Czynsz jest podstawowym elementem umowy najmu. Jeśli strony takiej umowy (czyli wynajmujący i najemca) nie określą w niej wysokości czynszu, nie będzie ona ważna.

Kwota i termin

Określając wysokość czynszu należy pamiętać o kilku zasadach. Po pierwsze - kwotę w umowie wpisujemy cyframi i słownie. Po drugie - podajemy za jaki okres czynsz będzie płatny (np. tydzień, miesiąc, kwartał) i w jaki sposób (np. do rąk wynajmującego lub na rachunek bankowy). Po trzecie - wskazujemy termin, do którego najemca powinien uregulować należność.

Przykładowa klauzula może wyglądać następująco: „Strony ustalają, że wysokość czynszu wynosi 2 tys. zł (dwa tysiące złotych) miesięcznie. Czynsz jest płatny z góry do 10 każdego miesiąca na rachunek nr 121765432890987."

Czynsz nie musi być wyrażony w złotych. Można określić go w walucie obcej (np. 400 euro miesięcznie). Jest to możliwe dopiero od 24 stycznia 2009 r., kiedy znowelizowany art. 358 kodeksu cywilnego, zniósł zasadę walutowości w odniesieniu do zobowiązań pieniężnych na terenie Polski.

Klauzula waloryzacji

Ważne jest, by w umowie najmu lokalu użytkowego znalazł się zapis upoważniający wynajmującego do podwyższenia czynszu albo wprowadzający automatyczną jego waloryzację. Jeśli umowa najmu nie zawiera stosownego zapisu, podwyższenie czynszu najmu nie będzie możliwe.

Waloryzacja czynszu powinna się opierać na obiektywnych kryteriach, a wprowadzone do umowy postanowienia muszą być jasne i nie budzić wątpliwości. Przede wszystkim trzeba określić termin, w którym wynajmujący może dokonać waloryzacji czynszu (np. w październiku każdego roku kalendarzowego) i częstotliwość waloryzacji (np. raz w roku kalendarzowym). Należy również wskazać sposób obliczenia wzrostu czynszu najmu. Zazwyczaj podaje się wskaźniki statystyczne wzrostu cen towarów i usług czy wzrostu płac. Wskaźniki należy dostosować do waluty, w jakiej wyrażony jest czynsz najmu. Dla przykładu jeśli czynsz najmu jest określony w markach, wskaźnik waloryzacyjny powinien odnosić się do tej waluty.

Sąd zmieni umowę

Tylko w wyjątkowych sytuacjach wynajmujący lokal użytkowy, który zapomniał o klauzuli waloryzacji może próbować sądownie zmienić treść umowy. Taką możliwość dopuszcza art. 357[1] kodeksu cywilnego. Zgodnie z nim,  jeżeli z powodu nadzwyczajnej zmiany stosunków spełnienie świadczenia byłoby połączone z nadmiernymi trudnościami albo groziłoby jednej ze stron rażącą stratą, czego strony nie przewidywały przy zawarciu umowy, sąd może - zgodnie z zasadami współżycia społecznego - oznaczyć sposób wykonania zobowiązania, wysokość świadczenia lub nawet orzec o rozwiązaniu umowy.

Dotyczy to jednak skrajnych sytuacji np. kryzysu finansowego, którego skutkiem jest wysoka inflacja.