Bogusław Chrabota: Konferencja w Monachium i presja zmian

Czytaj więcej

Polityka

Bogusław Chrabota: W Monachium konfrontacyjnie

Kanclerz Friedrich Merz postawił się w mowie inauguracyjnej Monachijskiej Konferencji Bezpieczeńs...

Czy jest to możliwe? Eksperci mają wątpliwości, bo narracja Rubio była zbyt gładka, zbyt wyszukana. Nieco w kontrze do tego, co mówił o wspólnych wartościach, komentowano, że obudzona przez Vance’a Europa zrozumiała już, że Stany oczekują od niej wzięcia na siebie odpowiedzialności za odstraszanie konwencjonalne, zostawiając Ameryce odstraszanie nuklearne.

Monachijska Konferencja Bezpieczeństwa: Marco Rubio próbował wyjaśnić intencje Trumpa

Natomiast co do przełożenia idei ruchu MAGA na europejski grunt, to zadanie niemal niewykonalne. Wracając do tytułowej presji, Rubio ewidentnie czuł się w obowiązku wytłumaczyć intencje Donalda Trumpa i próbować budować mosty, zaś europejskim partnerom dać do zrozumienia, że wyciągnęli wnioski z polityki lokatora Białego Domu i są zmuszeni wziąć odpowiedzialność za bezpieczeństwo kontynentu na swoje barki. Niezależnie od sporego aplauzu dla Marco Rubio, z rozczarowaniem zauważono, jak niewiele miejsca swojej mowie o wspólnych wartościach cywilizacyjnych poświęcił tematom destrukcyjnej roli Moskwy i obronie Ukrainy. A ten temat był z kolei wątkiem przewodnim większości wystąpień europejskich przywódców. Nawiązywali do tematu premier Wielkiej Brytanii Keir Starmer, niemiecki minister obrony Borys Pistorius, prezydenci i premierzy, by nie wspomnieć o szeroko komentowanej mowie Wołodymyra Zełenskiego. Warto zastrzec, że w tej kwestii na kontynencie panuje pełna zgoda, co w rozmowie z „Rzeczpospolitą” podkreślił polski minister spraw zagranicznych Radosław Sikorski.

Na pytanie, czy podczas konferencji poczyniono kroki na rzecz wzmocnienia wsparcia dla Ukrainy, odpowiedział: „wyjadę jutro z przekonaniem, że niezależnie od tego, co sądzi prezydent USA, poparcie w Europie jest nadal solidne”. Gorzkim echem odbiła się w Monachium przedstawiona przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych Wielkiej Brytanii informacja, że Aleksiej Nawalny zmarł po zatruciu toksyną żaby drzewołazowatej – epibatydyną.

Nie komentowano za to specjalnie przedstawionej przez Ursulę von der Leyen ambitnej propozycji, by wprowadzić w życie europejską klauzulę wzajemnej obrony. Pomysł dobry – mówili eksperci, może nawet wizjonerski, ale nieco przedwczesny. Zwłaszcza, że nikt poważnie nie kwestionuje sprawczości artykułu 5. Traktatu o NATO. Wielkiego echa nie wzbudził też komunikat szefa chińskiej dyplomacji Wanga Yi, o tym, że Europa i Chiny mogą „osiągnąć harmonię bez uniformizacji”, ani jego apel, by Europejczycy przyłączyli się do reformy globalnego systemu zarządzania zdefiniowanego przez Xi Jinpinga. „Dopóki Chiny są zapleczem Putina – takie oferty to tylko teatr” – komentowano. Poproszony przez „Rzeczpospolitą” o komentarz po drugim dniu konferencji polski minister spraw zagranicznych mówił: „Mieliśmy bardziej zniuansowany głos z drugiej strony Atlantyku, ale też dużo realizmu, jeśli chodzi o potrzebę tego, aby Europa wzięła większą część odpowiedzialności za swoje własne bezpieczeństwo, ale dzięki Bogu mamy jeden z instrumentów, które do tego doprowadzi – mechanizm SAFE, dzięki któremu wzmocnimy nie tylko nasze wojsko, ale też nasz przemysł obronny. Zaś w sprawie poprawienia relacji z USA: „jedną z doktryn polskiej polityki zagranicznej jest to, że każda nowa amerykańska administracja uczy się Europy i Rosji od nowa. Dzisiaj widzieliśmy dowody na to, że proces uczenia się postępuje”.