Izolacja, kiepskie jedzenie i surowe kary. Życie więźniów politycznych w Rosji

Owsianka na śniadanie, zupa i owsianka na obiad oraz owsianka ze śledziem na kolację – jak wygląda życie przeciwników Władimira Putina w więzieniach i koloniach karnych?

Publikacja: 27.02.2024 19:10

W Rosji istnieje prawie 700 zakładów penitencjarnych

W Rosji istnieje prawie 700 zakładów penitencjarnych

Foto: stock.adobe.com

– Władimir Kara-Murza mógł się tylko śmiać, gdy urzędnicy z Kolonii Karnej nr 6 w niewytłumaczalny sposób umieścili małą szafkę w jego i tak już ciasnej betonowej celi, obok składanego łóżeczka, stołka, zlewu i latryny. Ten moment czarnego humoru nastąpił, bo jedyne, co musiał w nim przechowywać, to szczoteczka do zębów i kubek – powiedziała jego żona Jewgienia, gdyż działaczowi opozycji nie wolno było trzymać żadnych rzeczy osobistych w izolatce.

Innym razem Kara-Murza musiał zabrać swoją pościel z drugiego końca korytarza, z tą różnicą, że więźniowie muszą trzymać ręce za plecami, gdy opuszczają cele.

– Jak miał to odebrać? Zębami? – pyta Yevgenia Kara-Murza w rozmowie z Associated Press.

Nikt w rosyjskim systemie penitencjarnym nie jest bezpieczny

Grigorij Wajpan, prawnik z grupy Memoriał

Gdy zebrał pościel, pojawił się strażnik z kamerą i powiedział mu, że złamał zasady, przez co będzie miał zaostrzoną dyscyplinę.

Dla więźniów politycznych, takich jak Kara-Murza, życie w rosyjskich koloniach karnych to ponura rzeczywistość pełna presji fizycznej i psychicznej, braku snu, niewystarczającej żywności, kiepskiej lub po prostu odmawianej opieki zdrowotnej oraz oszałamiającego zestawu arbitralnych zasad.

– Nikt w rosyjskim systemie penitencjarnym nie jest bezpieczny – mówi Grigorij Wajpan, prawnik z grupy Memoriał, założonej w celu dokumentowania represji w Związku Radzieckim. – W przypadku więźniów politycznych sytuacja jest często gorsza, ponieważ państwo stara się ich dodatkowo ukarać, dodatkowo odizolować od świata, czyli zrobić wszystko, aby ich złamać – dodał.

Czytaj więcej

Opozycjonista Władimir Kara-Murza umieszczony w kolonii karnej na Syberii. Na 25 lat

Kara-Murza został w zeszłym roku skazany za zdradę stanu za potępienie wojny na Ukrainie. Należy do rosnącej liczby dysydentów przetrzymywanych w coraz surowszych warunkach w wyniku represji politycznych prezydenta Władimira Putina. Odsiaduje wyrok 25 lat, co jest najsurowszym wyrokiem dla krytyka Kremla we współczesnej Rosji.

Więziennictwo ma kręgosłup systemu sowieckiego

Byli więźniowie, ich krewni i obrońcy praw człowieka malują ponury obraz systemu więziennictwa – jako wywodzącego się z gułagu ZSRR. – Choć przechodzi reformy, mniej więcej nadal ma kręgosłup systemu sowieckiego – mówi Oleg Kozłowski, badacz Rosji Amnesty International.

Najczęściej więźniowie mieszkają w barakach zapełnionych łóżkami piętrowymi. Konstantin Kotow, działacz, który spędził ponad rok w Kolonii Karnej nr 2 w obwodzie włodzimierskim – więzieniu Nawalnego od 2021 r. do czerwca 2022 r. – wspomina ciasne kwatery, w których mieściło się do 60 mężczyzn w jednym pokoju.

– Śniadanie składało się z owsianki, obiad z zupy z niewielką ilością mięsa lub bez mięsa, puree ziemniaczanego i kotleta mięsnego lub rybnego; podobnie jak kolacja – powiedział Kotow. Dodał, że więźniowie dostawali dwa jajka tygodniowo, a owoce i warzywa były luksusem, którego prawie nigdy nie można było kupić w więziennych kioskach.

Śniadanie składało się z owsianki, obiad z zupy z niewielką ilością mięsa lub bez mięsa, puree ziemniaczanym i kotletem mięsnym lub rybnym; podobnie jak kolacja

Konstatnin Kotow

– Racja żywnościowa jest niewystarczająca i często jest niejadalna. Dlatego prawie nikt nie żyje samymi racjami żywnościowymi – powiedział kiedyś Nawalny. Żona opisywała, że jadał owsiankę na śniadanie, zupę i owsiankę na obiad oraz owsiankę ze śledziem na kolację.

Więźniowie mogą kupić dodatkową żywność, krewni mogą im też wysyłać paczki w ramach określonych limitów. Jednak osoby przebywające w celach karnych nie dostają żadnych przesyłek.

Andriej Piwowarow, który odsiedział cztery lata za prowadzenie zakazanej organizacji politycznej, przez kilka godzin dziennie musiał sprzątać swoją pojedynczą celę i słuchać nagrania regulaminu więziennego. Strażnicy obserwują więźniów za pośrednictwem telewizji przemysłowej i karzą osoby łamiące zasady.

