Reklama

Sklepy coraz bliżej oddawania żywności

Do wtorku sklepy mogły podpisać umowy, by oddawać niesprzedaną żywność. Ale 70 proc. jedzenia marnuje się gdzie indziej.
Sklepy coraz bliżej oddawania żywności

Foto: Adobe Stock

Sklepom i sieciom handlowym upłynął wczoraj, 18 lutego, termin podpisywania umów na przekazywanie niesprzedanej żywności organizacjom charytatywnym.

Ostatnie trzy miesiące to był zatem czas gorączkowych negocjacji i dogadywania umów miedzy wielkim handlem a partnerami społecznymi – głównie Bankami Żywności i Caritasem. Spóźnialskich czekają kary rzędu 5 tys. zł za brak umowy, opłaty 0,1 zł za każdy wyrzucany kilogram jedzenia, a także wizyty Generalnego Inspektoratu Ochrony Środowiska, który w marcu ma ruszać z kontrolami umów.

Czytaj także: Sklepy wyrzucają mniej jedzenia

Ta ustawa nie wprowadzi całkiem nowej rzeczywistości: część sklepów oddaje żywność dobrowolnie, np. w ubiegłym roku Banki Żywności zebrały i przekazały dalej organizacjom charytatywnym ponad 13 tys. ton żywności z 1300 sklepów, o 30 proc. więcej niż rok wcześniej. – Spodziewamy się, że teraz te wzrosty będą jeszcze bardziej dynamiczne, o ile sklepy będą wywiązywać się z nowych obowiązków – mówi Marek Borowski, prezes Federacji Polskich Banków Żywności.

Banki mają ponad trzy tysiące partnerów społecznych, którym przekazują żywność. Z kolei Caritas Polska oddaje ją głównie w ramach sieci swoich placówek i innych organizacji kościelnych. Sam odbiór żywności jest skomplikowanym procesem dla obu stron, wymagał doprecyzowania procedur – jaka żywność może być przekazywana, kiedy trzeba ją zdjąć z półek, a nawet – jak ją przygotować do przekazania. Sporo kosztuje też sama dystrybucja, ale tu sklepy mogą się dokładać. – W umowach można zawrzeć zapisy, jak dzielić się kosztami – mówi Małgorzata Jarosz-Jarszewska, koordynator programów pomocy żywnościowej w Caritas Polska. Część sieci wycofuje produkty ze sklepów do magazynów, skąd odbierają je organizacje, co jest dla tych ostatnich sporym ułatwieniem.

Reklama
Reklama

Przekazywanie żywności rozpoczną w marcu sklepy o powierzchni ponad 400 mkw, za dwa lata dołączą sklepy od 250 mkw. W odróżnieniu od podatku od słodkich napojów, prace nad tą ustawą trwały na tyle długo, że większość zdążyła się już przygotować, by ani nie oddać żywności, ani nie zapłacić kary – poprzez zmniejszanie zamówień czy stawianie regałów z przecenionymi artykułami. Lidl już od roku sprzedaje taniej żywność o krótkim terminie przydatności, z jakim jednak efektem – na to pytanie sieć nie odpowiedziała. Ustawa dała impuls do dyskusji o niebagatelnej wadze problemu: w UE marnuje się rocznie 88 mln ton żywności wartych 143 mld euro, szacuje Eurostat. Banki Żywności oceniają, że sklepy zamawiają więcej, niż są w stanie sprzedać, a konsumenci kupują więcej, niż są w stanie zjeść. Ale to handel odpowiada za ok. 6 proc. strat.

– Naszym zdaniem około 70 proc. żywności jest marnowanych z winy konsumentów – mówi dr Adam Ustrzycki z Instytutu Badania Żywności. – Warto uwzględnić w nowej ustawie sprzedaż żywności w sklepach internetowych, która odgrywa coraz większą rolę. Brakuje zapisów o kanale gastronomii, hotelach i cateringu – dodaje Ustrzycki.

Banki szacują, że ustawa nawet dziesięciokrotnie zwiększy ilość odbieranej żywności, niestety zapotrzebowanie na nią również rośnie – według GUS w 2018 roku liczba Polaków doświadczających skrajnej biedy wzrosła o 400 tys. – 2 mln osób żyje w skrajnym ubóstwie. Roma Łojewska, prezes Stowarzyszenia „Ariadna", które otrzymuje żywność od BŻ, powiedziała w styczniu redakcji, że z ich pomocy korzystają nawet osoby w „pętlach kredytowych".

Handel
Rekord Żabki: 1 mld zł zysku. Sprzedaż rośnie mimo inflacji
Materiał Promocyjny
Jedna rata i większa kontrola nad budżetem domowym?
Materiał Promocyjny
Bank Pekao przyjął Plan Dekarbonizacji
Handel
Droższe paliwo, droższa Wielkanoc. Sklepy ostrzegają przed podwyżkami
Handel
Wygoda za cenę danych. Asystenci AI przejmują handel internetowy
Handel
Allegro mile zaskoczyło. Jakie ma plany na 2026 rok?
Reklama
Reklama
REKLAMA: automatycznie wyświetlimy artykuł za 15 sekund.
Reklama