- Wciąganie w konflikt okołorozwodowy, manipulacja, sterowanie lękami dziecka, szantaż emocjonalny są niestety działaniami powszechnymi – pisze Rzecznik.
Zaznacza, że wszczepiane dziecku negatywne postawy i przekonania wobec drugiego rodzica powodują głębokie zaburzenia emocjonalne u dziecka i mają ogromny wpływ na późniejsze, dorosłe, życie.
Rzecznik przypomina, że od początku sprawowania swojej funkcji podejmuje działania w celu zwiększenia ochrony prawa dziecka do wychowywania przez oboje rodziców w trakcie konfliktów rodzicielskich, występujących zarówno w sytuacji rozwodu rodziców, jak i wtedy gdy rodzice nie rozwodzą się, ale żyją w rozłączeniu.
Marek Michalak przypomniał o wystąpieniu generalnym z 21 kwietnia 2017 roku w sprawie dzieci alienowanych od jednego z rodziców, które skierował do Ministra Sprawiedliwości oraz Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Wskazał wtedy następujące obszary, które wymagają pilnej reakcji organów władzy państwowej:
- wprowadzenie prawnych mechanizmów zabezpieczających priorytetowe traktowanie postępowań sądowych kształtujących sytuację opiekuńczo-wychowawczą dziecka,
- szersze wykorzystanie koncyliacyjnych metod rozwiązywania sporów rodzinnych,w szczególności mediacji przedsądowej,
- wprowadzenie rozwiązań prawnych zabezpieczających skuteczną realizację postanowień sądowych,
- wzbogacenie oraz urealnienie istniejących instrumentów prawnych rozwiązywania sporów pomiędzy skonfliktowanymi rodzicami,
- prawne określenie roli kuratorów sądowych w postępowaniach wykonawczych,
- korzystanie z instrumentarium mającego na celu uświadomienie rodzicom potrzeb dziecka, m.in. kierowanie na terapię rodzinną,
- prowadzenie szeroko zakrojonych działań informacyjnych i kampanii społecznych uświadamiających problem alienacji dziecka od jednego z rodziców,
- urealnienie mechanizmów wczesnego wspierania rodziny przeżywającej trudności,
- wprowadzenie rozwiązań prawnych zapobiegających porwaniom rodzicielskim w węższym znaczeniu,
- właściwe zabezpieczenie reprezentacji dziecka w procesie – adwokat dla dziecka,
- wprowadzenie prawnych mechanizmów pozwalających na szersze wykorzystanie pełnomocników procesowych w działaniach koncyliacyjnych,
- wdrożenie realnego systemu umożliwiającego sędziom rodzinnym podnoszenie kwalifikacji do rozpoznawania spraw dotyczących zabezpieczenia dobra i interesu dziecka.
Ponieważ Rzecznik Praw Dziecka nie otrzymał odpowiedzi na kwietniowe wystąpienie, zwraca się ponownie do szefa resortu sprawiedliwości o przedstawienie stanowiska ws. sygnalizowanego problemu oraz rozważenie zasadności podjęcia inicjatywy legislacyjnej na rzecz skuteczniejszego zabezpieczenia prawa dziecka do obojga rodziców.