Rozmowa z Januszem Steinhoffem

Rz: Czy rosyjskie oferty na Lotos trzeba wyjątkowo ostrożnie oceniać i bać się skutków przejęcia?

Janusz Steinhoff:

Prywatyzacja tak istotnej firmy dla bezpieczeństwa energetycznego kraju – jaką jest Lotos – wymaga wielkiej rozwagi.

Nie należy odrzucać rosyjskich firm w prywatyzacji w Polsce w ogóle. Ale czy akurat powinny być dopuszczone do prywatyzacji strategicznych spółek – to zależy od samych Rosjan i tego, czy będą w stanie działać jak podmioty biznesowe, a nie narzędzie do uprawiania polityki rosyjskiej. Wiele firm realizuje politykę swoich rządów, ale nikt nie chce u siebie zagranicznego inwestora, który pod wpływem polityki podejmuje decyzje biznesowe.

Ale to rosyjskie firmy wydają się najpewniejszymi inwestorami, mogą zapłacić najwięcej za akcje i najwięcej obiecać Lotosowi?

To nie czynnik fiskalny powinien być brany pod uwagę przy podejmowaniu decyzji o prywatyzacji. I to nie powinna być szybka prywatyzacja, dopychana kolanem – byleby tylko się udała. Źle się prowadzi prywatyzację w trakcie kampanii wyborczej, a taka w Polsce już się zaczyna. Minister finansów jest ostatnią osobą w rządzie, która powinna decydować o prywatyzacji. Lotos to jedna z lepszych firm w tym kraju, jest nowoczesna, ma strategię, własne plany. Inwestor w Lotosie

– jeśli się pojawi, to powinien spełniać wymagania Skarbu Państwa i przestrzegać reguł obowiązujących w Unii Europejskiej, a z tym rosyjskie firmy mają problemy. Liczę, że to się zmieni, ale do tej pory sygnały, jakie mamy z doświadczeń prywatyzacyjnych z udziałem firm rosyjskich, nie są dobre, wystarczy spojrzeć na przykład litewskiej firmy Lietuvos Dujos. Pamiętamy, co wydarzyło się w Możejkach – gdy PKN Orlen chciał kupić tę rafinerię, Rosja przerwała dostawy ropy.

Może nie powinniśmy patrzeć na rosyjskich inwestorów tylko przez pryzmat Możejek?

Ale trzeba z tego wydarzenia wyciągnąć wnioski, nie chodzi o jakąś rusofobię. Wszyscy rozumiemy działania firm, które chcą wywalczyć  przewagę rynkową nad innymi. Ale w przypadku rafinerii litewskiej to było działanie polityczne, obliczone na osłabienie tej firmy.

Czy bardziej do przyjęcia dla Polski byliby dwaj inwestorzy w Lotosie – firma rosyjska z partnerem zachodnim?

Taki scenariusz też wymaga pewnej ostrożności i dokładnej analizy. Wtedy to zachodni partner musiałby wystąpić w roli gwaranta realizacji umowy prywatyzacyjnej i przekonać do swojej wiarygodności.