Rosyjski atak, podczas którego doszło do naruszenia polskiej przestrzeni powietrznej, nie był przypadkowy – ocenił wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz. Jak podkreślił, jego celem było również osłabienie współpracy państw zachodnich wspierających Ukrainę. Wśród wykorzystanych przez Rosję środków uderzeniowych znalazły się pociski manewrujące Ch-101 oraz drony Gerań-5, które w rzeczywistości przypominają niewielkie pociski manewrujące.
Ch-101: pocisk o zasięgu 3500 km
Ch-101 to stosunkowo nowoczesny rosyjski pocisk manewrujący przeznaczony do atakowania strategicznych celów na dużych odległościach. Według ukraińskich Sił Powietrznych podczas ataku Rosja wykorzystała łącznie 84 pociski manewrujące różnych typów, w tym Ch-101, Kalibr odpalane z okrętów podwodnych na Morzu Czarnym oraz Iskandery-K wystrzeliwane z mobilnych wyrzutni lądowych.
Pocisk Ch-101
Pociski Ch-101 zostały odpalone z bombowców strategicznych Tu-95 i Tu-160. Ukraińskie siły powietrzne odnotowały start siedmiu maszyn Tu-95 oraz dwóch lub trzech Tu-160. Te ostatnie pozostają obecnie jednym z najsprawniejszych elementów rosyjskiego lotnictwa strategicznego. Starsze Tu-95 są natomiast coraz bardziej wyeksploatowane, a rosyjskie lotnictwo poniosło straty m.in. w wyniku ukraińskich ataków na lotniska. Jednym z nich była operacja „Pajęczyna” z czerwca 2025 roku.
Zasięg Ch-101 wynosi około 3500 km, dzięki czemu pociski mogą być wystrzeliwane z głębi terytorium Rosji, poza zasięgiem ukraińskiej obrony przeciwlotniczej. Ich wykrywanie i zestrzeliwanie utrudnia lot na bardzo małej wysokości, nawet kilka-kilkanaście metrów nad ziemią. Pociski wykorzystują również kilka niezależnych systemów naprowadzania, a nowsze wersje są wyposażone w wyrzutnie pułapek termicznych, mających zmylić pociski przeciwlotnicze naprowadzane na podczerwień. Ładunek bojowy Ch-101 waży około 450 kg.
Czytaj więcej
Po incydencie w powiecie biłgorajskim sieć zalała fala dezinformacji. Oskarżenia o ukraińską prowokację, zarzuty wobec polskiej obrony powietrznej...
Gerań-5: szybszy i trudniejszy do zwalczania
Gerań-5, określany jako dron, jest w rzeczywistości niewielkim pociskiem manewrującym. Przypomina Ch-101, ale jest od niego mniejszy, ma krótszy zasięg – około 900-1000 km – i przenosi ładunek bojowy o masie około 90 kg.
Rosyjski odrzutowy dron uderzeniowy Geran-5
Jego istotną zaletą są niższe koszty produkcji, co pozwala Rosji wykorzystywać większą liczbę tych środków uderzeniowych. Masowe ataki mogą przeciążać ukraińską obronę przeciwlotniczą i przyspieszać zużywanie zapasów pocisków przechwytujących.
Gerań-5 jest także znacznie szybszy od powszechnie stosowanego przez Rosję modelu Gerań-2. Osiąga prędkość około 600 km/h, podczas gdy starszy wariant porusza się z prędkością około 200 km/h. Może również latać na wysokości 5-6 km, co utrudnia jego zwalczanie. Do przechwycenia takich celów potrzebne są pociski naziemnych systemów przeciwlotniczych lub samoloty myśliwskie.
Czytaj więcej
– Rosji chodzi o to, żeby testować naszą cierpliwość i nie ponosi z tego powodu żadnych konsekwencji. Nasz brak reakcji świadczy o słabości – mówi...
Ukraina od dawna apeluje o dostawy samolotów, pocisków powietrze-powietrze i amunicji do działek kalibru 20 mm. W ostatnich tygodniach takie wsparcie przekazywała jej również Polska.
Władysław Kosiniak-Kamysz poinformował, że obiekty związane z rosyjskim atakiem spadły w trzech miejscowościach: Mołodyczu w powiecie jarosławskim, Rudniku nad Sanem w powiecie niżańskim oraz Nowym Lipowcu w powiecie biłgorajskim.