Blokowanie obrotu gruntów przez uwłaszczenie - jak można tego uniknąć

Po Nowym Roku prawo użytkowania wieczystego gruntów pod blokami przekształci się z mocy prawa we własność. Przez wiele miesięcy będą problemy z obrotem. Trzeba będzie czekać na wydanie zaświadczenia o przysługującym prawie własności gruntu.

Stowarzyszenie Notariuszy Polskich RP ma pomysł, jak temu zaradzić. Swoje propozycje przekazało do Ministerstwa Inwestycji i Rozwoju.

Czytaj także: Gminy zablokują uwłaszczenie

Bez wpisu roszczenia

Chodzi konkretnie o ustawę z 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów

– Proponujemy wprowadzenie kilku ułatwień, które przyśpieszą obrót. Urzędy gminy powinny mieć prawo wydawania jednego zaświadczenia dla całego budynku, a nie dla poszczególnych lokali. Zaświadczeń będzie mniej. Mniej czasu trzeba będzie poświęcić na ich wydanie, co przyspieszy obrót – mówi Anna Dańko-Roesler, prezes Stowarzyszenia Notariuszy Polskich. Srodtytul: A co z cudzoziemcem

Druga propozycja stowarzyszenia dotyczy tego, by nie wpisywać do działu III ksiąg wieczystych roszczenia dotyczącego obowiązku regulowania opłaty przekształceniowej. Będzie się ją płaciło przez 20 lat. A jej wysokość ma odpowiadać ostatniej rocznej opłacie za użytkowanie wieczyste.

Czytaj także: Kwadratura uwłaszczenia

– Przecież obecnie wnosimy roczną opłatę z tytułu użytkowania wieczystego i roszczenia z tego tytułu nie wpisuje się do ksiąg wieczystych. Z opłatami przekształceniowymi może być podobnie. Dzięki temu kolejki w wydziałach wieczystoksięgowych będą mniejsze – wyjaśnia Anna Dańko-Roesler.

Trzecia propozycja stowarzyszenia dotyczy doprecyzowania przepisów mówiących o konieczności uzyskania przez cudzoziemca ponownej zgody ministra spraw wewnętrznych na nabycie własności udziału w działce, na której stoi budynek, mimo że otrzymał już zgodę na nabycie lokalu użytkowego (art. 2 ust. 2. tej ustawy).

Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju jest ostrożne w swoich deklaracjach. Na razie nie pracuje nad zmianami, w każdej jednak chwili może zmienić zdanie. – Nie ma przeszkód, aby samorządy, kierując się interesem swoich mieszkańców, wydawały zaświadczenia już od 4 stycznia 2019 r., czyli od pierwszego dnia roboczego obowiązywania ustawy – uważa Zbigniew Przybysz z MIiR.

Kwestia dobrej woli

– Ustawa przewiduje wnioskowy tryb uzyskiwania zaświadczenia w terminie wcześniejszym niż przewidziany w ustawie termin maksymalny, tj. do 12 miesięcy. W przypadku złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia urząd ma do czterech miesięcy na wydanie zaświadczenia. „Zachętą" do sprawnego wydawania zaświadczeń będzie fakt, że są one podstawą wymiaru i poboru opłaty przekształceniowej, a zatem bez zaświadczenia organ nie będzie uprawniony do poboru opłat – dodaje Zbigniew Przybysz.