Jak informowaliśmy na rp.pl, brak powołań asesorów wynika z odmowy złożenia kontrasygnaty przez premiera Donalda Tuska pod nominacjami prezydenta RP. Kancelaria Premiera uzasadnia to działanie ochroną państwa prawa, jednak wywołuje to sprzeciw środowisk prawniczych i skargi na bezczynność.
„Obecnie ze 110 przyznanych etatów asesorskich w wojewódzkich sądach administracyjnych obsadzonych jest jedynie 30 stanowisk. Pozostałe wolne etaty asesorskie zostały objęte obwieszczeniami Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego, co jednak nie doprowadziło do uzupełnienia braków kadrowych” - wskazuje Kolegium NSA w wydanym w poniedziałek stanowisku. Zwróciło się z apelem o niezwłoczne podjęcie działań zmierzających do obsadzenia wakatów.
To trzecie już stanowisko Kolegium Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej samej sprawie. Pierwsze wydano dokładnie dwa lata temu 13 sierpnia 2024 r., a drugie 25 sierpnia 2025 r.
Czytaj więcej
Kolegium Naczelnego Sądu Administracyjnego wydało w poniedziałek stanowisko w sprawie zwłoki premiera Donalda Tuska w kontrasygnowaniu aktów powoł...
Kolegium NSA zapewnia: asesorzy będą weryfikowani
Argumentem Kancelarii Premiera za wstrzymaniem powołań była obawa o niezawisłość asesorów, którzy byliby powołań na wniosek tzw. neoKRS, której kadencja zakończyła się 15 maja 2026 r. Jednak Kolegium NSA uważa, że nie ma tu zagrożenia.
„Status ustrojowy asesorów sądowych w sądach administracyjnych nie stwarza zagrożenia dla prawidłowej realizacji przez obywateli prawa do rozpoznania sprawy przez niezależny, bezstronny i niezawisły sąd, zgodnie ze standardami wynikającymi z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 47 akapit drugi zdanie pierwsze Karty praw podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Procedura konkursowa, w toku której kandydaci na asesorów sądowych poddawani są ocenie przez kolegia wojewódzkich sądów administracyjnych, oraz późniejsza merytoryczna ocena pracy orzeczniczej asesorów sądowych pozwalają na odpowiednią weryfikację kwalifikacji do objęcia stanowiska sędziego wojewódzkiego sądu administracyjnego” - czytamy w wydanym stanowisku.
Kolegium NSA twierdzi, że dalszy brak powołań utrudni sądownictwu administracyjnemu wypełnianie jego konstytucyjnej roli, a tym samym zagraża gwarantowanemu w konstytucji prawu obywatela do rozpoznania jego sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez sąd.
„Nie bez znaczenia jest również wymiar indywidualny dotyczący osobistej sytuacji osób ubiegających się o objęcie stanowiska asesora sądowego w sądzie administracyjnym. Przedłużająca się niepewność i stan zawieszenia może zniechęcać najlepszych kandydatów do ubiegania się o objęcie stanowiska asesora sądowego, negatywnie wpływając na przyszłość sądownictwa administracyjnego” - podkreśla Kolegium.