Superwulkan znajdujący się na terenie Parku Narodowego Yellowstone w północno-zachodniej części Stanów Zjednoczonych jest przedmiotem wielu badań geologicznych, zarówno z powodu potencjalnego zagrożenia erupcją, jak i ze względu na zachodzące w nim zjawiska geotermalne. Kolejne badania superwulkanu i praw nim rządzących mają pomóc w przewidywaniu jego przyszłej aktywności.
Superwulkan Yellowstone: Jak doszło do powstania kaldery?
Superwulkan Yellowstone, nazywany też kalderą wulkaniczną Yellowstone, jest jednym z największych na świecie kompleksów wulkanicznych. Do ogromnych erupcji dochodziło w tym miejscu trzy razy: 2,1 mln, 1,3 mln i 640 tys. lat temu. Wszystkie one mogły mieć, zdaniem naukowców, ósmy – najwyższy – stopień w skali VEI (Volcanic Explosivity Index, Indeks Eksplozywności Wulkanicznej). W efekcie ostatniej erupcji doszło do zapadnięcia się opróżnionej komory magmowej i powstania dużego krateru zwanego właśnie kalderą.
Czytaj więcej
Badacze z całego świata próbują oszacować kolejną datę potencjalnej erupcji dużego wulkanu. Według szacunkowych danych możliwe skutki ekonomiczne i...
Wyniki ostatnich badań dotyczących superwulkanu Yellowstone opublikowano w środę 1 stycznia 2025 roku w czasopiśmie naukowym „Nature”. Ich autorami są naukowcy ze Służby Geologicznej Stanów Zjednoczonych (United States Geological Survey, USGS) pod przewodnictwem sejsmologa Niny Bennington. Badacze przyjrzeli się magmie zgromadzonej pod kalderą Yellowstone i zwrócili uwagę na kierunek, w którym podąża. Dzięki temu wskazali prawdopodobne miejsce przyszłej aktywności wulkanicznej.
Najnowsze badania magmy pod kalderą Yellowstone
Naukowcy w swoich najnowszych badaniach wykorzystali różnice występujące między dwoma rodzajami magmy, która znajduje się pod kalderą Yellowstone. Górną warstwę tworzy stopiony ryolit, który jest gęsty i bogaty w krzemień. Płynie dosyć wolno i może prowadzić do erupcji. To właśnie magma ryolitowa była źródłem wcześniejszych wybuchów superwulkanu Yellowstone. Dolną warstwę tworzy bazalt, który jest rzadszy od ryolitu, a do tego bogaty w żelazo i magnez.
Magma ryolitowa i bazaltowa różnią się od siebie jednak nie tylko gęstością czy lepkością, ale również przewodnictwem prądu. Te różnice między dwoma rodzajami magmy umożliwiły naukowcom przeprowadzenie ostatnich badań. Wykorzystali w nich metodę magnetotelluryczną, która polega na pomiarze pól elektromagnetycznych.
Czytaj więcej
Park Narodowy Yellowstone kryje pod swą powierzchnią jeden z najciekawszych obiektów geologicznych na świecie. Możliwości superwulkanu działają na...
W efekcie odkryli pod kalderą Yellowstone co najmniej siedem głównych obszarów o dużej koncentracji magmy, które znajdują się na głębokości od 4 do 47 km. Część z nich jest połączona i wzajemnie się zasila.
Aktywność magmowa pod kalderą Yellowstone może przesuwać się w kierunku północno-wschodnim
W czasie analizy otrzymanych wyników, badacze zwrócili szczególną uwagę na obszary znajdujące się na północnym wschodzie kaldery Yellowstone. Magma bazaltowa cały czas podgrzewa tu znajdującą się nad nią magmę ryolitową. Tej ostatniej jest w tym miejscu znacznie więcej niż w pozostałych rejonach.
To właśnie z tego powodu naukowcy podejrzewają, że aktywność magmowa pod superwulkanem Yellowstone przesuwa się na północny wschód i to właśnie tu może dojść do najbliższej erupcji. Teren ten wymaga więc bardziej uważnego monitorowania. Z kolei w zachodnich rejonach kaldery aktywność wulkaniczna może słabnąć.
Nie wiadomo na razie, kiedy północno-wschodni zbiornik magmy może wybuchnąć. Naukowcy uważają, że aby to dokładniej określić, niezbędne są kolejne badania.
