Z raportu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) wynika, że nieformalne uczenie się związane z wykonywaną pracą może być szansą na zwiększenie zaangażowania osób aktywnych zawodowo.

PARP: nieformalna nauka wpływa na produktywność i wynagrodzenie 

Jak wyjaśniono, w nieformalnej nauce chodzi o zdobywanie wiedzy i umiejętności poza zorganizowanymi formami kształcenia, bez określonego programu nauczania i bez certyfikatów. „Może to być nauka poprzez wykonywanie nowych zadań w ramach codziennej pracy, współpraca z bardziej doświadczoną osobą, korzystanie z materiałów internetowych czy samodzielne poznawanie nowych technologii” – wskazano.

Z przytoczonych przez PARP danych zamieszczonych w publikacji OECD „Giving Informal Learning the Recognition it Deserves” wynika, że jedna godzina poświęcona na czynności związane z nieformalną nauką przekłada się na wzrost produktywności pracownika o 1 proc. oraz przyrost wynagrodzenia o 0,5 proc. „Chociaż zależność ta nie jest liniowa i z czasem efekt nauki jest słabszy, to regularne zdobywanie wiedzy w dłuższej perspektywie może pozytywnie wpłynąć na rozwój kariery pracownika oraz wyniki firmy” – podkreślono.

Czytaj więcej:

Kadry i Płace Niezbędne szkolenia w czasie pracy i na koszt pracodawcy

Pro

Skala tego typu formy zdobywania wiedzy różni się w zależności od kraju. Największy odsetek osób dokształcających się nieformalnie odnotowano na Cyprze, gdzie 93 proc. mieszkańców w wieku 25-64 przynajmniej raz kształciło się w ten sposób w ciągu 12 miesięcy poprzedzających badanie. Na najniższej pozycji w tym zestawieniu znalazła się Grecja z odsetkiem 29 proc. Z kolei w Polsce 50,5 proc. respondentów dokształcało się nieformalnie, czyli o 15 p.p. mniej niż wyniosła średnia unijna.

„Wpływ na poziom nauki nieformalnej w danym państwie mają czynniki kulturowe, instytucjonalne i gospodarcze. Przykładowo, w Finlandii 69 proc. aktywności związanych z nieformalnym uczeniem się ma charakter zawodowy, co może wskazywać na silne umiejscowienie procesu nauki na fińskim rynku pracy. Dla porównania, we Włoszech odsetek ten wyniósł jedynie 33 proc.” – wskazali autorzy raportu.

Satysfakcja i awanse. Jak nieformalna nauka wpływa na pracowników

W przypadku pozytywnych efektów tworzenia warunków do nieformalnej nauki w miejscu pracy – jak wynika z przytoczonych przez PARP danych – 84 proc. pracowników o wysokim poziomie uczenia się nieformalnego zadeklarowało wysoki poziom satysfakcji z wykonywanej czynności zawodowej. Wynik ten jest o 10 p.p. większy niż w grupie, która w niewielkim stopniu edukowała się w ten sposób.

Z kolei wśród osób aktywnie doszkalających się w ten sposób zauważono, że 28 proc. pracowników otrzymało co najmniej jeden awans; w przypadku osób nieformalnie kształcących się w mniejszym stopniu odsetek ten wyniósł 18 proc.

Autorzy raportu ocenili, że stworzenie pracownikom warunków do codziennego zdobywania wiedzy może wzmacniać nie tylko ich kompetencje, ale również motywację, lojalność i zaangażowanie. Za przykłady tego typu działań można uznać mentoring, rotację stanowisk czy większą autonomię w wykonywaniu zadań.

Przypomniano, że w maju br. stopa bezrobocia rejestrowanego w Polsce wyniosła 5,9 proc., co wskazuje na trzeci z rzędu spadek w ujęciu miesięcznym. W porównaniu do maja 2025 roku odsetek ten zwiększył się o 0,8 p.p. W większości województw odnotowano poprawę sytuacji na rynku pracy, jedynie na Mazowszu stopa bezrobocia nie zmieniła się. W woj. wielkopolskim odnotowano najniższy odsetek osób bezrobotnych, który uplasował się na poziomie 3,7 proc., a najwyższy w woj. warmińsko-mazurskim, gdzie wyniósł 9,4 proc.