Działania RPO zainicjowała prośba obywatela, który na swoim przykładzie wskazał, że aby poznać akta swojej sprawy, musiał fatygować się w czasie pandemii do sądu musiał pokonać kilkaset kilometrów, aby móc zapoznać się z aktami sprawy administracyjnej. Na miejscu udostępniono mu komputer i akta w wersji elektronicznej.
Wnioskodawca wystąpił do prezesa NSA. W październiku 2020 r. dostał odpowiedź, że „trwają prace zmierzające do uruchomienia usługi zdalnego udostępniania akt administracyjnych". Jak twierdzi wnioskodawca, minął ponad rok od jego interwencji, a usługa nadal nie została udostępniona.
- W celu realizacji prawa strony dostępu do akt postępowania, w szczególności w okresie trwania epidemii, powinny być podejmowane takie działania, aby ułatwić stronie dostęp do akt, bez konieczności wizyty w sądzie, w tym poprzez zapewnienie dostępu do akt elektronicznych. Sytuacja zaś, gdy akta administracyjne są w sądzie dostępne w wersji elektronicznej, zaś strona nie może skorzystać z dostępu do nich w takiej formie, budzi zastrzeżenia. W tym względzie należy przede wszystkim mieć na względzie gwarancje wynikające z art. 51 ust. 3 Konstytucji RP - napisał zastępca RPO Stanisław Trociuk do szefa kancelarii Prezesa NSA Hieronima Kulczyckiego.
Czytaj więcej:
Postęp zawsze zwycięża i nie ma żadnych powodów, by nasze sądy pozostały „amiszami" we współczesnej epoce cyfrowej.
Pro
Zgodnie z art. 51 ust. 3 Konstytucji „każdy ma prawo dostępu do dotyczących go urzędowych dokumentów i zbiorów danych. Ograniczenie tego prawa może określić ustawa”.
Zastępca RPO pyta szefa kancelarii Prezesa NSA, czy obecnie w systemie PASSA udostępniane są elektroniczne akta administracyjne - ewentualnie na jakim etapie są prace zmierzające do uruchomienia usługi zdalnego udostępniania akt administracyjnych.
31 maja 2019 r. weszły w życie art. 4 ustawy z 10 stycznia 2014 r. o zmianie ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2014 r., poz. 183 ze zm.) i ustawa z 12 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r., poz. 934), które wprowadzają informatyzację postępowania sądowoadministracyjnego. Oznacza to przede wszystkim umożliwienie stronom postępowania wnoszenia do sądów administracyjnych pism procesowych w formie elektronicznej, otrzymywania korespondencji sądowej w takiej formie, a także uzyskania dostępu do akt sądowych online.
