Wypełnianie formularza o wpis do księgi wieczystej nie jest proste. Łatwo się pomylić. Teraz notariusz może wyręczyć obywatela tylko jeśli wniosek jest związany ze sporządzonym przez niego aktem notarialnym. W pozostałych przypadkach, nawet gdy takie jest życzenie klientów, musi odmówić. Notariusze od dawna zabiegali o zmianę prawa. Resort sprawiedliwości zamieścił na stronie Rządowego Centrum Legislacji projekt nowelizacji prawa o notariacie i kodeksu postępowania cywilnego.
Czytaj więcej
W każdej kancelarii państwo ma swoje biurko. Problem w tym, że od lat nie płaci nawet za krzesło.
Wniosek do księgi wieczystej każdy będzie mógł złożyć sam lub zrobi to za niego notariusz
Projektowana zmiana nie oznacza, że nie można będzie już składać wniosków osobiście. Kto chce może to nadal robić. To mniej wygodna opcja, ale tańsza. Na przykład samodzielne złożenie wniosku o wykreślenie hipoteki kosztuje 100 zł opłaty sądowej. Wyręczenie się w tej czynności notariuszem oznacza, że poza opłatą sądową trzeba zapłacić 200 zł netto za złożenie wniosku i 200 zł także netto za sporządzenie protokołu notarialnego.
Notariusz sporządzi elektronicznie wniosek, pobierze opłatę sądową, ale też zweryfikuje dokumenty, które są podstawą wpisu. W rezultacie procedowane rozwiązanie odciąży też sądy, zmniejszając ryzyko błędów we wnioskach, a także przyspieszając aktualizację ich treści, co z kolei wzmocni bezpieczeństwo obrotu nieruchomościami.
Uruchomienie i zawieszenie działalności kancelarii
To nie jedyna zmiana, którą proponuje resort sprawiedliwości. Pozostałe dotyczą, między innymi, uruchomienia i zawieszenia działalności kancelarii notarialnych. Obecnie notariusz powinien uruchomić kancelarię w dwa miesiące od zawiadomienia o powołaniu, ale nie jest to fortunne rozwiązanie. Notariusza powołuje i wyznacza siedzibę jego kancelarii minister sprawiedliwości, na wniosek zainteresowanego i po zasięgnięciu opinii rady właściwej izby notarialnej. Jednak samo powołanie nie wystarczy, by móc dokonywać czynności notarialnych. Można to robić dopiero po złożeniu ślubowania. Czyli termin na uruchomienie kancelarii powinien biec od złożenia ślubowania, a nie od zawiadomienia o powołaniu. I to właśnie zmienia projekt.
Czytaj więcej
Nie chciałbym, żeby powtórzyła się sytuacja z czasów, gdy działały Państwowe Biura Notarialne, bo wtedy mieliśmy negatywną selekcję do tego zawodu....
Likwidacja kancelarii notarialnej
Nowością są przepisy rozdziału „Likwidacja kancelarii”. „Obowiązujące przepisy ustawy nie zawierają regulacji w tym zakresie, co prowadzi w praktyce do poważnych trudności organizacyjnych, problemów z zabezpieczeniem dokumentów notarialnych, dostępem do depozytów notarialnych oraz ryzykiem naruszenia tajemnicy notarialnej” – wyjaśnia resort i proponuje rozwiązania, które mają zapewnić bezpieczną procedurę likwidacji kancelarii.
„Przewiduje się, że w przypadku odwołania notariusza z powodu ukończenia 70. roku życia lub rezygnacji z prowadzenia kancelarii, notariusz samodzielnie dokonuje likwidacji w terminie 3 miesięcy od dnia odwołania oraz powiadamia o tym fakcie Ministra Sprawiedliwości oraz radę izby notarialnej właściwej ze względu na siedzibę kancelarii notarialnej, w terminie 7 dni od zakończenia likwidacji. W pozostałych przypadkach (śmierć, inna przyczyna odwołania, czy niewykonanie obowiązku likwidacji) rada właściwej izby notarialnej wyznaczy likwidatora” – wyjaśnia ministerstwo.
Jako że sporo osób, które zdały egzamin notarialny nie decyduje się na założenie własnych kancelarii, lecz na pracę w działających kancelariach, ministerstwo proponuje, aby podczas postępowania o wydanie zaświadczenia o uzyskaniu statusu zastępcy notarialnego wnioskodawca miał obowiązek złożenia oświadczenia zapewniającego o tym, że nie toczyło i nie toczy się wobec niego postępowanie dyscyplinarne, postępowanie o przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe. Oświadczenie to kandydat składałby pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
Projekt wydłuża też kadencję w organach notarialnego samorządu zawodowego z trzech do czterech lat, a także wprowadza możliwość przeprowadzania posiedzeń organów samorządu notarialnego i notariuszy za pomocą środków porozumiewania się na odległość oraz podejmowania uchwał w tym trybie. MS doprecyzowało też przepisy o postępowaniach dyscyplinarnych wobec notariuszy.
Etap legislacyjny: opiniowanie, konsultacje, uzgodnienia
