Krajowy Rejestr Długów przeanalizował sytuację finansową Polaków w średnim wieku, czyli osób od 36 do 59 lat. Łącznie ich zadłużenie wynosi 28 mld zł. To grupa, która ma już za sobą pierwszą młodość, osiągnęła stabilizację zawodową, a jednocześnie do stanu senioralnego wciąż jej daleko. Ponieważ jest bardzo zróżnicowana, analizę podzielono na dwa przedziały: 36-45 lat oraz 46-59 lat. Różnice w sytuacji rodzinnej, zawodowej i zdrowotnej sprawiają, że każda z tych grup mierzy się z innymi wyzwaniami.
Polacy w wieku 36-45 lat osiągnęli już stabilizację życiową. Większość z nich ma rodzinę i dzieci w wieku przedszkolnym lub szkolnym.
Polacy 36–45 lat: wysokie zarobki i rosnące długi
Są w szczytowej formie, jeśli chodzi o swoje możliwości zawodowe, co przekłada się na zarobki. Potwierdzają to dane GUS-u: mają najwyższą wartość mediany wynagrodzeń, blisko 7400 zł brutto. Najnowsze dane KRD pokazują, że mimo to osoby w tym wieku mają niespłacone zobowiązania o łącznej wartości 11 mld zł.
– Na jednego dłużnika w wieku 36-45 lat przypadają średnio 22 tys. zł zaległych zobowiązań. Taki problem ma już ponad pół miliona osób, odpowiadają one za jedną czwartą wszystkich długów Polaków – komentuje Adam Łącki, prezes Zarządu Krajowego Rejestru Długów Biura Informacji Gospodarczej. – Mimo że jest to zwykle okres najwyższych zarobków i zawodowych sukcesów, to, jak się okazuje, zarobki te nie nadążają za życiowymi ambicjami. Chcą żyć na wyższym poziomie, inwestować w dom, rodzinę i edukację dzieci. Jednak ich aspiracje nie zawsze idą w parze z możliwościami finansowymi – dodaje.
Czytaj więcej
Polska obok Danii i Nowej Zelandii należy do ścisłej czołówki krajów, w których przedsiębiorcy terminowo płacą faktury. Przed dekadą wypadali gorze...
O ambicjach tej grupy może świadczyć jej potrzeba posiadania własnych czterech kątów. Jak pokazuje badanie Otodom „Mieszkaniowe mieć czy być. Dobrostan mieszkańców Polski na styku finansów i miejsca zamieszkania” z 2025 r., aż 36 proc. osób w wieku 36-45 lat kupiło nieruchomość na kredyt. Co trzecia osoba spłacająca hipotekę deklaruje, że pochłania ona 30 proc. miesięcznego budżetu.
– Ambicje tego pokolenia widoczne są również w nakładach ponoszonych na dzieci. Chcąc zapewnić im jak najlepszy start, inwestują w ich wykształcenie od najmłodszych lat, nawet jeśli oznacza to dodatkowe obciążenia finansowe. Zadłużenie wobec prywatnych placówek edukacyjnych w tej grupie wiekowej sięga niemal 5 mln zł – zauważa Łącki.
Polacy 46–59 lat: coraz większe zadłużenie i problemy ze spłatą
Nie lepiej, a nawet gorzej, wygląda sytuacja Polaków w wieku 46-59 lat. Z jednej strony nadal wspierają swoje dorosłe dzieci, z drugiej zaczynają także opiekować się starzejącymi się rodzicami. Ta podwójna odpowiedzialność w połączeniu z własnymi potrzebami dodatkowo komplikuje ich sytuację finansową. Jak pokazują dane KRD, osoby w tym wieku mają już 17 mld zł niespłaconych zobowiązań.
Czytaj więcej
Kredyt mieszkaniowy nie musi być finansową pętlą na całe życie. Średni czas spłaty długu w Polsce szybko się skraca i wynosi dziś zaledwie 9 lat. P...
