Naczelny Sąd Administracyjny nie zmienił zdania w kwestii podatkowej oceny finansowych skutków procesu o błąd medyczny. Nie zgodził się na to, żeby szpital mógł je rozliczyć jako koszty uzyskania przychodu.
Sprawa dotyczyła szpitala wojewódzkiego. We wniosku o interpretację wskazał, że w listopadzie 2018 r. sąd apelacyjny zasądził od niego na rzecz pacjenta odszkodowanie, zadośćuczynienie za doznaną krzywdę oraz rentę, a także ustawowe odsetki i koszty sądowe. Był to skutek pozwu o błędne wykonanie przez personel placówki świadczeń medycznych, które istotnie i trwale wpłynęły na stan zdrowia pacjenta. Szpital nie krył, że w ocenie sądu winę za niewłaściwy proces leczenia ponosił personel jego poprzednika prawnego, bo nie uwzględnił aktualnej wiedzy medycznej.
Czytaj więcej:
Kwoty wypłacone pacjentowi, który wygrał proces o błąd medyczny, nie są kosztem w CIT.
Pro
Szpital tłumaczył, że zasądzone kwoty wypłacił. I uważał, że wszystkie należności wynikające z orzeczenia sądu może sobie rozliczyć w kosztach podatkowych.
Fiskus na to się nie zgodził. Jego zdaniem w opisanym przypadku w ogóle nie można mówić o kosztach, bo nie zostały spełnione przesłanki z art. 15 ust. 1 ustawy o CIT: wadliwe wykonanie usługi medycznej i wynikające z tego skutki finansowe nie są poniesione w celu uzyskania przychodu ani też zachowania albo zabezpieczenia jego źródła.
Ponadto fiskus zwrócił uwagę na katalog wydatków wyłączonych z kosztów przez ustawodawcę. W art. 16 ust. 1 pkt 22 ustawy o CIT wymienia wprost m.in. kary umowne i odszkodowania z tytułu wad dostarczonych towarów albo wykonanych robót i usług.
Także z tego powodu w ocenie urzędników skarbówki kwoty wynikające z popełnionego błędu medycznego, czyli wadliwie wykonanej usługi medycznej, nie mogą być kosztem.
Szpital zaskarżył interpretację, ale przegrał. Najpierw stanowisko fiskusa potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie. Jego zdaniem sporne wydatki nie miały związku z przychodem, a nawet gdyby, to podlegałyby wyłączeniu z kosztów na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 22 ustawy o CIT.
WSA nie miał bowiem wątpliwości, że świadczenia medyczne udzielane przez szpital należy traktować jak usługę. I jest ona specyficzna jedynie o tyle, że wiąże się z leczeniem ludzi.
To stanowisko ostatecznie potwierdził NSA. Co prawda wytknął fiskusowi i WSA pewną sprzeczność, bo jeśli coś w ogóle nie może być kosztem, to nie ma potrzeby analizować, czy jest z nich wyłączone. Niemniej główna kwestia dotyczyła wyłączenia z art. 16 ust. 1 pkt 22 ustawy o CIT, a NSA nie dopatrzył się podstaw niestosowania go do usług medycznych. Gdyby specyfika świadczeń zdrowotnych miała znaczenie, to ustawodawca dałby temu wyraz – a nie dał. Dlatego, jak tłumaczył sędzia NSA Tomasz Kolanowski, nie da się różnicować tego rodzaju świadczenia.
Wyrok jest prawomocny.
Sygnatura akt: II FSK 1987/20