Andrzej Duda zapowiada:
– dokończenie pisowskich reform w sądach, zwłaszcza obronę wyboru kandydatów na sędziów przez KRS wybieraną przez Sejm, a nie sędziów, B
– utrzymanie zmian w TK,
– grę na przeczekanie w sporze o praworządność z Brukselą i Luksemburgiem, – systematyczne dozbrajanie armii, Wojska Obrony Terytorialnej i pielęgnację sojuszu z USA,
– w stosunkach wewnętrznych ścisłą współpracę prezydenta z rządem,
– twardą obronę praw rodziny, małżeństwa, nienarodzonych oraz 500+ i podobnych świadczeń,
– gwarancję zachowania obniżonego wieku emerytalnego.
Andrzej Duda nie mówi już o planach przedstawionych dwa lata temu w pytaniach referendalnych, gdyż PiS zablokował:
– czy wprowadzić referendum na wniosek miliona obywateli, wiążącego przy 30-proc. udziale,
– czy wzmocnić kompetencje prezydenta?
Czytaj także: Polak za granicą dostał niekompletny pakiet wyborczy
Rafał Trzaskowski nie ogłosił jeszcze pełnego programu, ale jako kandydat PO mówił wielokrotnie o cofnięciu wszystkich uznawanych przez opozycję za sprzeczne z konstytucją zmian wprowadzanych przez PiS.
Zapowiada zarazem:
– nie będzie prezydentem totalnej opozycji, bo prezydent musi współpracować z rządem,
– likwidację TVP Info, ale ingerencja w media to drażliwa kwestia w kraju i za granicą,
– powołanie rzecznika kontroli państwowej do kontroli służb specjalnych,
– inicjowanie współpracy samorządów, do czego zgody Sejmu nie trzeba,
– dopuszczenie formalnych związków partnerskich.
Szymon Hołownia jako prezydent:
– nie zamierza rywalizować z premierem,
– stosować będzie raczej miękkie narzędzia: platformę doradztwa online, panele obywatelskie i eksperckie, wysłuchania obywatelskie,
– chce spiąć system kierowania bezpieczeństwem narodowym i regularnie zwoływać Radę Bezpieczeństwa Narodowego, z udziałem szerokiej reprezentacji politycznej,
– stworzyć mechanizm konsultacji polityki europejskiej, obejmujący rząd, prezydenta, większość sejmową i opozycję, oraz polskie instytucje mające biura w Brukseli,
– zamierza doprowadzić do nadania Senatowi statusu izby samorządowej, a zanim to nastąpi, symbolicznie przejąć tę rolę i stać się reprezentantem samorządu.
– Żadnej ustawy nie zamierza podpisać, jeśli nie miała jasnych założeń, konsultacji społecznych i rzetelnej oceny skutków regulacji.
Władysław Kosiniak-Kamysz w celu odzyskania przez obywateli kontroli nad ich przedstawicielami proponuje:
– wprowadzenie ordynacji mieszanej, w której co najmniej połowa posłów będzie wyłaniana w jednomandatowych okręgach,
– ustanowienie jednego dnia w roku na przeprowadzanie referendów zarówno ogólnokrajowych, jak i lokalnych,
– możliwość głosowania przez internet,
– powszechne wybory rzecznika praw obywatelskich, prokuratora generalnego oraz członków Krajowej Rady Sądownictwa,
– wpisanie członkostwa Polski w Unii do Konstytucji RP,
– doprowadzenie do zwołania okrągłego stołu ds. wymiaru sprawiedliwości i odebranie ślubowania od trzech wybranych w 2015 r. sędziów TK,
– uczynienie z Pałacu Prezydenckiego miejsca dialogu wszystkich opcji politycznych, a każda zasiadająca w parlamencie ma mieć sekretarza stanu w Kancelarii Prezydenta,
– powiększenie liczby żołnierzy zawodowych do 150 tys.
Krzysztof Bosak do programu wyborczego wprowadził założenia gruntownej reformy konstytucji:
– kadencja prezydenta wydłużona do 7 lat bez możliwości reelekcji,
– premier wzmocniony swobodą doboru ministrów i prawem wetowania ustaw,
– kadencja Sejmu wydłużona do pięciu lat, a liczba posłów zmniejszona do połowy (230),
– Konstytucja RP ma określać mieszaną ordynację wyborczą. Część posłów ma być wybierana w jednomandatowych okręgach, a część proporcjonalnie.
W celu uniknięcia w przyszłości kryzysów sądownictwa należy przekazać prezydentowi RP wyłączną kompetencję do powoływania członków Krajowej RadySądownictwa, Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego.
Robert Biedroń opowiada się za:
– pełnym rozdziałem państwa od Kościoła,
– świeckim państwem: wycofaniem religii ze szkół, likwidacją Funduszu Kościelnego i opodatkowaniem Kościoła
– oraz małżeństwami jednopłciowymi i rozszerzeniem dopuszczalności aborcji.
W sferze sądów i praworządności chce:
– cofnięcia tzw. ustawy kagańcowej dla sądów,
– odpolitycznienia Trybunału Konstytucyjnego, Sądu Najwyższego oraz Krajowej Rady Sądownictwa,
– przygotowania ustaw usprawniających sądy,
– powołania rady samorządowej RP współdecydującej o kierunkach rozwoju całego kraju
– i centrum badawczego ds. nowoczesnych technologii wojskowych.
