Województwo pomorskie to jeden z regionów, które najlepiej radzą sobie z wydawaniem pieniędzy unijnych z programów regionalnych. Na Pomorzu zawarto 1053 umowy o dofinansowanie o łącznej wartości 4,8 mld zł, z czego 2,6 mld zł stanowią środki z UE. To aż 75 proc. z wkładu unijnego i najlepszy wynik w skali kraju. Do 20 września zarząd województwa wybrał do dofinansowania 1304 projekty o wartości 6,6 mld zł, z czego 3,5 mld zł pokryje Unia. Kolejne umowy są więc tylko kwestią czasu.
Równie dobrze region radzi sobie z wydatkami. Dotychczas wypłacono beneficjentom 956 mln zł ze środków UE, co stanowi ok. 27 proc. unijnego dofinansowania na lata 2007 – 2013. To także jeden z najlepszych wyników zapewniający dodatkowe pieniądze z Krajowej Rezerwy Wykonania. Zarząd województwa nie podjął jeszcze decyzji, jakie typy projektów zostaną wsparte z dodatkowej puli, ale ma się m.in. kierować rekomendacjami resortu rozwoju, które wskazują jako priorytetowe odnawialne źródła energii, sieć szerokopasmową, badania i rozwój oraz wsparcie małych i średnich firm. Zarząd zamierza też wesprzeć projekty z list rezerwowych.
[srodtytul]Transport priorytetem[/srodtytul]
Priorytetowy dla województwa jest rozwój jego infrastruktury transportowej poprawiający dostępność regionu. Dlatego samorząd województwa jako beneficjent realizuje pięć projektów drogowych, które łączą autostradę A1 z resztą regionu, w tym cztery węzły dojazdowe do trasy nazywanej Amber One. Te inwestycje to droga nr 226 – dojazd do węzła Rusocin, droga nr 231 – dojazd do węzła Kopytkowo, droga nr 224 – dojazd do węzła Stanisławie i drogi 222 i 229 – dojazd do węzła Pelplin.
Istotne z punktu widzenia mapy transportowej regionu są też dwa korytarze kolejowe: linia kolejowa Reda – Hel oraz linia Kościerzyna – Gdynia. Z podpisanych umów najwięcej pieniędzy trafiło właśnie na transport – aż 670 mln zł (26 proc. środków).
Drugim kluczowym obszarem jest rozwój przedsiębiorczości (604 mln zł – 23 proc. środków). Firmy mogą liczyć nie tylko na bezzwrotne dotacje, ale także pożyczki i poręczenia. Ważne jest też wsparcie transferu technologii i innowacji z uczelni wyższych do małych i średnich firm poprzez budowę parków technologicznych nie tylko w Gdańsku i Gdyni, ale również w mniejszych ośrodkach, jak Chojnice czy Kwidzyn. Pieniądze skierowano także na środowisko i energetykę odnawialną (385 mln zł), infrastrukturę rozwoju miast (357 mln zł), lokalną infrastrukturę społeczną (229 mln zł), ochronę zdrowia (109 mln zł) oraz społeczeństwo wiedzy (94 mln zł).
[srodtytul]Regionalni liderzy[/srodtytul]
O środki z programu aktywnie zabiegają samorządy. Najwięcej wniosków o dofinansowanie złożyła gmina Czersk, aż 16. Jeśli chodzi o wartość środków uzyskanych z programu, liderami są: Gdańsk – 195 mln zł z UE, Gdynia – 104 mln zł, Sopot – 94 mln zł z UE i Słupsk – 59 mln zł. Spośród pozostałych gmin można wyróżnić: gminę miejską Pruszcz Gdański – 39 mln zł i gminę miejską Krynica Morska – 26 mln zł z UE.
Pomorski program operacyjny wyróżnia się zrównoważonym podejściem do rozwoju województwa. Przewidziano osobny budżet na metropolię trójmiejską i duże miasta powyżej 35 tys. mieszkańców. Ma to pozwolić na uniknięcie konkurowania projektów lokalnych z projektami dużych miast, takich jak Gdańsk czy Gdynia. Z kolei na obszarach wiejskich preferowane są głównie obszary słabe strukturalnie i cenne przyrodniczo.
Około 20 proc. projektów infrastrukturalnych w ramach programu jest realizowanych w partnerstwie. Do największych należy „Rozbudowa układu komunikacyjnego Trójmiasta wraz z układem komunikacyjnym Wielofunkcyjnej Hali Sportowo-Widowiskowej” – partnerstwo Sopotu i Gdańska. Pomorskie samorządy potrafią też łączyć swoje projekty z programami krajowymi. Przykładem jest Gdańsk, który buduje nową linię tramwajową ze środków „Infrastruktury i środowiska”, a z programu regionalnego finansuje budowę ul. Nowej Łódzkiej wzdłuż tej linii. – Nasz program generuje najwięcej dodatkowych środków z regionu od samorządów, firm, uczelni. Wkład UE jest stosunkowo mały na tle innych programów, gdzie jest podstawowym źródłem finansowania projektów – tłumaczy Jan Szymański, dyrektor Departamentu Programów Regionalnych Urzędu Marszałkowskiego Województwa Pomorskiego. – Nasz program mobilizuje do jeszcze większej ilości nowych inwestycji.