Sondaż: Co drugi Polak chce, aby Karol Nawrocki dokonał zaprzysiężenia sędziów TK

Sędzia Krystian Markiewicz, mecenas Maciej Taborowski, mecenas Marcin Dziurda, sędzia Anna Korwin-Piotrowska, mecenas Magdalena Bentkowska oraz dr hab. Dariusz Szostek – ci kandydaci na sędziów TK uzyskali 13 marca poparcie sejmowej większości. W głosowaniu przepadli kandydaci zgłoszeni przez PiS – prof. Artur Kotowski oraz mec. Michał Skwarzyński.

Dlaczego wybór sześciorga sędziów Trybunału Konstytucyjnego budzi zastrzeżenia PiS?

Do wyboru doszło po tym, jak koalicja rządząca od dłuższego czasu wstrzymywała się z obsadzaniem zwalniających się miejsc w Trybunale Konstytucyjnym (kadencja sędziego TK trwa dziewięć lat, skład nie jest wybierany równocześnie). Obecnie na 15 miejsc sędziowskich w TK obsadzonych jest tylko dziewięć. Przed 13 marca kandydatury na sędziów Trybunału Konstytucyjnego zgłaszał tylko PiS – Sejm nie przeprowadzał jednak nad nimi głosowania. 

Polityka koalicji rządzącej wobec TK wynikała z krytycznej oceny prac Trybunału Konstytucyjnego w kształcie, jaki nadały mu rządy Zjednoczonej Prawicy. Trybunałowi zarzuca się upolitycznienie (obecnie na jego czele stoi Bogdan Święczkowski, bliski współpracownik Zbigniewa Ziobry, były Prokurator Krajowy, w przeszłości wybrany do Sejmu z listy PiS (mandatu jednak nie objął) i realizowanie, poprzez swoje orzeczenia, politycznych celów Prawa i Sprawiedliwości. Podejmowane przez koalicję rządzącą próby reformowania Trybunału Konstytucyjnego na poziomie ustawowym są jednak niemożliwe, ponieważ na ich drodze stoi Pałac Prezydencki – zarówno poprzedni prezydent Andrzej Duda, jak i obecny, Karol Nawrocki, odmawiają poparcia dla zmian w tym zakresie. 

Czytaj więcej

Sądy i trybunały

Nowym sędziom TK grozi finansowa próżnia. Kto im będzie płacił?

W oczekiwaniu na złożenie ślubowania nowi sędziowie Trybunału Konstytucyjnego, jak ustaliła "Rzeczpospolita", rezygnują z orzekania w sądach powsze...

Wybór sześciorga sędziów Trybunału Konstytucyjnego jednocześnie – a nie wybieranie ich systematycznie, gdy wygasały ich kadencje, budzi zastrzeżenia opozycji. PiS złożył w tej sprawie skargę właśnie do Trybunału Konstytucyjnego. – Chodzi przede wszystkim o to, żeby zapewnić ciągłość pracy Trybunału i indywidualny charakter kadencji sędziów. Nie może być tak, że wakaty w Trybunale są kumulowane, a Sejm nie obsadza ich bezpośrednio po zakończeniu kadencji sędziowskiej – wyjaśniał „Rzeczpospolitej” poseł PiS Marcin Warchoł, jeden z autorów wniosku. Na posiedzeniu z 17 marca Trybunał Konstytucyjny, w reakcji na ten wniosek, dał do 17 kwietnia czas prezydentowi Karolowi Nawrockiemu na zajęcie stanowiska w sprawie odebrania ślubowania od nowych sędziów TK. PiS we wniosku do TK argumentuje, że obecna procedura wyboru sędziów – stosowana również w czasach rządów Zjednoczonej Prawicy – jest niekonstytucyjna, ponieważ powinna być regulowana ustawowo, a nie w regulaminie Sejmu. Przedstawiciele PiS podkreślają, że kumulowanie stanowisk sędziowskich w TK do obsadzenia i obsadzanie ich w jednym momencie sprawia, że konkretna większość parlamentarna zyskuje dominujący wpływ na skład Trybunału Konstytucyjnego. 

Sędziowie TK i ich kadencje

Foto: PAP

Sędziowie TK obejmują stanowiska po zaprzysiężeniu ich przez prezydenta Karola Nawrockiego. Zdaniem koalicji rządzącej rola prezydenta jest tu czysto ceremonialna i głowa państwa nie może odmówić zaprzysiężenia. Przedstawiciele koalicji twierdzą też, że zaprzysiężenie nie jest konieczne do uznania wyboru kandydata na sędziego TK – ponieważ wybór ten dokonuje się w momencie poparcia kandydatury przez Sejm. Pałac Prezydencki i PiS nie podzielają tego stanowiska. Istnieje też precedens z 2015 roku gdy Andrzej Duda nie dokonał zaprzysiężenia trojga sędziów wybranych prawidłowo przez Sejm poprzedniej kadencji i zamiast ich zaprzysiągł tzw. sędziów dublerów, co było początkiem kryzysu w Trybunale Konstytucyjnym trwającego do dziś.

Sondaż: 27,5 proc. respondentów deklaruje, że sprawa zaprzysiężenia sędziów TK przez Karola Nawrockiego jest im obojętna

Uczestników sondażu SW Research dla rp.pl zapytaliśmy, czy, ich zdaniem, prezydent powinien dokonać zaprzysiężenia sędziów Trybunału Konstytucyjnego wybranych przez obecny Sejm?