fbTrack
REKLAMA
REKLAMA

Archeologia

Dom Zawiszy Czarnego

Zawisza Czarny. Fragment obrazu Jana Matejki "Bitwa pod Grunwaldem"
Wikimedia
Poszukiwania domu rodzinnego najsławniejszego polskiego rycerza, Zawiszy Czarnego herbu Sulima, rozpoczynają naukowcy z Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie.

Rejon poszukiwań to Stary i Nowy Garbów, niewielkie, sąsiadujące ze sobą wsie, 15 km na północ od Sandomierza, w gminie Dwikozy (Świętokrzyskie).

Zawisza Czarny (ok. 1370-1428) poprzez zwycięstwa w licznych europejskich turniejach zdobył na przełomie XIV i XV wieku sławę, jaką dziś cieszą się największe gwiazdy sportu.

- Mamy pewność, że chodzi o tę miejscowość, choć jeszcze 20 lat temu w historiografii nie było to wcale pewne — wyjaśnia dr Tomisław Giergiel.

Ale gdzie dokładnie znajdował się rodzinny dom rycerza? W Garbowie Starym czy Nowym? A może gdzieś pośrodku? Jak wyglądał? Czy był podobny do innych siedzib zamożnych rodów? Na te pytania poszuka odpowiedzi między innymi archeolog, dyrektor Muzeum Okręgowego w Sandomierzu, dr Dominik Abłamowicz.

Naukowca zainteresował fakt, że w dostępnej dokumentacji archeologicznej z okolic Garbowa nie figuruje ani jedno stanowisko z okresu średniowiecza. Tymczasem musiał istnieć tam ośrodek feudalny, mieszkał tam ród Zawiszów władający tą ziemią. Musiały znajdować się tam wsie.

— Grant który udało nam się pozyskać z Narodowego Instytutu Dziedzictwa nie jest grantem inwazyjnym. Nie będziemy dysponowali środkami na wykopaliska. Archeologia zna różne techniki rozpoznania terenu, na przykład poszukiwania powierzchniowe, szczególnie sprawdzające się w okresie wczesnowiosennym, kiedy na polach ornych, w wyniku procesów mrozowych oraz działalności rolniczej pojawiają się zabytki.

Naukowcy sięgną także po zdjęcia lotnicze, które umożliwię dokładną analizę morfologii terenu. W interesujących miejscach zostaną przeprowadzone badania z użyciem aparatury elektrooporowej, podobne do tych, które stosowano w poszukiwaniu „złotego pociągu" koło Wałbrzycha.

W XIV i XV w. siedzibami możnowładców często były gródki, ich ślady pozostały w wielu miejscach dawnego województwa sandomierskiego. Informacja od mieszkańców, pochodząca choćby z przekazów rodzinnych, że gdzieś w Garbowie znajdowało się wzniesienie czy kopiec, mogłaby naprowadzić archeologów na miejsce, gdzie znajdował się dom Zawiszy Czarnego.

Zawisza Czarny z Garbowa herbu Sulima, występujący w łacińskich kronikach jako Zawissius Niger de Garbow, zginął z rąk tureckich w czerwcu 1428 w twierdzy Golubac, jej ruiny znajdują się we wschodniej Serbii na prawym brzegu Dunaju. Zawisza był także sprawnym dyplomatą, reprezentował króla Władysława Jagiełłę podczas Soboru w Konstancji w latach 1414-1418.

—pap, Nauka w Polsce

Źródło: rp.pl
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
REKLAMA
NAJNOWSZE Z RP.PL
REKLAMA
REKLAMA