Prawie czterech na dziesięciu prezesów dużych przedsiębiorstw na świecie uważa, że nacisk na wdrażanie strategii ESG jest teraz kluczem do zwiększenia konkurencyjności ich firm. Zapowiadają więc, że zrównoważony rozwój w kontekście wszystkich produktów i usług będzie dla nich najważniejszym działaniem strategicznym w najbliższych sześciu miesiącach.

Tak wynika z najnowszego badania nastrojów szefów, EY CEO Outlook Pulse Survey, które objęło 760 top menedżerów z dziesięciu dużych gospodarek. I pokazało, że – pomimo wysokiej inflacji i zagrożenia recesją – około 40 proc. szefów dużych firm traktuje ESG jako biznesową szansę, by wejść na nowy poziom rozwoju.

Stabilne mimo zmienności

Jak zwraca uwagę Arkadiusz Gęsicki, partner w EY-Parthenon w Polsce i krajach bałtyckich, zrównoważony rozwój i cyfrowa transformacja to kluczowe obszary, na których skupiają się prezesi firm, chcąc zniwelować wyzwania z ostatnich miesięcy. Wymuszają to regulatorzy, inwestorzy, klienci i pracownicy firm.

W tegorocznej, piątej już edycji badania GPW dotyczącego wpływu czynników ESG na decyzje inwestycyjne 81 proc. profesjonalnych inwestorów giełdowych w Polsce oceniło, że spółki, które posiadają wdrożoną strategię ESG, są postrzegane jako podmioty o niższym ryzyku.

– Uwzględnianie danych ESG w modelach inwestycyjnych staje się nowym standardem. Już wszystkie globalne firmy inwestycyjne posiadają w swoich strukturach zespoły dedykowane do oceny danych ESG – zaznacza Tomasz Wiśniewski, wicedyrektor działu produktów informacyjnych i wskaźników Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie. Jak przypomina, niemal 40 proc. uczestników badania GPW uważa, że spółki, które swoją strategię zbudowały o praktyki z obszaru ESG, mogą osiągać lepsze wyniki finansowe. Przekłada się to na notowania tzw. indeksów ESG grupujących spółki spełniające wysokie standardy w zakresie dbałości o środowisko, społeczeństwo i ład korporacyjny. – Jeżeli porównany stopę zwrotu takiego indeksu dla rynków rozwijających się ze stopą zwrotu indeksu całego rynku, okazuje się, że ten pierwszy w ciągu ostatnich 15 lat zyskał ponad 40 pkt proc. więcej niż indeks całego rynku – wylicza Tomasz Wiśniewski.

Dodaje, że podobne długoterminowe wnioski można wyciągnąć z analizy RESPECT oraz WIG-ESG. Indeks RESPECT, obliczany w latach 2009–2019, zyskał 150 proc., gdy w tym samym czasie indeks WIG wzrósł o 110 proc. Z kolei analizy spółek z indeksu WIG-ESG wykazały, że w okresach dużej zmienności rynkowej, (np. po wybuchu pandemii Covid-19) najlepsze z nich charakteryzowały się niższą zmiennością kursu i osiągały wyższe stopy zwrotu niż pozostałe spółki giełdowe.

Premia za mniejsze ryzyko

Sanda Ojiambo, zastępczyni sekretarza generalnego ONZ i dyrektor wykonawcza UN Global Compact, przypominała niedawno na łamach „Fortune”, że 70 proc. z dwóch tysięcy przeprowadzonych w ostatnich latach badań potwierdziło pozytywną korelację między wynikami w obszarze ESG i różnymi wskaźnikami finansowymi. Okazało się, że dbałość o zrównoważony rozwój idzie często w parze z lepszymi wskaźnikami rentowności, zwrotu z kapitału czy mnożników wyceny spółek. – Kredytodawcy doceniają fakt, że spółki ze zdrowymi wskaźnikami ESG mają wyższe standardy ładu korporacyjnego i zarządzania ryzykiem, co oznacza też niższe ryzyko kredytowe – tłumaczy Ojiambo.

Według analiz EY portfel inwestycji w ESG przynosi przeciętnie trzy razy wyższe zwroty niż średnia dla rynku. – ESG wspiera budowanie wartości firm i statystycznie lepsze zwroty dla inwestorów, co pokazują dane publikowane przez globalne agencje ratingowe, takie jak MSCI – potwierdza Robert Sroka, dyrektor ds. ESG na Europę Środkową w Abris Capital Partners, firmie zarządzającej funduszami private equity w Europie Środkowej. Każdą swoją spółkę portfelową firma analizuje pod kątem ESG, stosując autorskie narzędzie Abris ESG Scoring, które uwzględnia ponad 650 mierników w tym obszarze. Analitycy Abris przyglądają się szczególnie takim obszarom jak ład korporacyjny, przeciwdziałanie korupcji, HR, BHP, środowisko naturalne, zmiany klimatu, bezpieczeństwo i odpowiedzialność za produkt, prawa człowieka i cyberbezpieczeństwo.

