Przepisy obowiązujące od 1 lipca 2022 r. przywróciły preferencyjne zasady rozliczenia samotnych rodziców. W zeznaniu za 2022 r. zapłacą podatek w podwójnej wysokości od połowy swoich dochodów. Takie rozwiązania pozwala na spore oszczędności, a przy wyższych dochodach ulga pomaga uniknąć zapłaty podatku według stawki 32 proc.

Od dawna pojawiały się jednak wątpliwości co do definicji samotnego rodzica. Okazuje się jednak, że stanowisko skarbówko jest bardzo liberalne. W najnowszej interpretacji pozwala zaliczyć do tego grona osoby żyjące w nowym związku, jeśli nie jest to związek z drugim rodzicem. O samotnych rodzicielstwie mówimy wówczas, gdy drugi rodzic nie uczestniczy w procesie wychowawczym. Samotny rodzic nie musi natomiast mieszkać sam.

Czytaj więcej

PIT 2011: konkubenci nie mają prawa do ulgi na dziecko

Potwierdzeniem tego jest odpowiedź na pytanie podatniczki, która od 2019 r. jest osobą rozwiedzioną na podstawie wyroku sądu okręgowego. Sąd powierzył wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnią córką obojgu rodzicom, ustalając miejsce zamieszkania dziecka przy matce. Ojciec płaci alimenty i ma ustalony plan kontaktów z dzieckiem. Jednak to matka je wychowuje i sprawuje codzienną opiekę.

Kobieta napisała, że od kwietnia 2020 r. żyje z nieformalnym związku – konkubinacie. Mieszka z dzieckiem i nowym partnerem, który nie jest ojcem dziewczynki. Nie skorzystała z ulgi w rozliczeniu za 2021 r. jednak uważa, że miała do niej prawo.

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej przyznał jej rację. Przypomniał, że za samotnego rodzica uważana jest osoba będąca panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem oraz osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów. Definicję spełnia też osoba, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności. Ulga przysługuje na trzy grupy dzieci: małoletnie, pełnoletnie niepełnosprawne oraz studentów do 25. roku życia.

To oznacza, że prawo do preferencji przysługuje jedynie temu z rodziców, czy opiekunów prawnych, który będąc osobą stanu wolnego, faktycznie w roku podatkowym samotnie dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim samodzielnie ciągłą opiekę, bez udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym.  

„Jednocześnie przepisy ustawy o PIT nie pozbawiają podatnika prawa do preferencyjnego opodatkowania w sytuacji, gdy zamieszkuje on z osobami niewychowującymi i nieobowiązanymi do wychowywania dzieci.” – stwierdził dyrektor KIS.

Zaznaczył, że podatniczka może skorzystać z ulgi także teraz, składając korektę zeznania za 2021 r. Przypomniał też, że korektę można składać przez 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku

„Związek nieformalny z nowym partnerem (konkubinat) nie wpływa na możliwość preferencyjnego rozliczenia dochodów na zasadach przewidzianych dla osoby samotnie wychowującej dzieci.” – czytamy w interpretacji.

Nr 0113-KDIPT2-2.4011.637.2022.2.KR