Problem ten pojawił się w sprawie o zmianę stwierdzenia nabycia spadku, o co wystąpił wnuk spadkodawcy. Jak ustaliły sądy, spadkodawca zapisał udział ½ w nieruchomości zabudowanej domem jednorodzinnym swemu pasierbowi (synowi drugiej żony). W 1991 r. sąd rozpoznając sprawę o stwierdzenie nabycia spadku, uznał, że przedmiot ten wyczerpuje prawie cały spadek, dlatego też zgodnie z art. 961 kodeksu cywilnego uznał pasierba za powołanego do całego spadku. W postępowaniu tym uczestniczyła córka zmarłego, matka jego wnuka.
Czytaj więcej
Sąd nie może ustanowić kuratora dla uczestnika postępowania nieznanego z miejsca pobytu tylko dlatego, że przekroczył 100 i więcej lat życia.
Później okazało się, że spadkodawca miał jeszcze udziały w innych nieruchomościach, nabyte przez dziedziczenie, o czym nie wiedział w chwili sporządzania testamentu. Córka spadkodawcy z jego pierwszego małżeństwa (a matka wspomnianego wnuka) dowiedziała się o tych innych udziałach ojca najpóźniej do 2010 r., ponieważ podniosła te okoliczności we wniosku skierowanym wówczas do sądu. Także wnuk musiał już też mieć tę wiedzę, ponieważ był pełnomocnikiem matki.
Kiedy można żądać zmiany postanowienia o stwierdzenie nabycia spadku?
Zgodnie z art. 679 § 1 k.p.c., osoba, która była uczestnikiem postępowania o stwierdzenie nabycia spadku, może tylko wówczas żądać zmiany postanowienia, gdy żądanie swe opiera na podstawie, której nie mogła powołać w tamtym postępowaniu, a wniosek o zmianę składa przed upływem roku od dnia, w którym uzyskała tę wiedzę.
Sąd rejonowy oddalił wniosek wnuka, a Sąd Okręgowy w Krakowie jego apelację, wskazując, że jeszcze przed śmiercią jego matki w 2015 r. upłynął roczny termin do złożenia wniosku o uchylenie lub zmianę stwierdzenia nabycia spadku. Tym samym, choć jest następcą prawnym córki spadkodawcy, nie ma już legitymacji do złożenia takiego wniosku.
Czytaj więcej
Sąd Najwyższy ma odpowiedzieć, czy do wypłaty równowartości za wygasłe prawo do mieszkania lokatorskiego konieczne jest opróżnienie go przez wszyst...
Sąd Najwyższy: Legitymacja do wzruszenia postanowienia w sprawie spadku wygasła
Wnuk zaskarżył ten werdykt skargą kasacyjną, ale Sąd Najwyższy nie przyjął jej do rozpoznania. SO wyczerpująco bowiem wyjaśnił, że spadkobierca uczestnika postępowania o stwierdzenie nabycia spadku ponosi wszelkie konsekwencje jego działań i zaniechań uczestnika. Najpóźniej w 2011 r. wygasła legitymacja matki skarżącego do złożenia wniosku o zmianę lub uchylenie stwierdzenia nabycia spadku. Po jej śmierci legitymacja ta nie zaczęła ponownie przysługiwać jej spadkobiercy, czyli wnukowi pierwotnego spadkodawcy.
Czytaj więcej
Skorzystanie z rowu do odprowadzania wody opadowej nie wymaga ustanowienia na tym odcinku służebności ani udziału w sprawie właściciela określonej...
– Przyjęcie tezy skarżącego prowadziłoby do powstawania na nowo możliwości wzruszenia stwierdzenia nabycia spadku z chwilą śmierci każdego kolejnego następcy prawnego pierwotnego uczestnika postępowania o stwierdzenie nabycia spadku – wskazał w konkluzji uzasadnienia sędzia Dariusz Pawłyszcze.
Sygnatura akt: I CSK 2461/24
