Zgodnie z art. 69 Prawa o ustroju sądów powszechnych sędzia przechodzi w stan spoczynku z dniem ukończenia 65. roku życia, chyba że nie później niż na 6 miesięcy i nie wcześniej niż na 12 miesięcy przed ukończeniem tego wieku oświadczy Krajowej Radzie Sądownictwa wolę dalszego zajmowania stanowiska (maksymalnie do ukończenia 70 lat) i przedstawi zaświadczenie stwierdzające, że jest zdolny, ze względu na stan zdrowia, do pełnienia obowiązków sędziego, wydane na zasadach określonych dla kandydata na stanowisko sędziowskie. Przed dojściem do władzy PiS KRS nie wydawała żadnej zgody, wystarczyło dostarczyć zaświadczenia od lekarzy, że nie ma przeszkód, by móc dalej orzekać. Gdy ministrem sprawiedliwości został Zbigniew Ziobro wprowadzono zasadę, że Krajowa Rada Sądownictwa decyduje, czy sędzia może nadal orzekać.

Doświadczeni sędziowie chcą pracować, a sądy ich potrzebują

Jerzy Nawrocki, prezes Sądu Apelacyjnego w Lublinie, oraz Barbara Du Château, wiceprezes w tym sądzie, na 6 miesięcy przed ukończeniem 65. roku życia złożyli do Krajowej Rady Sądownictwa oświadczenia o woli dalszego zajmowania stanowiska sędziego. Do dokumentu dołączyli stosowną informację o stanie zdrowia, potwierdzającą możliwość dalszego sprawowania funkcji. Dodatkowo prezes Nawrocki przedstawił dane statystyczne dotyczące liczby spraw oraz wakatów sędziowskich w sądzie.

Czytaj więcej

KRS żąda „ujęcia na gorącym uczynku” prezes największego sądu w Polsce

Sędzia Barbara Du Château to doświadczona karnistka. Została powołana na stanowisko sędziego apelacyjnego w czerwcu 2009 r. 65 lat skończy w kwietniu. Sędzia Jerzy Nawrocki już osiągnął ten wiek. Funkcję prezesa Sądu Apelacyjnego w Lublinie objął w maju 2024 r. 

18 listopada 2025 r. KRS podjęła uchwałę, w której nie wyraziła zgody na ich dalsze orzekanie. W przypadku Du Château dziewięciu członków Rady było przeciw, pięciu – wstrzymało się od głosu. Uznano, że sędzia nie zasługuje na dalsze orzekanie, bo  – jak określił jeden członków Rady - "aktywizując się pozaorzeczniczo podpisywała szereg pism i apeli, które w istocie są prezentowaniem stanowiska niezgodnego z interesem państwa polskiego". Chodziło o podpis pod apelem sędziów z listopada 2023 r. o "niezwłoczne przyjęcie rozwiązań legislacyjnych umożliwiających ukształtowanie składu Krajowej Rady Sądownictwa (KRS) zgodnie z Konstytucją oraz zasadami wyrażonymi w traktatach UE" oraz "rozliczenie sędziów, którzy sprzeniewierzyli się rocie ślubowania sędziowskiego".  

Podobne okoliczności mogły zaważyć na decyzji KRS ws. Jerzego Nawrockiego. Od 2017 r. aktywnie działał on na rzecz obrony praworządności jako członek stałego prezydium Forum Współpracy Sędziów.

Prezesi SA w Lublinie wnieśli jeszcze odwołania do Sądu Najwyższego. Rozpatrzyła je Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, której status zakwestionował Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku z 21 grudnia 2023 r. (C-718/21). TSUE uznał, że nie jest ona sądem ustanowionym ustawą. 10 marca 2026 r. IKNiSP w składzie Aleksander Stępkowski, Paweł Czubik, Mirosław Sadowski, oddaliła odwołania lubelskich sędziów. 

Ministerstwo nie uznaje decyzji neoKRS ws. braku zgody na dalsze orzekanie sędziów w wieku emerytalnym

Ministerstwo Sprawiedliwości oświadczyło dzisiaj, że mimo to sędziowie Jerzy Nawrocki i Barbara du Château pozostają na stanowisku prezesa i wiceprezesa Sądu Apelacyjnego w Lublinie. Resort argumentuje, że Krajowa Rada Sądownictwa w obecnym kształcie, nadanym ustawą z 8 grudnia 2017 r., nie może zostać uznana za organ niezależny od innych władz, w szczególności od władzy ustawodawczej i wykonawczej. Potwierdzeniem tego stanowiska ma być orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości UE, Europejskiego Trybunału Praw Człowieka oraz sądów polskich, a także fakt, że z uwagi na brak niezależności Rada została wykluczona z Europejskiej Sieci Rad Sądownictwa.

„Zgodnie z art. 69 ust. 1b ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych, zgodę na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego wyraża Krajowa Rada Sądownictwa.  Natomiast w przypadku niezakończenia postępowania związanego z dalszym zajmowaniem stanowiska sędziego po ukończeniu przez niego 65 lat, sędzia pozostaje na stanowisku do czasu zakończenia postępowania. Wobec braku prawidłowo ukształtowanej Krajowej Rady Sądownictwa postępowanie dotyczące dalszego zajmowania stanowiska przez Prezesa i Wiceprezesa Sądu Apelacyjnego w Lublinie po osiągnięciu wieku uprawniającego do przejścia w stan spoczynku nie zostało zakończone” - wyjaśnia Ministerstwo Sprawiedliwości.

Jerzy Nawrocki i  Barbara Du Château  wystąpili jeszcze do sądu pracy z pozwem o ustalenie, iż pozostają w stosunku pracy. Resort sprawiedliwości przypomina, że Sąd Rejonowy Lublin-zachód w Lublinie, VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych udzielił im zabezpieczenia roszczenia.