Od 2017 r. wzrasta ilość wpływających do sądów wieczystoksięgowych wniosków. Niewydolność wydziałów wieczystych dotyczy jednak tylko kilku dużych ośrodków, w tym Warszawy i Krakowa. Pozostałe, pomimo wzrastającej ilości wniosków i czasu pandemii, nie mają rocznych zaległości.

Do tej pory wystarczającym lekarstwem na zaległości było umożliwienie referendarzom sądowym i urzędnikom sądowym pracy w dodatkowych godzinach – w soboty i niedziele – oraz wzmocnienie kadry poprzez delegacje do wydziałów wieczystoksięgowych.

Teraz, jak wynika z zapowiedzi, wpis do księgi wieczystej ma się odbywać na wzór aktu poświadczenia dziedziczenia dokonywanego przez notariuszy.

Co to oznacza?

– Katastrofę w systemie ksiąg wieczystych – uważa Ogólnopolskie Stowarzyszenie Referendarzy Sądowych. Dlaczego?

Zdaniem referendarzy zaległość jest teraz. Za rok zgodnie z prognozami rynek wystopuje z uwagi na rosnące ceny towarów i usług oraz inflację. Wprowadzenie nowych podmiotów do postępowania wieczystego spowolni postępowanie jeszcze bardziej.

– Referendarze sądowi często działają szybciej niż system. Notariusze bardzo często z uwagi na zbyt powolne działanie systemu i nadmiar pracy wnioski do sądu wieczystego nie wysyłają od razu, lecz dopiero wieczorem danego dnia – twierdzą oni sami. Upominają się o udział w konsultacjach nad zmianami.

Mnożą też pytania. Kiedy notariusze będą dokonywali wpisów? Kto będzie sekretariatem notariuszy, sąd czy dodatkowi pracownicy? Czy notariusz będzie ad hoc wpisywał bez oceny i możliwości, czy będzie wnioskował do przewodniczącego wydziału wieczystoksięgowego o dekretowanie wniosku po uprzednim zarejestrowaniu go w sądzie?

W postępowaniu wieczystoksięgowym obowiązuje zasada kolejności wpisów liczona według godziny, minuty wpływu.

Dochód Skarbu Państwa z wydziału wieczystoksięgowych to ok. 500 mln zł. Czy sądowa opłata wieczystoksięgowa pozostanie? Jeżeli tak, to ile będzie kosztować wnioskodawcę wpis dokonany przez notariusza?

Opłata za stwierdzenie nabycia spadku to ok. 100 zł za akt poświadczenia dziedziczenia. Licząc wszystkie koszty, to ok. 700 zł.

Jak podkreślają też referendarze, nigdzie w Europie nie ma systemu, w którym w systemie ksiąg wieczystych dokonuje wpisu i orzeczenia podmiot prywatny, jakim są notariusze.

Czytaj więcej

Szykują się duże zmiany ws. wpisów do ksiąg wieczystych