Irańczycy manifestują, Trump grozi interwencją

– Jeśli zaczną zabijać ludzi, tak jak to robili w przeszłości, myślę, że zostaną uderzeni, mocno uderzeni przez Stany Zjednoczone – powiedział Donald Trump o przywódcach Iranu.

Fala protestów powoli narasta, ajatollahowie milczą

Od końca grudnia w coraz innych miastach kraju dochodzi do demonstracji i rozruchów. Z powodu inflacji, wywołanej zarówno zbrojeniami (w tym odbudową arsenału nuklearnego, mocno nadwerężonego przez USA i Izrael), zewnętrznymi interwencjami, jak i międzynarodowymi sankcjami zastrajkowali najpierw sprzedawcy telefonów komórkowych.

U schyłku lata, tuż przed ponownym wprowadzeniem sankcji ONZ, jeden dolar kosztował milion riali irańskich. A pod koniec roku już 1,5 mln. Sprzedawcy importowanych komórek ucierpieli najbardziej i nie byli w stanie nawet płacić za wynajem powierzchni sklepowych. Dzień po nich do protestu dołączył słynny teherański Bazar, centrum gospodarczego, ale i politycznego życia irańskiej stolicy.

Inflacja w Iranie od kilku lat wynosi 30-40 proc. rocznie a za nią kroczy bezrobocie. Jednocześnie kraj dotknęła latem katastrofalna susza, której skutki odczuły 20 z 31 irańskich prowincji. Kryzys był tak duży, że prezydent Masud Pezeszkian proponował ewakuację części mieszkańców 10-milionowej stolicy, której zasoby nie starczały na zaspokojenie potrzeb.

Czytaj więcej

Klęski żywiołowe

Iran uruchamia operacje zasiewania chmur w obliczu rekordowej suszy

Iran rozpoczął intensywne działania mające na celu wywołanie opadów, wykorzystując technikę zasie...

W dodatku wiosną rządzący reżim poniósł dotkliwą porażkę zarówno wojskową, jak i polityczną w starciu z Izraelem i USA. Co prawda armia zachowała zdolność bojową, ale znaczne straty poniósł Korpus Strażników Islamskiej Rewolucji – opoka reżimu ajatollahów.

W tej sytuacji władze starały się nie doprowadzać do konfrontacji z protestującymi w różnych miastach – demonstracje rozlały się bowiem poza Teheran. Mimo to w ciągu dwóch tygodni – według informacji grup obrony praw człowieka – co najmniej 20 osób zostało zabitych w starciach z policją, a nie mniej niż tysiąc aresztowanych. Ale też na demonstracjach zaczęły się pojawiać hasła polityczne z żądaniem usunięcia reżimu ajatollahów.

Zdymisjonowany został szef banku centralnego (formalnie odpowiedzialny za inflację), a rząd zaproponował spotkanie z przedstawicielami protestujących. Ci nie odpowiedzieli, bowiem hasła polityczne zaczęły już dominować, a tych władze omawiać nie chciały.

– W tej chwili, niezależnie od tego, jaką decyzję podejmie ajatollah Chamenei, prawdopodobnie będzie ona zła. Wygląda więc na to, że nie będzie podejmował żadnej – mówi szef niezależnego portalu Amwaj.media Mohamed Ali Szabani o taktyce władz na przeczekanie protestów.

Wszyscy w Iranie chcą zmian i boją się amerykańskiej interwencji

Tymczasem pojawiły się informacje, że 86-letni ajatollah Ali Chamenei szykuje sobie na wszelki wypadek drogę ucieczki do... Moskwy, przenosząc tam część zasobów finansowych. – Irańscy urzędnicy twierdzą, że mają gotowe plany na wypadek zabicia lub usunięcia najważniejszych przywódców. Taka akcja nie doprowadzi więc do upadku reżimu – Dżamal Abdi, szef National Iranian American Council przekonuje, że Amerykanom nie uda się powtórzyć w Teheranie sukcesu z Caracas.

Czytaj więcej

Plus Minus

Paradoksy irańskiej nowoczesności

Dlaczego reżim islamski od prawie pół wieku utrzymuje się przy władzy, choć cierpi na niezliczoną...