– Średnie zadłużenie w tej grupie sięga 30,5 tys. zł. Wyjście z długów utrudnia sytuacja na rynku pracy, gdzie wiek często staje się przeszkodą w znalezieniu stabilnego zatrudnienia. Dane resortu pracy pokazują, że co czwarty zarejestrowany bezrobotny ma ponad 50 lat. Niewielka otwartość pracodawców na osoby po pięćdziesiątce dodatkowo pogarsza ich położenie. Tymczasem bardzo ważne jest, by spłacić zaległe zobowiązania jeszcze przed przejściem na emeryturę, bo świadczenia emerytalne są zwykle niższe niż wynagrodzenie – wskazuje Adam Łącki.
Jak wynika z doświadczeń firmy windykacyjnej Kaczmarski Inkasso, wśród obsługiwanych spraw osób w średnim wieku są zarówno niespłacone kredyty hipoteczne i gotówkowe, zadłużenie na kartach kredytowych, zaległości z ubezpieczenia OC samochodów, abonamentów telefonicznych czy rat za sprzęt RTV i AGD. Ale trafiają się też zobowiązania wynikające z bardziej impulsywnych zakupów: wyszukanej elektroniki, odzieży i galanterii skórzanej z wysokiej półki, akcesoriów sportowych czy produktów nabytych pod wpływem chwilowej potrzeby bądź zachcianki.
Czytaj więcej
Spadające stopy procentowe i rosnące płace zrobiły swoje. Przy coraz „tańszym” finansowaniu gospodarstwa domowe pożyczyły w minionym roku aż 300 ml...
– Sto czy dwieście złotych miesięcznie nie zawsze zapala czerwoną lampkę przy podpisywaniu umowy, ale jeśli podobnych zobowiązań jest kilka, a do tego dochodzą rosnące koszty życia, nieterminowa wypłata, choroba bądź utrata dodatkowego źródła dochodu, szybko mogą się pojawić zaległości w spłacie. Dlatego przed każdym zakupem na raty trzeba zadać sobie proste pytanie: czy będzie mnie na to stać nie tylko dziś, ale za trzy, sześć czy dwanaście miesięcy – mówi Jakub Kostecki, wiceprezes zarządu Kaczmarski Inkasso.
Alimenty i raty napędzają zadłużenie Polaków w średnim wieku
Dane KRD pokazują, że dłużników w wieku 36-45 lat i 46-59 lat cechuje podobna struktura zadłużenia. To zwykle mężczyźni popadają w kłopoty finansowe. Nie tylko częściej niż kobiety mają zaległości, ale też ich zobowiązania są trzykrotnie wyższe w młodszej i czterokrotnie w starszej grupie wiekowej. Wśród osób w wieku 36-45 lat mężczyźni zalegają ze spłatą 8,6 mld zł, a w kolejnej dekadzie muszą oddać aż 13,7 mld zł.
Czytaj więcej
Według najnowszych prognoz NBP wartość kredytów w relacji do PKB zamiast rosnąć, ma lekko spadać przez kolejne dwa lata. Wbrew pozorom to niezbyt d...
Największym wierzycielem Polaków w średnim wieku jest administracja rządowa i samorządowa. Zobowiązania wobec nich wynoszą blisko 5 mld zł w młodszej grupie i niemal w całości są to zaległe alimenty. O dekadę starsi muszą tu oddać już 9,2 mld zł. Na drugim miejscu znajdują się instytucje finansowe (m.in. banki, SKOK-i, firmy pożyczkowe, towarzystwa ubezpieczeniowe), którym młodsi dłużnicy są winni łącznie 800 mln zł, a starsi 827 mln zł. Na swoje należności czekają również telekomy, choć tutaj młodsi mają więcej do spłaty – odpowiednio 172 mln zł i 148 mln zł. Młodsi dłużnicy mają też wyższe zobowiązania wobec transportu pasażerskiego – 106 mln zł i prywatnych placówek edukacyjnych – 4,9 mln zł. Szczególnie niepokoi fakt, że aż 4,8 mld zł długów osób w wieku 36-45 lat i 6,44 mld zł w starszej grupie zostało już skierowanych do firm zarządzających wierzytelnościami, czyli tzw. wtórnych wierzycieli, w tym przede wszystkim do funduszy sekurytyzacyjnych. Wyższe zadłużenie wśród starszych konsumentów może wynikać m.in. z dłuższego czasu, w którym mogły narastać odsetki.