Na mocy kodeksu wyborczego do stwierdzenia ważności wyborów do organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego upoważniony jest sąd okręgowy. Zgodnie bowiem z art. 392 § 1 ustawy do tego sądu należy wnosić protesty przeciw ważności wyborów do rad gmin (powiatów) i sejmików województw oraz poszczególnych radnych. Z przepisu tego wynika też, że jest na to 14 dni od dnia wyborów.
Osobne reguły
Kodeks wyborczy jest regulacją złożoną. Składa się z przepisów ogólnych, które mają zastosowanie do wszystkich wyborów, a także z regulacji szczegółowych, które określają tryb przeprowadzania wyborów: do Sejmu (dział III) i Senatu (dział IV), na prezydenta RP (dział V), do Parlamentu Europejskiego (dział VI), do organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego (dział VII) oraz na wójtów, burmistrzów, prezydentów miast (dział VIII).
O ile w dziale VII, regulującym wybory do rad i sejmików, znajdują się przepisy określające zasady wnoszenia protestów wyborczych, o tyle w dziale VIII (wybory wójtów) takich przepisów brak.
– Co prawda art. 470 kodeksu stanowi, że do wyborów wójta w zakresie nieuregulowanym stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 10 działu VII kodeksu wyborczego, ale regulują one szczegółowe zasady przeprowadzania wyborów do rad gmin, a nie wnoszenia protestów wyborczych – mówi Anna Wierzbica z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. – Zasady stwierdzania ważności wyborów do rad (sejmików) reguluje rozdział 6 działu VII kodeksu – wskazuje.
Czy to oznacza, że do wyborów wójtów, burmistrzów, prezydentów miast zasady rozpatrywania protestów wyborczych uregulowane w rozdziale 6 działu VII kodeksu nie znajdą – nawet odpowiedniego – zastosowania? W ocenie Stefana Płażka z Uniwersytetu Jagiellońskiego tak właśnie jest.