Rosja zagłusza GPS na Bałtyku. Sekstans wraca na pokłady statków

Według dziennikarskiego śledztwa brytyjskiego „The Times” pierwsze oznaki powszechnych zakłóceń GPS w północno-wschodniej Europie zaczęły być wykrywane pod koniec 2023 roku. Wtedy eksperci zaczęli sygnalizować powszechne przypadki zagłuszania i spoofingu (podszywania się pod autentyczny sygnał). To techniki, w których fale radiowe blokują lub zniekształcają sygnały satelitarne wykorzystywane przez statki, samoloty i ich urządzenia nawigacyjne i mobilne.

Zakłócenia napływają z Królewca

Dziennikarze „The Times” odkryli, że źródłem zakłóceń radarowych były co najmniej dwa rosyjskie systemy: mobilny system walki elektronicznej w pobliżu Petersburga oraz stacjonarny system Murmańsk-BN dużej mocy w obwodzie królewieckim. Sygnały zagłuszające były okresowo wykrywane również z innych lokalizacji w obwodzie królewieckim.

Czytaj więcej

Transport

Lotniska wyłączają GPS i wracają do lat 60-tych XX wieku

Fińskie lotniska w pobliżu granicy z Rosją wyłączyły wszystkie nowoczesne systemy nawigacyjne i przeszły na systemy radarowe z lat 60. XX w. Powode...

Do niedawna uwaga opinii publicznej koncentrowała się głównie na problemach w lotnictwie. W 2024 roku fińskie linie lotnicze Finnair tymczasowo zawiesiły loty z Helsinek do Tartu w Estonii, po tym, jak piloci byli zmuszeni dwukrotnie przerwać lądowanie z powodu problemów nawigacyjnych, jak twierdzą brytyjscy dziennikarze.

W marcu tego samego roku brytyjski wojskowy samolot transportowy, na pokładzie którego znajdował się ówczesny brytyjski minister obrony Grant Shapps, również padł ofiarą rosyjskich systemów walki elektronicznej. Samolot leciał w pobliżu Królewca w drodze na ćwiczenia NATO w Polsce. Rok później podobna sytuacja miała miejsce w przypadku lotu Ryanair w Wilnie – samolot został zmuszony do zmiany kursu i lądowania w Warszawie.

Statki na wodach Estonii, Finlandii, Polski z problemami GPS

Jednak według „The Times”, to branża żeglugowa jest najbardziej narażona na tego typu zakłócenia. Wysoki rangą litewski urzędnik ds. bezpieczeństwa powiedział reporterom, że marynarze mają znacznie mniej alternatyw dla nawigacji GPS niż piloci.

Oficjalne dane dotyczące skali problemu są rzadko publikowane – wiele krajów uważa takie informacje za wrażliwe z punktu widzenia bezpieczeństwa narodowego. Jednak rząd Estonii poinformował, że od początku 2024 roku na jej wodach terytorialnych odnotowano co najmniej 60 przypadków zakłóceń GPS na statkach.

Fińska Straż Przybrzeżna również przyznaje się do występowania ciągłych zakłóceń w Zatoce Fińskiej. Według fińskiej Straży Przybrzeżnej zakłócenia są obserwowane niemal nieprzerwanie we wschodniej części regionu, a w czasie upałów mogą sięgać centralnej części zatoki.

Odrębne badanie przeprowadzone przez naukowców z Uniwersytetu Morskiego w Gdyni, we współpracy z polską firmą GPS Patron, zarejestrowało powtarzające się serie zagłuszania nawigacji w Zatoce Gdańskiej przez sygnały z kierunku Królewca. Czasami takie zakłócenia trwały nawet do 20 godzin.

Czytaj więcej

Transport

Jozsef Varadi, prezes Wizz Air: Cyberataki na branżę lotniczą są na porządku dziennym

W 2025 r. liczba pasażerów Wizz Air w Polsce zwiększyła się o 20 proc. W 2026 r. powinno to być nawet 30 proc. To skłoniło nas do przebudowania biz...