Naukowcy najpierw porównali 1,6 miliona par rodzeństwa, dopasowując pierworodne dzieci z jednej rodziny do drugich i kolejnych dzieci z innej rodziny, pod względem płci, roku urodzenia, wieku rodziców i różnicy wieku między rodzeństwem. Pozwoliło im to zminimalizować pewne czynniki zakłócające, takie jak wpływ odmiennego traktowania przez rodziców pierwszego i drugiego dziecka. Porównali również genetycznie spokrewnione rodzeństwo z 5,1 miliona rodzin.
W jaki sposób kolejność urodzenia dzieci może wpływać na zdrowie
W badaniu wzięto pod uwagę 569 chorób, z których w przypadku 418 znaleziono odpowiednią liczbę przypadków wśród badanych osób. Okazało się, że spośród wspomnianych 418 chorób 150 wykazało związek z kolejnością urodzenia. Spośród nich 79 występowało częściej u dzieci pierworodnych, a 71 u drugich w kolejności dzieci.
W przypadku dzieci pierworodnych zaobserwowano najsilniejszy związek z kilkoma zaburzeniami neurorozwojowymi, takimi jak autyzm i zespół Tourette’a, a także z przypadkami psychoz dziecięcych. Dzieci te miały również większe ryzyko wystąpienia trądziku, alergii, kataru siennego i zaburzeń lękowych.
Z kolei u dzieci urodzonych jako drugie w kolejności występowało zwiększone ryzyko nadużywania substancji psychoaktywnych, a ponadto wystąpienia półpaśca, chorób dróg żółciowych (takich jak kamica żółciowa), zapalenia błony śluzowej żołądka i migren.
Czytaj więcej
Naukowcy przyjrzeli się temu, jak często ze sobą rozmawiamy. Okazało się, że nasze codzienne konwersacje stają się coraz krótsze – z roku na rok lu...
Dlaczego kolejność urodzenia może wpływać na zdrowie?
Naukowcy zbadali również potencjalne mechanizmy, które mogą leżeć u podstaw wspomnianych odkryć.
Na przykład, zwiększone ryzyko alergii i kataru siennego u dzieci pierworodnych można wyjaśnić hipotezą „przyjaznego wroga”. Według niej dzieci urodzone później są we wczesnym dzieciństwie narażone na częstszy kontakt z mikroorganizmami pochodzącymi od starszego rodzeństwa, co sprzyja budowaniu większej tolerancji immunologicznej.
Z kolei częstsze występowanie autyzmu u pierworodnych dzieci może wynikać, zdaniem autorów badania, z połączenia czynników biologicznych i środowiskowych. Niektóre badania wskazują na przykład, że układ odpornościowy matki silniej reaguje podczas pierwszej ciąży, co może wpływać na rozwój mózgu płodu.
Czytaj więcej
Osoby z wyższym wykształceniem mają mniejszą tendencję do autorytarnych poglądów. Najnowsze badanie z udziałem bliźniąt dowodzi jednak, że choć zwi...
Badanie przeprowadzili naukowcy z Uniwersytetu Chicagowskiego i Uniwersytetu Columbia. Wyniki ich pracy opublikowane zostały na stronie internetowej medRXiv.org. Udostępnia ona pełne manuskrypty wstępnych publikacji z zakresu nauk medycznych, klinicznych oraz pokrewnych nauk o zdrowiu, które nie zostały jeszcze poddane recenzji naukowej i nie ukazały się w czasopismach medycznych.
