Osoby niepełnosprawne mogą służyć w wojsku, wynika to z ustawy o obronie Ojczyzny. Jak napisaliśmy w „Rzeczpospolitej”, armia może powołać nawet osobę z kategorią zdrowia D do Wojsk Obrony Terytorialnej. „Stanowiska służbowe przeznaczone dla żołnierzy z kat. D zostały określone przez Dowódcę WOT w wewnętrznych wykazach” – stwierdził wiceszef MON Paweł Bejda w odpowiedzi na jedną z interpelacji poselskich. Przypomniał też, że osoby z wykształceniem i kwalifikacjami przydatnymi w Siłach Zbrojnych RP, posiadające kategorię D, w czasie wojny zostaną powołane do czynnej służby wojskowej „w przypadku wystąpienia potrzeb uzupełnieniowych”.
Na jakich stanowiskach armia zatrudnia osoby z niepełnosprawnością
Dowództwo WOT doprecyzowało „Rz”, że ochotnicy mogą być powoływani na stanowiska w następujących grupach: kadrowa, rozpoznania ogólnego, ogólnologistyczna, materiałowa, techniczna, eksploatacji systemów informatycznych, cyberbezpieczeństwa, ratownictwa medycznego, wsparcia psychologicznego i teologiczna. Ale takie osoby mogą też służyć w armii zawodowej, bo istnieje kategoria zdrowia „zdolny do zawodowej służby wojskowej z ograniczeniami”, który jest przypisany do określonych przez armię stanowisk. Zostały zatem stworzone ramy, które umożliwiają zatrudnienie niepełnosprawnych m.in. w komórkach IT, cyberbezpieczeństwa, kryptografii, systemów informatycznych czy bezpieczeństwa informacji. Paweł Bejda dodał, że obecnie w wojsku zostało wyodrębnionych 51 stanowisk służbowych z taką kategorią zdrowia. Posiadają ją m.in. weterani poszkodowani w czasie misji poza granicami.
Czytaj więcej
Wojska Obrony Terytorialnej przyjmują do służby osoby z kategorią zdrowia, która zwalnia z powołania w kamasze.
Czy polska armia pójdzie w kierunku Izraela i zatrudni osoby z autyzmem
Ale poseł PiS Waldemar Andzel poszedł dalej i w interpelacji przywołał przykład izraelskiej jednostki 9900, która zatrudnia osoby ze spektrum autyzmu do analizy satelitarnych zdjęć wywiadowczych oraz zdjęć wywiadowczych z dronów.
„Powodem może być to, że osoby nieneurotypowe potrafią analizować wiele pozornie podobnych obrazów i wychwytywać bardzo niewielkie różnice, które są źródłem ważnych danych wywiadowczych. Sukces jednostki 9900 otworzył drzwi wielu Izraelczykom z diagnozą autyzmu – pod koniec 2022 roku w całej armii izraelskiej pracowało ich już 500 nie tylko przy analizie zdjęć satelitarnych, ale również w cyberbezpieczeństwie” – stwierdził poseł Andzel.
Z odpowiedzi udzielonej przez Pawła Bejdę wynika, że spektrum autyzmu, jako problem zdrowotny, nie znajduje „swojego ściśle określonego odpowiednika w wykazie stanowiącym załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 marca 2024 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich”.
Czytaj więcej:
Cechy osób z zaburzeniami neuroatypowymi mogą być wręcz pożądane na konkretnych stanowiskach pracy. Co jednak, jeśli taki pracownik jest nadmiernie...
Pro
Jak polska armia patrzy na osoby ze spektrum autyzmu
Jednak osoby
takie „w zależności od nasilenia objawów – mogą być kwalifikowane do kategorii
zdolności do służby wojskowej A, D lub E”. „Na podstawie aktualnie
obowiązujących przepisów, osoby w spektrum autyzmu, wysoko funkcjonujące i
dobrze zaadaptowane społecznie, nie muszą być automatycznie dyskwalifikowane
jako potencjalni kandydaci do pełnienia czynnej służby wojskowej (na przykład w
formacjach wojsk obrony terytorialnej), jednakże nie mogą one pełnić zawodowej
służby wojskowej. Takie osoby szczególnie są podatne na wszelkie czynniki
destabilizujące równowagę psychiczną, zarówno o charakterze sensorycznym, np.
głośne dźwięki, zapachy, jak i werbalnym, np. negatywny komentarz, wywieranie
presji. Powyższe może powodować, że korzystne cechy osoby w spektrum autyzmu
nie będą mogły się objawić i zostać wykorzystane” – uważa Bejda. Zwraca też uwagę,
że służba w wojsku wiąże się z dostępem do broni. Dlatego wskazuje, że osoby takie
mogą ubiegać się o pracę w Siłach Zbrojnych na stanowiskach cywilnego
pracownika resortu obrony narodowej.