Przymusowa praca w więzieniach

W Rosji istnieje niecałe 700 zakładów penitencjarnych, a większość z nich to kolonie karne o różnym poziomie bezpieczeństwa, od minimalnego do „reżimu specjalnego”. Istnieje też około 30-40 kolonii karnych dla kobiet.

– Więźniowie polityczni są zwykle wysyłani do tych, których administracja sprawuje ścisłą kontrolę – mówi Zoya Svetova, dziennikarka i obrończyni praw więźniów.

Więźniowie mają obowiązek pracować, jednak często nie ma wystarczającej liczby zadań dla mężczyzn. Kobiety zwykle szyją mundury dla wojska, policji i pracowników budowlanych, pracując długie godziny za skromną pensję.

Nadya Tołokonnikova, członkini grupy protestacyjnej Pussy Riot, która w latach 2012–2013 przebywała w więzieniu przez prawie 22 miesiące, wspomina szycie na zmiany jako trwające od 16 do 18 godzin. – To system niewolnictwa i to naprawdę ciężkiego – powiedziała.

Praca w więzieniu to system niewolnictwa i to naprawdę ciężkiego

Nadya Tołokonnikova, członkini grupy protestacyjnej Pussy Riot

Więźniowie mogą zarabiać nie mniej niż płaca minimalna czyli 19 242 rubli (około 200 dolarów) miesięcznie w 2024 roku – ale w rzeczywistości jest to zaledwie 300 rubli (około 3,20 dolarów) – co wystarcza na zakup papierosów i artykułów sanitarnych w więziennym kiosku.

Chociaż więzienia są pod względem technicznym nadzorowane przez komisje dokonujące inspekcji i reprezentujące więźniów, w ostatnich latach ich członków zastąpili lojaliści rządowi.

– Doniesienia o przemocy fizycznej są częste w przypadku zwykłych więźniów, ale rzadkie w przypadku więźniów politycznych. Zamiast tego zastraszanie często polega na egzekwowaniu drobnych wykroczeń – mówi Oleg Kozłowski z Amnesty International.

Nawalny spędził miesiące w celi karnej za niezapięcie guzików munduru lub niezakładanie rąk za plecami, gdy było to konieczne. Kiedyś opisał ją jako „betonową budę” o wymiarach 2,5 na 3 metry. W zależności od pory roku było w niej „zimno i wilgotno” lub „gorąco i prawie nie było powietrza”.

Długie pobyty w celach karnych lub izolatkach

Długie pobyty w celach karnych lub innego rodzaju izolatkach są dla wielu rzeczywistością, a jedynym ratunkiem jest wizyta prawnika lub pisanie listów. jednak te są cenzurowane i czasami dochodzą tygodniami.

Jak twierdzą więźniowie, opieka zdrowotna prawie nie istnieje. Dostępne są jedynie podstawowe leki, ale nie zawsze. – Strażnicy więzienni uważają, że więzień udaje i narzeka na problemy zdrowotne, aby uzyskać dodatkowe przywileje – stwierdziła Tołokonnikova.

Jewgienia Kara-Murza powiedziała, że stan zdrowia jej 42-letniego męża pogorszył się w izolatce. W latach 2015 i 2017 doznał dwóch niemal śmiertelnych zatruć, w wyniku których rozwinęła się polineuropatia – schorzenie, które powoduje utratę czucia w kończynach. Choć w areszcie w Moskwie otrzymał leczenie, to w kolonii karnej w Omsku już nie było ono zapewnione. – Potrzebuje fizykoterapii i ćwiczeń, co w jego celi jest prawie niemożliwe – stwierdziła.

Czytaj więcej

Władimir Kara-Murza: Aleksiej Nawalny był osobistym więźniem Putina

Aleksiej Gorinow, były członek moskiewskiej rady miejskiej ,odsiedział siedem lat za wypowiadanie się przeciwko wojnie na Ukrainie. Cierpi na przewlekłą chorobę układu oddechowego i przed uwięzieniem usunięto mu część płuca. W ciągu sześciu tygodni przebywania w izolatce jego stan zdrowia pogorszył się, w wyniku czego nadal dochodzi do siebie.

W grudniu 62-letni Gorinow nie był na tyle silny, aby usiąść na krześle, a nawet mówić, jak powiedział jego prawnik. Ostatecznie przeniesiono go do szpitala więziennego i nadal budzi się co dwie godziny, ponieważ do dokumentów wpisano, że istnieje ryzyko ucieczki, a władze muszą regularnie potwierdzać miejsce jego pobytu.

Społeczeństwo
Szefowa niemieckiego MSW: Ponad 700 zatrzymanych przemytników ludzi
Materiał Promocyjny
Tajniki oszczędnościowych obligacji skarbowych. Możliwości na różne potrzeby
Społeczeństwo
Roberto Cavalli nie żyje. Jego ekstrawagancki styl był uwielbiany przez gwiazdy
Społeczeństwo
Oscar Pistorius po wyjściu z więzienia nie może znaleźć pracy. "Zbyt toksyczny"
Społeczeństwo
Gumowa kaczka znaleziona na plaży po 18 latach. Przepłynęła setki kilometrów
Materiał Promocyjny
Naukowa Fundacja Polpharmy ogłasza start XXIII edycji Konkursu o Grant Fundacji
Społeczeństwo
Całe grupy społeczne korzystają na konflikcie z Ukrainą. Wojna sposobem na biedę