywny – 2 zł za rok od działki na terenie rodzinnych ogrodów działkowych (jeżeli odpady nie są zbierane i odbierane selektywnie jest to 3,50 zł).

Wykorzystywanie nieruchomości na różne cele

Zasadą jest, że w przypadku nieruchomości, która:

- w części stanowi nieruchomość, na której zamieszkują mieszkańcy, a

- w części nieruchomość niezamieszkaną, na której powstają odpady komunalne,

- opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi jest sumą opłat obliczonych dla tych części danej nieruchomości.

W razie prowadzenia w części lokalu mieszkalnego obsługi biurowej działalności gospodarczej, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi uiszcza się jednak w ramach opłaty dotyczącej zamieszkanej nieruchomości.

W przypadku nieruchomości częściowo zamieszkanych, a częściowo niezamieszkanych, rada gminy może także podjąć uchwałę stanowiącą akt prawa miejscowego, na mocy której ustali sposób obliczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi na terenie tych nieruchomości zgodnie z art. 6j ust. 1, 2 lub 3 u.c.p. (czyli jako dla nieruchomości zamieszkanych lub niezamieszkanych). W razie skorzystania z tej możliwości, przy ustalaniu sposobu obliczania opłaty zgodnie z art. 6j ust. 1 pkt 3 u.c.p. (czyli na podstawie powierzchni lokalu mieszkalnego), dla części nieruchomości, na której jest prowadzona działalność, uwzględnia się powierzchnię użytkową lokalu.

Przykład:

W uchwale nr IX/47/2015 Rady Miejskiej w Polanicy-Zdroju z 29 maja 2015 r. (Dz.Urz. woj. dolno. z 2015 r. poz. 2583 ze zm.) przyjęto m.in., że w przypadku nieruchomości, które w części stanowią nieruchomość, na której zamieszkują mieszkańcy, a w części nieruchomość, na której nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn średniej miesięcznej ilości zużytej wody i stawki opłaty.

Ograniczenia dotyczące wysokości

W art. 6k u.c.p. zastrzeżono, że rada gminy, określając stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, powinna wziąć pod uwagę:

- liczbę mieszkańców zamieszkujących daną gminę,

- ilość wytwarzanych na terenie gminy odpadów komunalnych,

- koszty funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi (art. 6r ust. 2-2b i ust. 2d u.c.p.) oraz

- przypadki, w których właściciele nieruchomości wytwarzają odpady nieregularnie, a w szczególności to, że na niektórych nieruchomościach odpady komunalne powstają sezonowo.

Przewidziano także, że rada gminy ustala stawki opłat w wysokości nie wyższej niż maksymalne stawki opłat, które za odpady komunalne zbierane i odbierane selektywnie wynoszą za miesiąc:

- w przypadku metody z art. 6j ust. 1 pkt 1 u.c.p. (czyli na podstawie liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość) – 2 proc. przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzalnego na 1 osobę ogółem - za mieszkańca,

- w przypadku metody z art. 6j ust. 1 pkt 2 u.c.p. (czyli na podstawie ilości zużytej wody z danej nieruchomości) – 0,7 proc. przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzalnego na 1 osobę ogółem - za m3 zużytej wody,

- w przypadku metody z art. 6j ust. 1 pkt 3 u.c.p. (czyli na podstawie powierzchni lokalu mieszkalnego) – 0,08 proc. przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzalnego na 1 osobę ogółem – za m2 powierzchni lokalu mieszkalnego, a

- w przypadku metody z art. 6j ust. 2 u.c.p. (od gospodarstwa domowego ) – 5,6 proc. przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzalnego na 1 osobę ogółem – za gospodarstwo domowe.

Rada gminy określa wyższe stawki opłaty w sytuacji, gdy odpady komunalne nie są zbierane i odbierane selektywnie. Stawki te nie mogą być jednak wyższe niż stawki maksymalne, które wynoszą odpowiednio 2-krotną wysokość wskazanej wyżej maksymalnej stawki opłaty za odpady komunalne zbierane i odbierane selektywnie.

Prezes GUS ogłasza, w drodze obwieszczenia, w „Monitorze Polskim" w pierwszym kwartale każdego roku przeciętny miesięczny dochód rozporządzalny na 1 osobę ogółem za poprzedni rok. W 2016 r. była to kwota 1475 zł.

Rada gminy, w drodze uchwały, może zwolnić w całości lub w części z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy:

- w części dotyczącej gospodarstw domowych, w których dochód nie przekracza kwoty uprawniającej do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej lub

- rodziny wielodzietne, o których mowa w przepisach o Karcie Dużej Rodziny.

Zgodnie z art. 6l u.c.p. rada gminy określa także, biorąc pod uwagę warunki miejscowe, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, termin, częstotliwość i tryb uiszczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w tym wskazanie czy opłatę uiszcza się z dołu, czy z góry. Rada, w drodze uchwały, może zarządzić pobór opłaty w drodze inkasa, wyznaczyć inkasentów i określić wysokość wynagrodzenia za inkaso. Uchwały w sprawach wyboru metody ustalenia opłaty, ustalenia stawki opłaty i zwolnień od niej oraz terminu, częstotliwości i trybu jej uiszczenia podlegają nadzorowi regionalnej izby obrachunkowej (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 22 stycznia 2015 r., sygn. I SA/Gl 1285/14, LEX nr 1643313).

podstawa prawna: art. 6c-6s ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tekst jedn. DzU z 2017 r. poz. 1289)

podstawa prawna: art. 3 ust. 1 pkt 7 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (tekst jedn. DzU z 2016 r. poz. 1987 ze zm.)

podstawa prawna: obwieszczenie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 27 marca 2017 r. w sprawie przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzalnego na 1 osobę ogółem w 2016 r. (MP z 2017 r. poz. 293)

Definicja: odpady komunalne

Pojęcie: odpady komunalne należy rozumieć zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 7 ustawy o odpadach, czyli jako:

- odpady powstające w gospodarstwach domowych, z wyłączeniem pojazdów wycofanych z eksploatacji, a także

- odpady niezawierające odpadów niebezpiecznych pochodzące od innych wytwórców odpadów, które ze względu na swój charakter lub skład są podobne do odpadów powstających w gospodarstwach domowych.

Źródło: Rzeczpospolita
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
NAJNOWSZE Z RP.PL
REKLAMA
REKLAMA