RPO przestrzega przed niebezpiecznym precedensem. Chodzi o reset Trybunału

Unieważnienie przez aktualną parlamentarną większość polityczną części orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego, a także złożenie Prezesa TK z urzędu przed upływem kadencji mogłoby być niebezpiecznym precedensem - uważa rzecznik praw obywatelskich, prof. Marcin Wiącek.

Publikacja: 23.04.2024 19:16

Trybunał Konstytucyjny

Trybunał Konstytucyjny

Foto: Fotorzepa / Robert Gardziński

W środę ruszają prace Sejmu nad reformą Trybunału Konstytucyjnego. Rozwiązania zawarte w tych projektach prowadzą przede wszystkim do resetu kadrowego w TK. Zgodnie z nimi tzw. sędziowie dublerzy musieliby ustąpić ze swoich funkcji. Stanowisko prezesa TK straciłaby też Julia Przyłębska. Proponowane zmiany reformują też zasady wyboru sędziów TK, którymi nie mogłyby zostać osoby, które w okresie czterech lat przed wyborem pełniły określone funkcje polityczne. Wybierałby ich Sejm większością 3/5 głosów. Zmiany przewidują też, że wyroki TK wydane w składach, w których zasiadali tzw. sędziowie dublerzy, są nieważne i nie wywołują skutków prawnych.

Swoją opinię do tego projektu przedstawił rzecznik praw obywatelskich. Wskazuje w niej, że nieprawidłowe ukształtowanie składu organu państwa nie prowadzi automatycznie do uznawania jego aktów za nieważne czy nieistniejące z mocy prawa. Jego zdaniem, przyjęcie takiego założenia mogłoby wręcz zakłócić prawidłowe funkcjonowanie państwa. "Optymalne byłoby zaś umożliwienie TK w prawidłowym składzie wznawiania postępowań w sprawach rozstrzygniętych przez składy nieprawidłowe" - uważa rzecznik.

Zwraca uwagę, że większość wyroków była merytorycznie uzasadniona, a znaczna część korzystna z punktu widzenia ochrony praw i wolności człowieka.

Zdaniem RPO, Julia Przyłębska jest w świetle prawa Prezesem TK, choć jej umocowanie jest oparte na procedurze, która nie była prawidłowa z punktu widzenia art. 194 ust. 2 Konstytucji.

- Niebezpiecznym precedensem mogłoby być unieważnienie przez aktualną parlamentarną większość polityczną części orzeczeń TK, a także złożenie Prezesa TK z urzędu przed upływem kadencji. A reorganizacja kadrowa urzędu obsługującego TK nie może zakładać pełnej dowolności rozwiązywania stosunków pracy — podkreśla rzecznik.

Czytaj więcej

Reforma TK w Sejmie. Możliwe zmiany w planie Bodnara

W środę ruszają prace Sejmu nad reformą Trybunału Konstytucyjnego. Rozwiązania zawarte w tych projektach prowadzą przede wszystkim do resetu kadrowego w TK. Zgodnie z nimi tzw. sędziowie dublerzy musieliby ustąpić ze swoich funkcji. Stanowisko prezesa TK straciłaby też Julia Przyłębska. Proponowane zmiany reformują też zasady wyboru sędziów TK, którymi nie mogłyby zostać osoby, które w okresie czterech lat przed wyborem pełniły określone funkcje polityczne. Wybierałby ich Sejm większością 3/5 głosów. Zmiany przewidują też, że wyroki TK wydane w składach, w których zasiadali tzw. sędziowie dublerzy, są nieważne i nie wywołują skutków prawnych.

2 / 3
artykułów
Czytaj dalej. Subskrybuj
Podatki
Sprzedali odziedziczone mieszkanie. Zapędy fiskusa musiał zastopować sąd
Zawody prawnicze
Czystki w krakowskich prokuraturach. To ewenement w skali całego kraju
Sądy i trybunały
Pracownicy sądów i prokuratur przedstawili swoje żądania Bodnarowi
Zadania
Zielona rewolucja w polskich miastach. Muszą stworzyć plany klimatyczne
Materiał Promocyjny
Jakie są główne zalety systemów do zarządzania zasobami ludzkimi?
Sądy i trybunały
Ujawniono drugi przypadek inwigilowania Pegasusem sędziego w Polsce
Prawo karne
Polak skazany na dożywocie w Kongu jest już na wolności