Nowy etap totalnej wojny cenowej. Co z powrotem 5-proc. VAT-u na żywność?

Duże sieci biorą na siebie od 1 kwietnia VAT na żywność. I czekają na ruch Biedronki, która nie ogłosiła swoich planów.

Publikacja: 27.03.2024 04:30

Duże sieci biorą na siebie od 1 kwietnia VAT na żywność

Duże sieci biorą na siebie od 1 kwietnia VAT na żywność

Foto: Adobe Stock

5-proc. VAT na większość produktów spożywczych to teraz dla branży zdecydowanie największe wyzwanie. Ceny bowiem nadal rosną w ujęciu rocznym, a dołożenie do tego jeszcze podatku spowoduje, że konsumenci znowu zaczną ostro ciąć wydatki. W efekcie zmiana prowadzi do ostrej walki cenowej, w której na razie górą są duże sieci.

Teraz to Kaufland zapowiedział, że zamraża VAT na żywność, a akcja dotyczy ponad 10 tys. produktów. To najwięcej spośród ostatnio ogłoszonych przez inne sieci handlowe. Firma zapowiedziała czasowy charakter akcji, która potrwa od 1 do 30 kwietnia br. Lista artykułów objętych akcją „Zamrażamy VAT” dostępna jest na stronie internetowej oraz w punktach informacyjnych w sklepach. Z akcji wyłączone są m.in. świeże owoce i warzywa.

Ktoś za te podwyżki VAT zapłaci

Wcześniej Lidl również zapowiedział, że jego klienci ponad 1,6 tys. produktów spożywczych nadal będą mogli kupić w cenie na poziomie sprzed podwyżki VAT. To choćby pieczywo, produkty mleczarskie, owoce i warzywa czy mięso oraz wędliny. Branża czeka na ruch Biedronki, największa sieć nie ogłosiła jeszcze swoich planów marketingowych w zakresie powrotu VAT, a biuro prasowe nie odpowiada na pytania na ten temat. – Biedronka może zaszachować nas wszystkich i na to się zanosi, ponieważ czekają z ogłoszeniem szczegółów swojej akcji do ostatniej chwili – przyznaje prezes jednej z dużych sieci.

Czytaj więcej

Sklepy wyręczają rząd. Unikniemy podwyżek cen po powrocie VAT?

Przedstawiciele branży handlowej starają się łagodzić nastroje. – Tego typu akcje to po prostu czysty marketing. Wcześniej czy później zapłacą za nie klienci lub dostawcy, a wręcz jedni i drudzy – mówi Maciej Ptaszyński, prezes Polskiej Izby Handlu.

Niemniej znaczenia akcji i ich wpływu na postrzeganie sieci przez klientów nie można nie zauważać. – Tego typu akcje wpłyną na pewno na zaostrzenie wojny cenowej na rynku, w której przewagę mają dzisiaj średnie formaty – mówi Andrzej Faliński, prezes Forum Dialogu Gospodarczego. – Dzięki temu mogą lepiej kształtować ofertę i reagować na to, jeśli dany produkt się nie sprzedaje na dostatecznie wysokim poziomie. To pozwala pilnować marż i w efekcie usprawnia prowadzenie także akcji promocyjnych – dodaje.

Czytaj więcej

Zakupy wielkanocne jeszcze bez VAT. Zyskają dyskonty

Jego zdaniem trwająca wojna cenowa w efekcie nasilenia i objęcia kolejnych sieci może doprowadzić do osłabienia mniejszych firm, co w efekcie da kolejny etap procesów konsolidacyjnych w polskim handlu. Dyskonty kontrolują już ok. 45 proc. rynku, a na tym zdecydowanie nie zamierzają zakończyć walki o portfele konsumentów.

Do zmiany w VAT zostało kilka dni, a w zasadzie codziennie pojawia się informacja o kolejnej sieci handlowej, która decyduje się na wzięcie na siebie 5-proc. podwyżki. Dla konsumentów to oczywiście korzystny scenariusz, choć dla mniejszych firm to wielkie wyzwanie finansowe.

