Problemy z plonami ziaren kawy powstały na skutek przymrozków w 2021 r. i długotrwałej suszy w Brazylii oraz suszy i następnie ulewnych opadów w Wietnamie, co zmniejszyło podaż tego ziarna w ostatnich 3 latach. Rezerwy stopniały, a referencyjne ceny giełdowe ICE osiągnęły szczyt 3,36 dolara za funt (wagi). Ostatni raz tyle płacono za brazylijską arabikę w 1977 r., kiedy śnieg zniszczył plantacje. Amatorzy małej czarnej przeżyli wtedy jeszcze większy szok, bo żądana wówczas cena po uwzględnieniu inflacji wyniosłaby teraz 17,68 dolarów.
Czytaj więcej
Import niepalonych ziaren w 2023 r. wyniósł 200 tys. ton kawy, z czego ponad 71 tys. ton trafiło na eksport. Stało się tak dzięki wielkim koncernom...
Eksperci przewidują kolejny rok gorszych zbiorów ziaren kawy. Brazylia, która dostarcza niemal połowę światowej arabiki — najdroższych ziaren wysokiej jakości, używanych do mieszanek — zanotowała w tym roku jedną z najdotkliwszych suszy w historii. To konsekwencja zmian klimatu i zjawiska El Nińo. W październiku pojawiły się pierwsze deszcze, ale wilgotność gleby jest nadal mała, według ekspertów drzewa kawowe mają za dużo liści i za mało kwiatów, które zamienią się w owoce.
Rekordowy eksport kawy z Brazylii, problemy z pogodą w Wietnamie
Dział analiz Rabobanku podał w listopadowym raporcie o brazylijskiej kawie, że w październiku jej eksport był rekordowy i wyniósł 4,9 mln worków, a po 10 miesiącach zwiększył się o 35,1 proc. do 41,5 mln worków. Zwiększył się udział robusty o 140 proc. do 7,9 mln worków. Deprecjacja brazylijskiego reala do dolara wywołała wzrost średniej ceny arabiki o 11 proc. do 1800 reali/worek, a robusty o 7 proc.
Z kolei w Wietnamie, który dostarcza na globalny rynek ok. 40 proc. ziaren robusty, zwykle używanych do produkcji kawy instant, najpierw panowała susza, a w październiku zaczęły się intensywne deszcze.
Czytaj więcej
Kilogram kawy robusta kosztuje ponad 4,2 dol. Tylko w miesiąc zdrożał 17 proc., a w rok ok. 66 proc. Ceny kawy w tym roku biją 40-letnie rekordy. W...
Resort rolnictwa USA przewiduje, że zbiory brazylijskiej arabiki w sezonie 2023-24 wyniosą ponad 44 mln worków, firma doradcza StoneX zakłada, że zbiory tego ziarna zmaleją w przyszłym roku o 10,5 proc. do 40 mln worków, zbiory robusty powinny być nieco większe, więc łączne zbiory obu odmian będą mniejsze o 0,5 proc. W Wietnamie zbiory kawy zmaleją do końca września 2025 o 10 proc., zwiększając deficyt robusty na świecie.
Z czego wynikają problemy w handlu kawą
W efekcie rosnących cen, wyniszczających kosztów hedgingu i opóźnień w dostawach brazylijskie firmy skupujące ziarna kawy Atlantica i Cafebras wystąpiły do sądów o nadzorowaną restrukturyzację zadłużenia. Handlowcy kupujący ziarno od takich firm wybierają zwykle krótkie pozycje w kontraktach terminowych, aby zabezpieczyć swój udział w rynku.
W obawie, że może zabraknąć tej kawy wielu z nich zamyka te pozycje, a to oznacza straty w transakcji terminowej. Likwidacja krótkich pozycji oznacza zakup albo otwieranie długich umów terminowych, co powoduje jeszcze większy wzrost cen. Wyższe ceny zmuszają kupujących do uzupełniania depozytu albo przedpłat, aby nie ponieść strat w handlu. To tylko zwiększa napięcia w tym biznesie.
Czytaj więcej
Ceny w kawiarniach czy w sklepach wzrosły nawet ok. 20 proc., ale Polacy rozsmakowali się w coraz lepszej kawie. Pitej na mieście, jak i domu, co w...
Drożejąca kawa jest także problemem dla jej dystrybutorów. Szwajcarska Nestlé, największa na świecie grupa oferująca kawę Nespresso i Nescafé, zwolniła niespodziewanie w końcu sierpnia prezesa Marka Schneidera, po 8 latach jego pracy. Szwajcarska grupa doskonałe wyszła z pandemii, jej akcje osiągnęły najwyższą cenę w styczniu 2022, ale od maja 2023 zaczął się fatalny okres: malały sprzedaż i udział rynkowy, grupa musiała obniżać spodziewane wyniki. Nestlé zapowiedziała, że z powodu wyższych kosztów podniesie ceny i zmniejszy zawartość kawy w sprzedawanych kapsułkach.
Dlaczego kawa nadal będzie drożeć?
Mimo nadziei konsumentów na ustabilizowanie się cen przedstawiciele branży kawowej wyjaśniają, że lepiej przyzwyczaić się do droższej kawy, przynajmniej w najbliższym czasie. Tym bardziej, że firmy sprzedające paloną kawę kupują surowe ziarna z dużym wyprzedzeniem. To oznacza, że jej ceny w sklepach będą rosnąć za 6-12 miesięcy.
Kilka czynników wpływa, że te wysokie koszty będą trwać. Najważniejszym jest kapryśny klimat, skoki temperatur, sporadyczne opady, gwałtowne zjawiska pogodowe. Kolejne to brak siły roboczej w regionach plantacji, drożejące nawozy sztuczne i transport, kursy walut krajowych do dolara czy inflacja.
