RPO alarmuje o możliwym naruszeniu konstytucji w nowelizacji KPA dotyczącej wygaszenia trwających już postępowań reprywatyzacyjnych

– Rozważam zaskarżenie art. 2 ustawy nowelizującej, tj. przepisów nakazujących stosować nowe prawo do spraw będących w toku. Co do meritum, czyli nowego brzmienia art. 156 k.p.a., nie mam zastrzeżeń – mówi „Rz" prof. Wiącek.

Zgodnie z tą nowelą, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji wydanej bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa upłynęło 30 lat, nie będzie możliwe wszczęcie postępowania o jej unieważnienie. Ta nowa zasada dotyczy również postępowań administracyjnych o stwierdzenie nieważności wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie nowelizacji ostateczną decyzją lub postanowieniem.

Postępowania takie wszczęte po upływie 30 lat od doręczenia lub ogłoszenia decyzji czy postanowienia i niezakończone ostatecznie przed wejściem w życie nowelizacji zostaną umorzone z mocy prawa.

W praktyce oznacza to wygaszenie licznych prowadzonych już postępowań reprywatyzacyjnych. I są głosy, że to naruszenie praw osób, których sprawy już się toczą i będą mogły dochodzić swoich racji przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka. Pojawia się tylko pytanie, czy żeby skorzystać z tej opcji, trzeba będzie poczekać na odpowiedź polskiego TK. W ocenie RPO nie.

– Moim zdaniem w celu złożenia skargi do ETPC nie jest konieczne czekanie na ewentualny wyrok TK. Skargę można złożyć po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego. Gdy chodzi o osoby objęte przepisami przejściowymi, to są podstawy do złożenia skargi na naruszenie prawa do ochrony mienia – uważa prof. Marcin Wiącek.