Wyraźne obawy klientów przed Wielkanocą

Akcje zbiegają się z zakupami wielkanocnymi, które dla Polaków oznaczają dodatkowe wydatki, ponoszone głównie na żywność. Tym szczególniej w tym okresie analizują wszelkie promocje.

Czytaj więcej

Lidl uprzedza ruch Biedronki. Nie podniesie cen przez powrót VAT

– Zakupy kojarzą się z promocjami i oszczędzaniem. Na przedświątecznych zakupach ma zamiar oszczędzać zdecydowana większość respondentów, bo aż 74 proc. – mówi Iwona Karczmarczyk z zespołu serwisu Moja Gazetka, agregatora ofert promocyjnych z sieci handlowych. – Swoje sposoby na oszczędne zakupy mają też nasi użytkownicy, którzy zamierzają przede wszystkim szukać promocji, na co wskazuje 78 proc. 42,5 proc. chce ograniczyć zakupy spożywcze, a 35 proc. – kupić tańsze produkty spożywcze niż zazwyczaj – dodaje.

Tymczasem 78 proc. dorosłych Polaków ma świadomość, że 1 kwietnia wraca 5-proc. stawka VAT na produkty spożywcze. Jak wynika z badania ARC Rynek i Opinia, zdaniem 76 proc. sklepy podniosą wtedy ceny, tylko co dziesiąty uważa, że pozostawią je na niezmienionym poziomie.

Czytaj więcej

Polacy boją się podwyżek cen żywności przez powrót VAT na produkty spożywcze

Rząd zaskoczył handlowców

Rząd w marcu ogłosił, że po dwóch latach obowiązywania zawieszenia wraca 5-proc. stawka VAT na większość produktów spożywczych, głównie tych nieprzetworzonych. Branża przyjęła to z zaskoczeniem, spodziewano się bowiem przedłużenia zwolnienia jeszcze o kwartał, by podatek wrócił dopiero w wakacje. Z jednej strony byłoby to już po wyborach samorządowych, z drugiej lato to szczyt sezonu na warzywa i owoce, co również przyczynia się do obniżenia cen. Stało się jednak inaczej. Oznacza to też koszty: terminale trzeba przeprogramować w święta, co oznacza wyższe wynagrodzenia dla pracowników do tego zatrudnionych.

Polakom podoba się wojna cenowa

55,5 proc. dorosłych Polaków oczekuje jej zaostrzania między sieciami dyskontowymi, choćby po to, by móc taniej zrobić wielkanocne zakupy. Jedynie 22,1 proc. ankietowanych nie oczekuje zaostrzenia konfliktu cenowego między największymi sieciami handlowymi w Polsce – wynika z badania UCE Research i Grupy Offerista. Zgodnie z wynikami najbardziej na zaostrzoną walkę sieci liczą Polacy w przedziale wiekowym 45–55 lat oraz 35–44 lata, są to też głównie mieszkańcy średnich miast i największych aglomeracji. – Dyskonty jak zwykle dobrze wyczuwają intencje oraz potrzeby konsumentów i dokładnie podążają ich tokiem myślenia. To badanie w ich oczach tylko potwierdza słuszność (z punktu widzenia biznesowego) tego typu narracji – mówi Robert Biegaj, ekspert rynku handlowego z Grupy Offerista.

Handel
Lepsze dwa lata dla handlu na świecie
Materiał Promocyjny
Tajniki oszczędnościowych obligacji skarbowych. Możliwości na różne potrzeby
Handel
Walka na ceny z dyskontami wychodzi poza żywność. Teraz odzież i wyposażenie domu
Handel
Grzegorz Pytko, Biedronka: To nie my rozpoczęliśmy ostrą walkę na obniżki cen
Handel
Koniec hamowania wzrostu cen w sklepach. Co najmocniej drożeje?
Materiał Promocyjny
Naukowa Fundacja Polpharmy ogłasza start XXIII edycji Konkursu o Grant Fundacji
Handel
Nowa sieć dołączyła do wojny cenowej. Daje zniżki na karty Lidla i Biedronki