„Jak Schliemann Troję, tak on odkrył nam dawną literaturę polską” – pisał o nim inny wybitny polonista, prof. Stanisław Pigoń.
Podczas wernisażu w Warszawie Tomasz Makowski, dyrektor Biblioteki Narodowej (BN), mówił: – To niezwykła okazja do przypomnienia Aleksandra Brücknera, polskiego profesora, który prowadził Katedrę Języków i Literatur Słowiańskich na Uniwersytecie Berlińskim przez ponad 40 lat. Autor ma ponad 1500 naukowych publikacji. Profesor Aleksander Brückner zmarł 24 maja 1939 roku. Wystawę otwieramy w dzień po uroczystym przeniesieniu prochów profesora z Berlina na cmentarz Rakowicki w Krakowie.
Prezentacja w nowych przestrzeniach czytelni Biblioteki Narodowej, przebudowanych przez Konior Studio, przedstawia sześć niezwykłych rękopisów średniowiecznych, przechowywanych w BN.
Czytaj więcej
Nominację na stanowisko dyrektora na 5-letnią kadencje wręczył jej dziś w Pałacu na Wyspie w Muzeum Łazienki Królewskie minister kultury i dziedzic...
Najcenniejszy z nich to „Kazania świętokrzyskie” datowane na koniec XIII wieku lub wiek XIV, uznawane za najstarszy dokument prozatorski stworzony w języku polskim.
Profesor Brückner znalazł je w 1890 roku w Cesarskiej Bibliotece Publicznej w Petersburgu w oprawie kodeksu zawierającego Dzieje Apostolskie i Apokalipsę. Podczas wernisażu można było posłuchać fragmentu „Kazań…” z archiwalnego nagrania w interpretacji Zbigniewa Zapasiewicza.
Brückner miał 36 lat, kiedy dokonał wielkiego odkrycia. Wziął jedyny urlop w czasie swej zawodowej kariery i pojechał do Petersburga, gdzie nie zamierzał odpoczywać. W Cesarskiej Bibliotece Publicznej badał polskie rękopisy wywiezione tam przez Katarzynę II po powstaniach kościuszkowskim i listopadowym. W jednym z nich odnalazł paski pergaminu, które podtrzymywały grzbiet książki. Były na nich teksty w języku polskim. 18 pergaminowych pasków udało się złożyć w podwójną zapisaną obustronnie kartę. Do Polski powróciły w 1925 roku. Wojnę przetrwały w Kanadzie, gdzie ewakuowano je wraz z najcenniejszymi zbiorami Biblioteki Narodowej.
Czytaj więcej
28 września w otwarte zostanie w Warszawie Muzeum Historii Polski.
Pozostałe teksty na wystawie to średniowieczne pieśni religijne, apokryfy, najstarszy znany świecki wiersz polski Słoty „O zachowaniu się przy stole”, najstarsze polskie żarty oraz XV-wieczne zaklęcia.
Aleksander Brückner (1856–1939) - wybitny slawista i historyk polskiej literatury, badacz języka i kultury, urodził się w Tarnopolu. Gimnazjum ukończył we Lwowie, następnie studiował slawistykę na Uniwersytecie Lwowskim. W 1876 r. zrobił doktorat w Wiedniu i kontynuował studia w Berlinie i Lipsku.
Pracę rozpoczął na Uniwersytecie Lwowskim. W 1880 roku objął stanowisko profesora języków i literatur słowiańskich na Uniwersytecie Berlińskim. Wsławił się także jako autor książek „Dzieje literatury polskiej”, „Dzieje języka polskiego”, „Dzieje kultury polskiej”, „Mitologia słowiańska”, „Słownik etymologiczny języka polskiego” i „Encyklopedia staropolska”. Budził podziw swoją wiedzą, erudycją, energią i polemicznym zapałem.
Dopełnieniem ekspozycji w BN są wyświetlane na ekranach kolorowe projekty plakatów dedykowane prof. Brücknerowi. Są to prace studentów warszawskiej ASP z pracowni dr Katarzyny Stanny na Wydziale Sztuki Mediów ASP w Warszawie: m.in. Natalii Droszcz, Zofii Sławińskiej, Zofii Jackowskiej, Piotra Klujewskiego, Aleksandry Moroz, Agnieszki Jarosz, Alsei Malsei, Alicji Lechowicz, Wojciecha Pietryki, Weroniki Krekory, Wiktorii Krekory, Mikołaja Karwana-Jastrzębskiego, Maksymiliana Gwiazdy, Macieja Powali.
16 i 17 października w Berlinie odbędzie się międzynarodowa konferencja „Aleksander Brückner i jego dziedzictwo. Rozwój badań nad kulturą staropolską i studiów slawistycznych w Niemczech i innych krajach Europy (od XIX do początku XXI wieku)”.