Z tego artykułu się dowiesz:
- Kim był Frank Gehry i jakie było jego znaczenie w świecie architektury?
- Jakie wydarzenia z życia Franka Gehry'ego wpłynęły na jego karierę zawodową?
- Na czym polegało przełomowe podejście Franka Gehry'ego do projektowania architektonicznego?
- Jakie są najbardziej znane projektowane przez Gehry'ego budynki i dlaczego zdobyły międzynarodowe uznanie?
- Co to jest „efekt Bilbao” i jak wpływa na współczesną architekturę miast?
- Jakie relacje towarzyskie i zawodowe łączyły Franka Gehry'ego z innymi znanymi osobami?
Frank Gehry zmarł w wieku 96 lat. Informację o śmierci słynnego architekta potwierdził szef jego biura. Powodem śmierci mężczyzny była choroba układu oddechowego.
Czytaj więcej
Wojciech Obtułowicz, wybitny polski architekt, projektant, zmarł 13 lutego w Krakowie. Największą popularność zyskał jako architekt Muzeum Powstani...
W wieku 96 lat zmarł Frank Gehry
Projektant urodził się 28 lutego 1929 r. w Toronto jako Frank Owen Goldberg, w robotniczej, żydowskiej rodzinie. Do Los Angeles przeniósł się w połowie lat 40., gdzie studiował ceramikę na Uniwersytecie Południowej Kalifornii po krótkiej służbie w armii. Na architekturę zdecydował się, gdy jeden z wykładowców zapoznał go z twórczością Raphaela Soriany, wybitnego modernisty działającego w południowej Kalifornii. W młodości zmienił nazwisko na Gehry, co – jak później tłumaczył – wynikało z chęci uniknięcia antysemityzmu.
Przez kilka lat Gehry pracował jako projektant średniego szczebla w biurze specjalizującym się w tworzeniu centrów handlowych. W 1962 r. otworzył własną pracownię, równolegle projektując domy i biura dla znajomych. Przełomowym momentem okazała się przebudowa jego własnego domu w Santa Monica – zderzenie surowych i konwencjonalnych form z mało efektownych materiałów z jednej strony zniechęciło sąsiadów, a z drugiej przyniosło mu uznanie krytyków.
Jak zauważa brytyjski dziennik „The Guardian” Gehry – uznawany za najbardziej rozpoznawalnego amerykańskiego architekta od czasów Franka Lloyda Wrighta – jako jeden z pierwszych dostrzegł potencjał projektowania komputerowego i stworzył własny, ekspresyjny styl – pełen śmiałych form oraz zaskakujących zestawień brył.
Czytaj więcej
W wieku 102 lat zmarł Ieoh Ming Pei, światowej sławy architekt, który zaprojektował m.in. słynną szklaną piramidę w Luwrze w Paryżu.
Zmarł Frank Gehry. Najbardziej znane realizacje legendarnego architekta
Najsłynniejszym dziełem Gehry’ego pozostaje Muzeum Guggenheima w Bilbao.
Dekonstruktywistyczny budynek ma powierzchnię 24 000 m². Zbudowany jest m.in. z blachy tytanowej i szkła. Ma dynamiczną formę, składa się z powyginanych elementów, falistych linii i płynnych form. Do zaprojektowania tego typu konstrukcji posłużono się programem komputerowym CATIA, używanym w przemyśle lotniczym. Na budynek składa się m.in. atrium, wokół którego rozmieszczone są trzy piętra wystawowe. „Po otwarciu w 1997 r. budynek zdobył międzynarodowe uznanie i zapoczątkował nową erę architektury o silnym ładunku emocjonalnym” – pisze „Guardian”.
To właśnie ten projekt Gehry’ego dał nazwę zjawisku „efektu Bilbao”, polegającemu na próbach ożywienia podupadających miast poprzez spektakularną architekturę. Krytyk „Guardiana” Rowan Moore określił w 2019 r. muzeum jako „ikonę tego, co zaczęto nazywać architekturą ikoniczną”.
Do najbardziej znanych realizacji Gehry’ego należą także Walt Disney Concert Hall w Los Angeles (2003), New World Center w Miami (2011) oraz Fondation Louis Vuitton w Paryżu (2014).
Znany z dość towarzyskiej natury Gehry otaczał się wybitnymi postaciami ze świata kultury, sztuki i polityki. W jego biurze znajdowały się zdjęcia m.in. z Herbie Hancockiem, Shimonem Peresem, księżną Dianą, Jasperem Johnsem, Catheriną Zetą-Jones, Quincym Jonesem oraz wieloma byłymi przywódcami państw. Mimo światowej sławy pozostał związany z Los Angeles i pracował w mieście niemal do końca życia.
– Uwielbiam pracować – mówił w wywiadzie udzielonym „Guardianowi” tuż po swoich 90. urodzinach. – Uwielbiam rozwiązywać problemy. Uwielbiam kontakt z klientem – myślę, że to gra pięćdziesiąt na pięćdziesiąt. Uwielbiam to, co robimy, i fakt, że mieścimy się w budżecie, w co nikt nie wierzy, ale to prawda – podkreślał.
Frank Gehry zostawił żonę Bertę Aguilerę oraz dwóch synów: Sama – także architekta – oraz Alejandro, artystę. Z pierwszego małżeństwa z Anitą Snyder Gehry miał córkę Leslie Gehry Brenner, która zmarła w 2008 r..
