Czy Sarkozy wypacza historię

Nicolas Sarkozy obwieścił plan utworzenia Domu Historii Francji 12 września tego roku. Jego siedzibą ma być jeden z budynków Francuskich Archiwów Narodowych. – Celem projektu jest wzmocnienie naszej tożsamości narodowej – mówił francuski przywódca.

Pomysł utworzenia muzeum wywołuje jednak coraz większy opór wśród francuskich historyków i publicystów, którzy zarzucają Sarkozy’emu chęć lansowania „nacjonalizmu”, „prawicowej wizji dziejów” i „idei mocarstwowej”. Przeciw projektowi protestują także pracownicy archiwów. Przed jednym z budynków wznieśli nawet symboliczną barykadę z segregatorów. – To zapora przeciw najeźdźcy! – deklaruje Pierre-Yves Chiron, organizator protestu. Pracownicy archiwów, których wsparł związek zawodowy CGT, oznajmili, że nie zamierzają „dzielić się przestrzenią z muzeum”.

„Absolutnie musimy podjąć walkę, by zablokować ten projekt albo przynajmniej totalnie go przekształcić” – powiedział brytyjskiemu dziennikowi „The Guardian” historyk z Sorbony Nicolas Offenstadt. „Żaden historyk nie może się zgodzić, by historia służyła ideologii politycznej i ciasnej formie nacjonalizmu ”– podkreślił.

Przeciwko muzeum wypowiada się w mediach coraz więcej badaczy, nie wyłączając największych sław, jak np. wybitny mediewista Jacques Le Goff.

Według zamierzeń prezydenta ekspozycja ma prezentować w porządku chronologicznym działalność czołowych postaci francuskiej historii, takich jak Napoleon czy Charles de Gaulle. – To odpowiedź na kryzys francuskiej tożsamości – stwierdził doradca Sarkozy’ego Henri Guaino. Jak podkreślił, ilekroć ktoś zaczyna mówić we Francji o narodzie i jego dziejach, od razu podnosi się chór histerycznych głosów.

– Debata na temat tego projektu jest nieco skandaliczna, bo zaczęli ją ludzie, którym naród opłacił studia, którym naród płaci pensje, którzy są funkcjonariuszami państwa, a którzy jednocześnie uważają, że naród to nie jest nic dobrego i że w ogóle nie powinno się o nim mówić – powiedział Henri Guaino.

[srodtytul]Syndrom wieży Eiffla[/srodtytul]

Tuż po wyborze na prezydenta Nicolas Sarkozy w 2007 roku dawał do zrozumienia, że Francuzi powinni skończyć z obwinianiem się o kolaborację z Trzecią Rzeszą i o „kolonialne zbrodnie” w Afryce. Zamiast tego powinni położyć nacisk na chwalebne momenty w swoich dziejach.

Minister kultury Frederic Mitterrand obiecuje jednak, że muzeum będzie „otwarte na debaty” i nie będzie promować jednostronnej wizji historii. Ma prezentować „zarówno blaski, jak i cienie” francuskiej przeszłości. Mitterrand przestrzegł przed tzw. syndromem wieży Eiffla, czyli totalną krytyką każdego nowego projektu kulturalnego (budowa tej najbardziej znanej dziś budowli Paryża wywoływała ostre protesty).

Ministrowi odpowiedział w „Le Monde” historyk Pierre Nora, podkreślając, że nowemu muzeum „trudno będzie oderwać się od jego nieczystych, politykierskich korzeni”. Uczony przypomniał, że Sarkozy obwieścił swój plan w styczniu 2009 roku, w czasie nagłego wzrostu aktywności Frontu Narodowego. „Oto jego grzech pierworodny” – napisał Nora.

[srodtytul]Kłopot z radą[/srodtytul]