Strategiczny element

Jak jednak zaznacza ekspert Abris, nie da się powiedzieć, że ESG pozwala uzyskać o określony procent wyższe przychody albo zwroty z inwestycji. – Z wpływem ESG na wyniki firmy jest tak, jak z innymi strategicznymi elementami wpływającymi na wartość. Mocno zależą od branży, stopnia rozwoju, modelu biznesowego – wyjaśnia Robert Sroka. Traktuje więc ESG jako element przewagi konkurencyjnej firm, który wspiera budowanie wartości, ale go nie gwarantuje. – Jest to jeden z wielu czynników, a nie jedyny magiczny element wpływający na wyniki firm, o czym niektórzy dyskutujący nad zasadnością ESG zdają się zapominać – zaznacza Sroka. Jego zdaniem takie podejście jest też źródłem widocznego w ostatnich miesiącach tzw. ESG backlash, czyli zmasowanego sprzeciwu części instytucji, polityków i inwestorów w USA wobec inwestowania z uwzględnieniem czynników ESG.

Opinia partnera Cyklu "Rzeczpospolitej" - Forum ESG:

Brak uwzględnienia ESG w strategii firmy grozi odpływem inwestorów

Jarosław Wajer, partner EY, lider usług doradczych dla zrównoważonego rozwoju w regionie CESA:

Wyniki badań ponad 500 największych firm światowych opisane w „EY 2022 Sustainable Value Study” udowadniają, że nie musimy szukać kompromisu pomiędzy finansowymi i niefinansowymi rezultatami inwestycji środowiskowych. Prawie 70 proc. badanych przedsiębiorstw przyznało, że osiągnęły wyniki finansowe wyższe od pierwotnych oczekiwań.

Inwestycja w ESG bez wątpienia przekłada się na długoterminową wartość przedsiębiorstw. Firmy budujące strategię wokół obszarów ESG biorą pod uwagę różnego rodzaju wartości: dla społeczeństwa, planety, klientów, pracowników czy stricte finansowe. Są one głęboko zintegrowane i raczej komplementarne niż konkurujące ze sobą. ESG potrafi przynieść wartość zarówno klientom, jak i pracownikom, co finalnie przekształca się w wartość dla przedsiębiorstwa i dla planety. Niektóre inicjatywy bezpośrednio wpływają na tę wartość, np. efektywności operacyjna czy energetyczna sprawiają, że konsumujemy mniej zasobów. W dobie kryzysu energetycznego ma to bezpośrednie przełożenie na wyniki finansowe firmy.

Ponadto przedsiębiorstwa, które inwestują w zrównoważony rozwój, są bardziej atrakcyjne dla inwestorów. Solidna analiza scenariuszowa ryzyka i korzyści klimatycznych pozwala przygotować się do nadchodzącego jutra. Nikt już dziś nie ma wątpliwości, że klimat się zmienia, a nagłe zjawiska pogodowe są w stanie negatywnie wpłynąć na sytuację finansową biznesu. Brak uwzględnienia ESG w strategii firmy jest zatem groźny dla dalszego jej istnienia. Badania EY dowodzą, że prawie 75 proc. instytucjonalnych inwestorów jest obecnie skłonnych do sprzedaży udziałów w spółkach, których wyniki z obszaru ESG są słabe. Portfel inwestycji w ESG przynosi przeciętnie trzy razy wyższy zwrot niż średnia dla rynku. Dlatego jeśli inwestor zamierza zaangażować się w danym sektorze, to wybierze firmę realizującą strategię w obszarze ESG.

Kapitał na inwestycje ESG będzie tańszy i łatwiejszy do pozyskania

Dr Aleksandra Stanek-Kowalczyk, Szkoła Główna Handlowa w Warszawie:

ESG jest koncepcją długoterminową. Oznacza to, że w krótkiej perspektywie czasowej wymaga nakładów finansowych, które pozwolą osiągnąć długoterminowe cele. Tak jak każda transformacja, tak też transformacja na rzecz zrównoważonego rozwoju wymaga inwestycji. Szacuje się, że na poziomie UE osiągnięcie celów założonych w Europejskim Zielonym Ładzie będzie wymagało dodatkowych nakładów w wysokości 260 mld euro rocznie. Odpowiednie nakłady są też potrzebne na poziomie firm. Warto jednak zwrócić uwagę na dwa aspekty.

Po pierwsze, kapitał finansowy wykorzystywany na projekty transformacji na rzecz zrównoważonego rozwoju jest przetwarzany nie tylko na kapitał finansowy, ale też ludzki, społeczny, produkcyjny czy naturalny. Tym samym tworzona jest wartość dla wielu interesariuszy, nie tylko dla inwestorów.

Po drugie, inwestowanie w zrównoważoną transformację może być korzystniejsze finansowo dla firmy niż inwestowanie w projekty, które takiej transformacji nie wspierają. Od kilku lat obserwujemy wyraźny rozwój zrównoważonego finansowania. Według agencji Bloomberg całkowita emisja zrównoważonego długu w 2021 r. przekroczyła globalnie 4 bln dolarów, z czego ponad 1,6 bln dolarów wyemitowano tylko w 2021 r. Według Europejskiego Banku Centralnego zrównoważone instrumenty finansowe w strefie euro nadal stanowią mniej niż 10 proc. wszystkich instrumentów, ale ich wartość wzrasta. Ze względu na znaczące koszty transformacji unijnej gospodarki, w Unii tworzone są mechanizmy wspierania zrównoważonego finansowania. Przyglądając się trendom, wydaje się, że w perspektywie kilku lat pytanie, czy ESG idzie w parze z zyskiem, będzie niezasadne; uwzględnianie czynników ESG w zarządzaniu i inwestowaniu będzie powszechne (jeśli nie obowiązkowe), a zysk będzie zależał od skuteczności tego zarządzania.

Opinia partnera Cyklu "Rzeczpospolitej" - Forum ESG:

Forum ESG - pasek 2022 v.2

Forum ESG - pasek 2022 v.2

rp.pl