Oznacza to, że środki przeznaczone na następcę programu „Kapitał ludzki" będą ponad trzykrotnie niższe niż na ten ostatni. Wynika to z nowego podziału pieniędzy, które Polska otrzyma z Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS) po 2013 r. w ramach unijnej polityki spójności.
O ile w okresie 2007–2013 środki z EFS rozdzielane są tylko poprzez program „Kapitał ludzki", o tyle w latach 2014–2020 będą one dystrybuowane dwutorowo. Po pierwsze przez krajowy program „Wiedza – edukacja – rozwój", na który trafi 3,19 mld euro, co stanowi 28 proc. puli z EFS, oraz poprzez regionalne programy operacyjne zarządzane przez marszałków województw. Regiony otrzymają aż 8,18 mld euro (72 proc. puli z EFS) i wykorzystają je w ramach swych dwufunduszowych programów, które będą też finansowane z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.
– To duża zmiana w zarządzaniu pieniędzmi z EFS, na którą zdecydowaliśmy się, bazując na doświadczeniach zarówno z okresu 2004–2006, jak i lat 2007–2013 – mówi Paweł Orłowski, wiceminister rozwoju regionalnego. – Z poziomu regionów będzie zarządzana i dzielona większość pieniędzy z EFS. Województwa wykształciły już potencjał administracyjny potrzebny do rozdziału tych środków, ale przede wszystkim to w regionach lepiej widać, jakiej pomocy potrzeba. Zarządzający województwami najlepiej znają potrzeby lokalnych i regionalnych rynków pracy – tłumaczy Orłowski, dodając, że to poprzez programy regionalne będzie kierowana pomoc do odbiorców indywidualnych (osób fizycznych, w tym po 50. roku życia). Inny, choć komplementarny, charakter będzie miał krajowy program „Wiedza – edukacja – rozwój". Głównymi odbiorcami pieniędzy z niego mają być: szkoły wyższe (trafi do nich większość środków), instytucje publiczne, osoby fizyczne w wieku 15–24 lata (pomoc ma trafić do 500 tys. młodych ludzi) oraz samorządy.
Jak wskazuje Paweł Chorąży, dyrektor Departamentu Zarządzania Europejskim Funduszem Społecznym w Ministerstwie Rozwoju Regionalnego, w programie nie przewidziano bezpośredniego wsparcia dla firm. Z programu mają być finansowane działania związane z kreowaniem wybranych rodzajów polityki publicznej, w szczególności polityki zatrudnienia, zwalczania ubóstwa (na walkę z nim ma trafić 20 proc. ogólnej puli pieniędzy z EFS – ponad 2 mld euro), zdrowia i edukacji.
Drugim filarem programu ma być wsparcie dla szkolnictwa wyższego, trzecim pomoc dla osób młodych, w tym w myśl ogólnoeuropejskiej „Inicjatywy na rzecz zatrudnienia osób młodych". Czwarty obszar programu obejmie innowacje społeczne, a piąty działania związane z mobilnością ponadnarodową. Nadrzędnym celem programu pozostaje jednak, tak jak w przypadku „Kapitału ludzkiego", zwiększanie zatrudnienia.
W związku z mniejszym budżetem w porównaniu do „Kapitału ludzkiego" nastąpi uproszczenie struktury instytucjonalnej programu. Poza resortem rozwoju, który będzie nim zarządzać, pozostałe instytucje, w tym ministerstwa: Zdrowia, Edukacji, Szkolnictwa Wyższego, Administracji i Cyfryzacji oraz Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, będą pełnić rolę instytucji pośredniczących.
Pierwszych konkursów w nowym programie można się spodziewać w drugiej połowie 2014 roku.
Centralny rejestr firm szkoleniowych
W celu podniesienia jakości i efektywności szkoleń dotowanych pieniędzmi europejskimi powstanie tzw. rejestr usług rozwojowych. Będzie to ogólnopolska baza podmiotów świadczących usługi szkoleniowe i edukacyjne finansowane z pieniędzy publicznych, w tym unijnych. Przedsiębiorstwa, które będą chciały prowadzić szkolenia finansowane z programu „Wiedza, edukacja, rozwój" będą zobligowane do wpisania się do rejestru. Firmy w nim wpisane będą też audytowane, a uczestnicy szkoleń będą oceniali ich przydatność. De facto dojdzie do znacznego zawężenia grona firm szkoleniowych. Rejestr i zasady jego prowadzenia przygotowuje Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości m.in. we współpracy z PKPP Lewiatan.