Celem przedsięwzięcia było zwiększenie bezpieczeństwa oraz zapewnienie sprawnych przejazdów pociągów szczególnie w rejonie stacji kolejowych. Inwestycja przyczyni się zwiększenia prędkości składów, podniesie także wygodę podróży.
Rozjazd jest kluczowym elementem infrastruktury kolejowej, umożliwiającym przejazd pociągów z jednego toru na drugi. Nowe rozjazdy, które już zapewniają przejazd, zamontowane zostały na liniach kolejowych w 14 województwach: dolnośląskim (zamontowano 41 rozjazdów), kujawsko-pomorskim (105), małopolskim (51), opolskim (16), pomorskim (14), świętokrzyskim (38), warmińsko-mazurskim (9), wielkopolskim (102), zachodniopomorskim (24), lubelskim (47), łódzkim (34), mazowieckim (19), podkarpackim (137) oraz śląskim (60).
Wymieniono w sumie 697 rozjazdów. Wybrano lokalizacje szczególnie istotne dla bezpieczeństwa i sprawności ruchu kolejowego, które zapewnią jego płynność. - Choć montaż każdego rozjazdu to dodatkowy plac budowy, prace były zorganizowane tak, by uniknąć przerw i zmian w rozkładzie jazdy pociągów – mówi Józef Matuszczak, dyrektor projektu w PLK.
Dla zapewnienia sprawnego przejazdu pociągów zimą, wszystkie nowe rozjazdy wyposażone zostały w ogrzewanie elektryczne. W ramach inwestycji „rozjazdowej" wymieniono też ponad 30 km torów. Cały projekt był współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Funduszu Spójności w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko.
Kolej modernizuje także przejazdy, czyli skrzyżowania torów z drogami. Do końca tego roku ma się zakończyć realizacja dwóch programów dofinansowywanych z funduszy unijnych, dzięki którym w całym kraju zmodernizowanych zostanie ponad 300 przejazdów. Inwestycja pochłonie blisko 300 mln zł. jeśli doliczyć koszty prac przy przejazdach w ramach modernizacji lub rewitalizacji linii kolejowych, wydatki sięgną około miliarda złotych. W rezultacie liczba zmodernizowanych, bezpieczniejszych przejazdów wzrośnie do 1300.
W całym kraju jest ok. 13,8 tys. skrzyżowań dróg z torami kolejowymi. Według Polskich Linii Kolejowych (PLK), rocznie na przejazdach dochodzi do blisko 250 wypadków. Średnio ginie w nich 38 osób, a 80 odnosi ciężkie obrażenia. - Kwestia bezpieczeństwa takich miejsc to w Polsce wyjątkowo trudny problem. Wypadki zdarzają się co prawda w każdym kraju, ale w Polsce jest ich wyjątkowo dużo – twierdzi Jakub Majewski, prezes Fundacji ProKolej.
Modernizacja przejazdów ma zmniejszyć zagrożenie wypadkami. Ale problemem są koszty. Komplet sygnalizacji dla jednego skrzyżowania to wydatek blisko miliona złotych. Najlepszym rozwiązaniem i jedynym w pełni bezpiecznym jest budowa wiaduktów nad torami. Taka inwestycja kosztuje jednak przynajmniej dwa razy więcej.
Modernizacja przejazdów ma w każdym przypadku uwzględniać lokalne zmiany – np. wzrost liczby samochodów, a także powrót na niektóre linie pociągów. Dlatego na części przejazdów, gdzie wcześniej wystarczał znak STOP, pojawi się dróżnik. Na innych dróżnika zastąpią urządzenia automatyczne.
