Czy lejący się z nieba żar może być problemem dla gospodarki? Pozornie nie, przecież zasila napędzaną energią słoneczną fotowoltaikę, generując megawaty energii. Jednak jest inaczej. Przekonali się o tym w maju tego roku Portugalczycy i Hiszpanie doświadczając bolesnego blackoutu. Upał zwiększa bowiem także zużycie energii, zmuszając miliony ludzi do intensywniejszego używania klimatyzatorów. To szczególny problem na południu Europy, gdzie w sezonie turystycznym chłodzi się już nie tylko biura i mieszkania, ale również miliony metrów sześciennych przestrzeni hotelowej. W tym przypadku mamy do czynienia ze zbiegiem dwóch czynników. Błyskawicznie rosnącej ofercie turystycznej towarzyszą zmiany klimatyczne; z jednej strony jest coraz więcej przestrzeni do schłodzenia, z drugiej Europa i świat doświadczają ocieplenia klimatu. Nie podąża za tym proporcjonalne zwiększenie produkcji mocy.
Czytaj więcej
Blisko jedna trzecia mieszkańców Tuvalu, wyspiarskiego kraju na Pacyfiku, który - ze względu na podnoszący się poziom wód oceanów, związany z globa...
Klimat zwycięża z człowiekiem
Zwycięski jest klimat, powodując coraz częstsze anomalie pogodowe, tragiczne pożary, burze i huragany. Także długotrwałe zjawiska: trwałą zmianę temperatury, migrację gatunków roślin i zwierząt czy długotrwałe susze. Te ostatnie powodują realne straty w rolnictwie , i choć z perspektywy narodowego i globalnego PKB udaje się je zrekompensować kwotami odszkodowań, trwałe ubytki gospodarki spowodowane suszami stają się coraz bardziej dotkliwe. Ale i tak, o czym coraz częściej przekonują badacze, najsłabszym i newralgicznym punktem braku odporności na upały jest człowiek. Doświadczamy tego osobiście w ostatnich dniach. Według Copernicus Climate Change Service/ECMWF, rok 2024 był najcieplejszym rokiem w historii, a maj 2025 r. był drugim najcieplejszym majem w historii. Zgodnie z prognozami rozległa i trwała fala ciepła obejmie w ostatnich dniach lipca Europę Zachodnią i Środkową oraz Stany Zjednoczone, co oznacza, że temperatury będą rosnąć dalej.
Czytaj więcej
Wprowadzenie podatku od biletów lotniczych mogłoby przynieść dodatkowe środki na walkę ze zmianami klimatu – wynika z najnowszej analizy, którą prz...
Zabija nas stres cieplny
W kontekście wpływu ekstremalnych temperatur na pracujących pojawiło się pojęcie „stresu cieplnego”. Według raportu Allianz Trade, Międzynarodowa Organizacja Pracy szacuje, że stres cieplny zmniejszy w najbliższych latach całkowity potencjalny czas pracy na całym świecie o 2,2 proc. (co odpowiada 80 mln pełnoetatowych miejsc pracy). Inny raport przygotowany przez Lancet Countdown z 2022 r. podaje, że w 2021 r. wskutek wysokich temperatur utracono 470 mld potencjalnych godzin pracy – było to o 37 proc. więcej w porównaniu ze średnią roczną z lat 1990-99 i średnio 139 godzin straconych na osobę. Czynnikiem podstawowym są dni z ekstremalnymi temperaturami. Obliczono, że przy temperaturze 32 stopni Celsjusza wydajność pracy spada o około 40 proc. Gdy temperatura sięga 38 stopni, spada o dwie trzecie. Szukając porównań, obliczono że jeden dzień upałów powyżej 32 stopni oznacza straty odpowiadające połowie dnia strajków.
Organizacja Pracy szacuje, że stres cieplny zmniejszy w najbliższych latach całkowity potencjalny czas pracy na całym świecie o 2,2 proc.
Ile traci światowa gospodarka?
Co szczególnie ważne, problem wpływu wysokich temperatur na gospodarkę rozkłada się nierównomiernie; gospodarki rozwinięte posiadają większe możliwości adaptacyjne. Kraje rozwijające się radzą sobie gorzej, co musi powodować nasilenie się migracji z tych ostatnich do krajów, które lepiej rozwiązują problem ograniczenia wpływu zmian klimatycznych na ludzką pracę. Analitycy Allianz Trade szacują, że straty PKB wahają się od 0,1 punktu procentowego w Niemczech do nawet 1,4 punktu procentowego w Hiszpanii, 1,2 we Włoszech, 1,1 w Grecji, 0,6 w Rumunii, 0,3 we Francji, przy całkowitych stratach wynoszących 0,5 punktu procentowego w Europie, 0,6 punktu procentowego w USA i 1,0 punktu procentowego w Chinach. Polska do największych ofiar upałów nie należy – możemy się pocieszać. Na razie – warto dodać. Bo przy takim tempie zmian klimatu problem staje się coraz bardziej uniwersalny.
Czytaj więcej
Czy nabycie samochodu może być tak proste, jak zamówienie sprzętu online? O tym, jak wygląda transformacja tego sektora oraz jak należy odpowiedzie...
