O śmierci Andrzeja Wielowieyskiego poinformował w mediach społecznościowych były szef Kancelarii Prezydenta Jacek Michałowski. „Andrzej Wielowieyski umarł. Bardzo smutno... Ostatni z wielkich Ojców naszej demokracji. R.I.P.” – napisał na Facebooku. Informację podała także „Więź”, której Wielowieyski był wieloletnim współpracownikiem.
Andrzej Wielowieyski urodził się w 1927 r. w Warszawie, jego ojciec Zbigniew był majorem kawalerii Wojska Polskiego. W czasie niemieckiej okupacji Wielowieyski uczył się na tajnych kompletach. Jako szesnastolatek w 1943 r. wstąpił do Armii Krajowej, przyjmując pseudonim „Wir”, w tym samym roku uzyskał konspiracyjną maturę.
Czytaj więcej
Bronisław Geremek nigdy nie tracił ducha walki. Był zręcznym negocjatorem, człowiekiem otwartym na dialog. Polska wiele mu zawdzięcza – pisze Andrz...
Nie żyje Andrzej Wielowieyski, opozycjonista z czasów PRL, współorganizator Komitetu Obywatelskiego „Solidarność”
Po wojnie wstąpił do Związku Młodzieży Wiejskiej RP „Wici”, w którym działał do 1948 r. W wieku 20 lat ukończył prawo na Uniwersytecie Jagiellońskim. W latach 1948-1952 pracował w Ministerstwie Skarbu, a następnie w Ministerstwie Finansów, zaś w kolejnych latach był związany z Dyrekcją Budowy Osiedli Robotniczych i Miejską Komisją Planowania Gospodarczego w Warszawie.
Od 1955 r. Andrzej Wielowieyski uczestniczył w spotkaniach niezależnego klubu dyskusyjnego Klub Krzywego Koła, którego niektórzy członkowie współtworzyli później KOR. Należał do Klubu Inteligencji Katolickiej, którego był wiceprezesem (1965-1972) oraz sekretarzem generalnym (1972-1981 oraz 1984-1989).
Strajk chłopski w budynku Domu Kolejarza w Rzeszowie, styczeń 1981 r. Na zdjęciu: protestujących rolników odwiedził przewodniczący KKP Lech Wałęsa (L) oraz doradcy i eksperci Solidarności Andrzej Wielowieyski (C), Bronisław Geremek (P)
Wielowieyski angażował się w działalność opozycji. Był jednym z sygnatariuszy apelu do przewodniczącego Rady Państwa Henryka Jabłońskiego z 1976 r. w sprawie represjonowanych robotników Radomia i Ursusa. Podczas strajków w 1980 r. zasiadał w Komisji Ekspertów przy Prezydium Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego. Rok później został kierownikiem ekspertów NSZZ „Solidarność” zgrupowanych w ramach Ośrodka Prac Społeczno-Zawodowych.
Od 1981 do 1985 r. zasiadał w Prymasowskiej Radzie Społecznej, uczestniczył także w pracach Centrum Obywatelskich Inicjatyw Ustawodawczych Solidarności. W 1983 r. został doradcą Lecha Wałęsy, w kolejnych latach był ekspertem Krajowej Komisji Wykonawczej NSZZ „Solidarność”.
Kariera polityczna Andrzeja Wielowieyskiego
Andrzej Wielowieyski był współorganizatorem Komitetu Obywatelskiego „Solidarność”, uczestniczył w obradach Okrągłego Stołu, był przewodniczącym grupy roboczej ds. indeksacji i polityki społecznej. W latach 1991-1994 należał do Unii Demokratycznej, później do 2005 r. był członkiem Unii Wolności, a następnie powstałej z jej przekształcenia Partii Demokratycznej – demokraci.pl. W 2016 r. związał się Unią Europejskich Demokratów.
Gdańsk 29.04.1989. Andrzej Wielowieyski i Lech Wałęsa podczas sesji zdjęciowej kandydatów Komitetów Obywatelskich przed wyborami 4 czerwca 1989 r.
W 1989 r. jako kandydat „Solidarności” Wielowieyski uzyskał mandat senatora i został wicemarszałkiem. Startował z list UD i UW w wyborach do Sejmu w 1991, 1993 i 1997 r., za każdym razem uzyskując mandat. W 2001 r. ponownie został senatorem, a cztery lata później bez powodzenia ubiegał się o reelekcję. W latach 1991-2004 był przewodniczącym polskiej delegacji do Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy. W 2008 r. po śmierci Bronisława Geremka objął po nim mandat europosła (w wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2004 r. był drugi na liście UW w okręgu warszawskim). W 2009 r. Wielowieyski ponownie kandydował do PE, ale nie został wybrany.
Janusz Onyszkiewicz, Marcin Święcicki i Andrzej Wielowieyski na I Kongresie Partii Demokratycznej, 7 maja 2005 r.
– Najważniejszym polskim wyzwaniem jest słabość kapitału społecznego. Między naszym silnym poczuciem narodowym a więzią rodzinną jest społeczna próżnia – oceniał w 2014 r. na forum Senatu, cytowany przez „Więź”.
Był członkiem jury Nagrody Historycznej im. Kazimierza Moczarskiego, zasiadał w radzie Fundacji Otwarty Dialog.
Andrzej Wielowieyski był wielokrotnie odznaczany. Otrzymał m.in. Order Orła Białego (2011), Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (2006) oraz francuską Legię Honorową.
Andrzej Wielowieyski podczas wydarzenia z okazji 80. rocznicy urodzin Jacka Kuronia, 1 kwietnia 2014 r.
