Hodowli gołębi a regulamin utrzymania czystości w gminie

Wojewoda zakwestionował regulamin utrzymania czystości i porządku uchwalony przez gminę Zalewo (woj. warmińsko-mazurskie). Przyjęto w nim, że dopuszcza się prowadzenie hodowli gołębi na terenie miasta, po uprzednim uzyskaniu zgody mieszkańców danej nieruchomości i sąsiednich nieruchomości, na której zlokalizowany jest gołębnik. Zapis o gołębiach znalazł się w rozdziale regulaminu, który określa wymagania dotyczące utrzymywania zwierząt gospodarskich na terenach wyłączonych z produkcji rolniczej.

Gołębie zaś nie są zwierzętami gospodarskimi – stwierdził wojewoda.

Gmina broniła się, że ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie zawiera definicji zwierząt gospodarskich i nie odsyła do innych ustaw, gdzie można znaleźć taką definicję.

Rozpatrując sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie (sygnatura akt: II SA/Ol 322/12) stwierdził na wstępie, że rada gminy nie ma prawa do samoistnego kształtowania prawa na obszarze gminy. Powstające akty prawa miejscowego mają na celu tylko uzupełnienie przepisów rangi ustawowej, a ich treść może być tylko i wyłącznie wykonaniem przepisów ustaw.

Hodowli gołębi nie da się opisać w regulaminie utrzymania czystości w gminie, bo to ani zwierzęta gospodarskie, ani domowe

Sąd zauważył, że sposób tworzenia i zakres regulaminu utrzymania czystości i porządku w gminach został określony przez ustawę z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. Nr 236, poz. 2008).

Ta jednak nie zawiera definicji pojęcia "zwierzęta gospodarskie", choć się nim posługuje. Art. 4. 1. ustawy stanowi, że rada gminy (...) uchwala regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie gminy. Regulamin określa szczegółowe zasady utrzymania czystości i porządku na terenie gminy dotyczące m.in. : 6) obowiązków osób utrzymujących zwierzęta domowe; 7) wymagań utrzymywania zwierząt gospodarskich na terenach wyłączonych z produkcji rolniczej, w tym także zakazu ich utrzymywania na określonych obszarach lub w poszczególnych nieruchomościach.

Skoro ustawa posługuje się pojęciem "zwierząt gospodarskich", jednocześnie nie definiując tego pojęcia, to w takiej sytuacji znaczenia tego pojęcia należy poszukiwać w ustawie, która daną kwestię reguluje, czyli w ustawie z 21 sierpnia 1997r. o ochronie zwierząt (DZ.U. z 2003r. Nr 106 póz. 1002) – zaleca sąd.

Ta jednak - w poszukiwaniu definicji zwierząt gospodarskich - odsyła do kolejnej ustawy, czyli do ustawy z 20 sierpnia 1997 r. o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich (DZ.U. z 2002r. Nr 207 poz. 1762).

Sąd stwierdził, że obowiązująca klasyfikacja zwierząt gospodarskich nie zalicza gołębi do zwierząt gospodarskich (zwierzęta gospodarskie to: koniowate, bydło, jeleniowate, drób, świnie, owce, kozy, pszczoła miodna i zwierzęta futerkowe).

Gołębie nie są też z całą pewnością zwierzętami domowymi w rozumieniu art. 4 pkt 17 ustawy o ochronie zwierząt (zwierzęta domowe to „zwierzęta tradycyjnie przebywające wraz z człowiekiem w jego domu lub innym odpowiednim pomieszczeniu, utrzymywane przez człowieka w charakterze jego towarzysza").